Vùng đất Tuyên Quang – Hà Giang sau khi sáp nhập trở thành một quần thể du lịch đặc sắc của miền núi phía Bắc, nơi hội tụ vẻ đẹp hùng vĩ của thiên nhiên, sự đa dạng văn hóa các dân tộc và chiều sâu lịch sử cách mạng. Từ những cột mốc linh thiêng nơi cực Bắc của Tổ quốc cho đến những cánh rừng nguyên sinh, những thác nước, hang động, di tích lịch sử và bản làng mộc mạc – tất cả hòa quyện tạo nên một hành trình khám phá đầy cảm xúc.

Du khách đến với vùng đất này sẽ được chiêm ngưỡng Cột cờ Lũng Cú – điểm cực Bắc thiêng liêng của đất nước, chinh phục Đèo Mã Pí Lèng – một trong “tứ đại đỉnh đèo” của Việt Nam, dạo bước giữa Phố cổ Đồng Văn cổ kính, ngắm nhìn sắc vàng của ruộng bậc thang Hoàng Su Phì và Hồng Thái, hay đắm mình trong vẻ bình yên của Thung lũng Sủng Là – “bông hoa giữa cao nguyên đá”.
Bên cạnh đó, những kỳ quan thiên nhiên của du lịch Tuyên Quang như Khu du lịch sinh thái Na Hang, Thác Bản Ba, Thác Mơ, Động Tiên, Động Song Long, hay suối khoáng nóng Mỹ Lâm mang đến trải nghiệm thư giãn giữa non nước hữu tình. Đặc biệt, hệ thống di tích lịch sử quốc gia đặc biệt như Tân Trào, An toàn khu Kim Quan, Đền Hạ, Đền Pắc Tạ và Đài tưởng niệm Tuyên Quang giúp du khách hiểu thêm về hành trình đấu tranh và gìn giữ độc lập của dân tộc Việt Nam.
Không chỉ có thiên nhiên hùng vĩ, vùng đất này còn lưu giữ nét văn hóa độc đáo của đồng bào Tày, Nùng, Dao, Mông, Lô Lô… qua những chợ phiên Khâu Vai, lễ hội Lồng Tồng, hay tiếng khèn gọi bạn tình giữa núi rừng Tây Côn Lĩnh. Tất cả tạo nên một bức tranh du lịch đa sắc màu – vừa cổ kính, thiêng liêng, vừa tươi mới, tràn đầy sức sống.
Từ Núi Đôi Quản Bạ, rừng thông Yên Minh, hang Lùng Khúy đến dốc Thẩm Mã, sông Nho Quế và hẻm Tu Sản, hay những địa điểm văn hóa – lịch sử ở trung tâm thành phố Tuyên Quang như Quảng trường Nguyễn Tất Thành, Bảo tàng tỉnh, mỗi điểm đến đều chứa đựng câu chuyện riêng, góp phần làm nên bản sắc du lịch vùng Đông Bắc Việt Nam.
Hành trình khám phá 34 điểm du lịch hấp dẫn nhất tại Tuyên Quang – Hà Giang là chuyến đi tìm về thiên nhiên, lịch sử và con người – nơi du khách không chỉ ngắm cảnh, mà còn được sống trọn trong những giá trị văn hóa truyền thống và niềm tự hào dân tộc. Đây chính là vùng đất mà một lần đặt chân, bạn sẽ mang theo trong tim những ký ức không thể nào quên.
1. Cổng Trời Quản Bạ

Giới thiệu chung
Giữa non cao hùng vĩ của vùng cực Bắc Việt Nam, Cổng Trời Quản Bạ hiện lên như cánh cửa dẫn vào thiên đường – nơi giao hòa giữa đất và trời, giữa nét đẹp thiên nhiên và bản sắc văn hóa miền sơn cước. Nằm ở độ cao khoảng 1.500m so với mực nước biển, thuộc vùng đất Quản Bạ (nay là khu vực phía Bắc của tỉnh Tuyên Quang sau khi sáp nhập Hà Giang), Cổng Trời Quản Bạ từ lâu đã trở thành một trong những biểu tượng đặc trưng nhất của du lịch Tuyên Quang và cũng là điểm đến không thể bỏ qua khi nhắc đến du lịch Hà Giang.
Con đường uốn lượn đưa du khách dần lên cao, giữa làn sương mờ ảo buổi sớm, những triền núi xếp lớp như bức tranh thủy mặc khổng lồ mở ra trước mắt. Cổng Trời Quản Bạ không chỉ là địa danh địa lý, mà còn là “ranh giới thiêng liêng” giữa vùng cao nguyên đá và vùng đồng bằng phía dưới. Từ đây, du khách có thể phóng tầm mắt bao quát toàn bộ thung lũng Quản Bạ xanh ngắt, nơi Núi Đôi Quản Bạ nổi bật giữa ruộng bậc thang vàng óng mỗi mùa gặt, tạo nên khung cảnh khiến bất cứ ai cũng phải ngỡ ngàng.
Khám phá & trải nghiệm
Hành trình chinh phục Cổng Trời Quản Bạ là một trải nghiệm đầy cảm xúc. Từng khúc cua tay áo quanh co, từng cơn gió lùa qua mái tóc, từng lớp sương giăng mờ ảo khiến du khách cảm nhận rõ rệt sự hùng vĩ và bí ẩn của núi rừng Tuyên Quang. Khi đặt chân đến đỉnh đèo, cảm giác như chạm vào mây – nơi bầu trời trong vắt, không gian tĩnh lặng chỉ còn tiếng gió vi vu và mùi hương cỏ dại thoang thoảng.
Từ Cổng Trời Quản Bạ, du khách có thể ngắm trọn cảnh Núi Đôi Quản Bạ – kiệt tác của thiên nhiên được ví như “nàng tiên đôi” nằm giữa lòng thung lũng. Vào mùa lúa chín, cả khu vực như được dát vàng; còn mùa xuân, sắc hồng của hoa đào, hoa mận phủ khắp núi rừng. Ngoài ra, nơi đây còn là điểm dừng chân lý tưởng để check-in, săn mây, và thưởng ngoạn bình minh rực rỡ trên đỉnh núi – một trải nghiệm được nhiều tín đồ du lịch đánh giá là “đỉnh cao cảm xúc”.
Nhiều du khách lựa chọn dừng chân ở các homestay người Mông gần Cổng Trời để cảm nhận trọn vẹn không khí vùng cao. Buổi sáng thức dậy giữa làn sương, nhâm nhi ly trà nóng và phóng tầm mắt ra xa, bạn sẽ hiểu vì sao nơi đây được mệnh danh là “nóc nhà của miền cực Bắc”.
Giá trị văn hóa – con người
Không chỉ sở hữu cảnh sắc tuyệt mỹ, vùng Quản Bạ còn là nơi sinh sống của nhiều đồng bào dân tộc như Mông, Dao, Tày… với nền văn hóa phong phú, đậm bản sắc. Họ sống chan hòa với thiên nhiên, gìn giữ những tập tục truyền thống qua bao đời. Đến đây, du khách có thể bắt gặp những người phụ nữ Mông trong bộ váy rực rỡ, tiếng khèn da diết vang vọng giữa núi đồi, hay những nụ cười hồn hậu của trẻ em bản làng nô đùa bên triền dốc.
Vào những ngày lễ hội mùa xuân, khu vực Cổng Trời Quản Bạ rộn ràng với các trò chơi dân gian như ném pao, kéo co, chọi dê; các điệu múa khèn, hát giao duyên mang đậm tinh thần miền sơn cước. Đây cũng là dịp tuyệt vời để du khách tìm hiểu sâu hơn về văn hóa vùng cao và trải nghiệm tinh thần đoàn kết, hiếu khách của người dân địa phương.
Gợi ý du lịch – di chuyển
Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách có thể di chuyển theo quốc lộ 2C hướng về Bắc khoảng 200km để đến khu vực Quản Bạ. Con đường tuy quanh co nhưng cảnh sắc hai bên tuyệt đẹp, thích hợp cho những ai yêu thích du lịch khám phá. Thời điểm lý tưởng để ghé thăm Cổng Trời Quản Bạ là từ tháng 9 đến tháng 11 – khi trời quang mây tạnh, ruộng bậc thang bước vào mùa gặt vàng rực rỡ, hoặc mùa xuân khi hoa đào, hoa mận nở rộ khắp triền núi.
Nếu có thời gian, du khách nên kết hợp tham quan thêm Núi Đôi Quản Bạ, Rừng Thông Yên Minh, Thung Lũng Sủng Là và Phố Cổ Đồng Văn – những điểm đến liền kề, tạo thành hành trình trọn vẹn khám phá vẻ đẹp du lịch Tuyên Quang – Hà Giang đầy cảm xúc.
2. Núi Đôi Quản Bạ – Kiệt tác thiên nhiên giữa mây trời miền cực Bắc

Giới thiệu chung
Cách Cổng Trời Quản Bạ chỉ vài phút di chuyển,
Núi Đôi Quản Bạ (hay còn gọi là Núi Đôi Cô Tiên) là một trong những biểu tượng nổi tiếng nhất của
du lịch Hà Giang – Tuyên Quang.
Hai ngọn núi tròn trịa nằm song song giữa thung lũng Tam Sơn, được ví như tuyệt tác mà tạo hóa ban tặng cho vùng đất này. Đứng từ trên cao nhìn xuống, hình dáng của Núi Đôi khiến ai cũng trầm trồ ngỡ ngàng, tựa như hai bầu ngực căng tròn của người thiếu nữ, gắn với truyền thuyết huyền thoại về tình mẫu tử thiêng liêng.
Với vẻ đẹp mềm mại, dịu dàng nhưng vẫn đầy sức sống giữa vùng núi đá hùng vĩ,
Núi Đôi Quản Bạ không chỉ là điểm “check-in” nổi tiếng mà còn là biểu tượng của
sự trù phú, no đủ và tình yêu quê hương nơi vùng cao nguyên đá.
Truyền thuyết và ý nghĩa
Người dân địa phương kể rằng: xưa kia có một nàng tiên trời xuống trần gian, đem lòng yêu một chàng trai người Mông. Họ sinh được hai con nhưng bị Ngọc Hoàng phát hiện và bắt nàng phải quay về trời. Vì thương con thơ, nàng tiên đã để lại
đôi bầu sữa nuôi con, về sau hóa thành hai ngọn núi tròn trịa, tạo nên hình dáng đặc biệt mà ngày nay ta thấy.
Từ đó, vùng đất này quanh năm được phù sa vun đắp, cây trái tốt tươi, mùa màng bội thu.
Truyền thuyết ấy không chỉ khiến Núi Đôi thêm phần lãng mạn mà còn biểu trưng cho
tình mẫu tử, sự bao dung và sức sống mãnh liệt của người phụ nữ vùng cao – một giá trị văn hóa tinh thần quý báu được lưu truyền qua nhiều thế hệ.
Cảnh sắc và trải nghiệm du lịch
Từ trung tâm thị trấn Tam Sơn, bạn chỉ cần đi thêm chừng 1km là có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh Núi Đôi. Điểm ngắm đẹp nhất là
đài quan sát nằm ven quốc lộ 4C, nơi du khách có thể nhìn rõ hai ngọn núi giữa thung lũng xanh mướt, xung quanh là ruộng bậc thang uốn lượn và những nếp nhà nhỏ ẩn hiện trong sương.
Vào mùa lúa chín (tháng 9–10), sắc vàng óng ả bao phủ khắp thung lũng Tam Sơn, nổi bật giữa nền xanh ngọc của hai ngọn núi tạo nên khung cảnh thơ mộng đến nao lòng.
Khi mùa xuân đến, hoa đào, hoa mận nở rộ, sắc hồng xen lẫn sắc trắng, cả Núi Đôi như khoác lên chiếc áo mới rực rỡ và đầy sức sống.
Nhiều du khách chọn leo bộ lên các điểm cao quanh thung lũng, hoặc
bay flycam để chụp toàn cảnh Núi Đôi từ trên cao – nơi từng mảng ruộng, con đường, mái nhà đều hiện lên nhỏ bé giữa thiên nhiên bao la, gợi cảm giác yên bình và tự do tuyệt đối.
Con người và văn hóa vùng đất
Người dân Quản Bạ phần lớn là người Mông, Dao, Tày – họ sống hòa thuận, gắn bó với núi rừng. Mỗi mùa vụ, những người nông dân lại cần mẫn cày cấy trên ruộng bậc thang, còn phụ nữ thì dệt vải thổ cẩm rực rỡ để chuẩn bị cho phiên chợ vùng cao.
Chợ phiên Quản Bạ họp vào Chủ nhật hàng tuần là nơi du khách có thể cảm nhận rõ nét văn hóa đặc trưng: tiếng khèn, tiếng cười nói rộn ràng, sắc màu váy áo hòa quyện với hương rượu ngô men say.
Người dân nơi đây tin rằng Núi Đôi Cô Tiên là biểu tượng mang lại bình an và phúc lành. Họ vẫn truyền lại câu nói:
“Đất Quản Bạ có đôi vú mẹ – nuôi dưỡng muôn đời con cháu.”
Một câu nói giản dị, nhưng chứa đựng tình yêu và lòng biết ơn sâu sắc với mảnh đất thiêng liêng.
3. Rừng Thông Yên Minh – Đà Lạt thu nhỏ giữa lòng Tuyên Quang – Hà Giang

Giới thiệu chung
Nếu bạn đã từng say mê những rừng thông mơ màng ở Đà Lạt, thì
Rừng Thông Yên Minh – nằm trên cung đường từ Quản Bạ đến Đồng Văn – sẽ khiến bạn phải thốt lên ngỡ ngàng.
Với độ cao hơn 1.000m so với mực nước biển, nơi đây được ví như “Đà Lạt thu nhỏ của miền cực Bắc”, một vùng rừng thông bạt ngàn, xanh thẳm trải dài trên các triền đồi uốn lượn.
Sau khi sáp nhập, khu vực này nay thuộc tỉnh Tuyên Quang, nhưng vẫn giữ nguyên cảnh sắc và khí hậu mát lạnh đặc trưng của vùng cao nguyên đá Hà Giang xưa.
Đến với Rừng Thông Yên Minh, du khách như lạc vào thế giới cổ tích – nơi ánh nắng xuyên qua tán lá, tiếng gió hòa cùng tiếng chim, và mùi nhựa thông ngai ngái gợi cảm giác thanh khiết, bình yên đến lạ.
Khám phá & trải nghiệm
Con đường dẫn đến Yên Minh uốn lượn giữa những rặng núi đá tai mèo, càng đi sâu, du khách càng thấy không gian mở ra với
rừng thông trải dài hàng chục cây số.
Vào buổi sáng sớm, màn sương giăng khắp lối, tạo nên khung cảnh huyền ảo, khiến ai cầm máy ảnh cũng không thể ngừng bấm.
Buổi chiều, khi nắng nhuộm vàng cả đồi thông, cảnh sắc Yên Minh trở nên thơ mộng như bức tranh sơn dầu.
Rừng thông có ba khu chính: Yên Minh 1, Yên Minh 2 và Yên Minh 3, mỗi khu lại mang một vẻ đẹp riêng.
Ngoài cảnh sắc thiên nhiên, du khách có thể tham quan các bản làng người Mông, Dao, Tày ven rừng – nơi vẫn giữ nguyên lối sống mộc mạc, hiền hòa. Trẻ con nô đùa giữa bãi cỏ, người phụ nữ Mông dệt vải bên hiên nhà, khói lam chiều bảng lảng – tất cả gợi cảm giác bình yên và chậm rãi đến khó quên.
Giá trị văn hóa – con người vùng Yên Minh
Rừng Thông Yên Minh không chỉ đẹp bởi cảnh sắc mà còn bởi con người nơi đây – những người dân tộc vùng cao cần cù, chất phác, luôn nở nụ cười hiền hậu chào khách phương xa.
Trong những ngày chợ phiên Yên Minh, cả rừng như bừng tỉnh bởi âm thanh náo nhiệt, sắc màu váy áo rực rỡ. Du khách có thể thưởng thức những món đặc sản dân dã như
thắng cố, mèn mén, rượu ngô, bánh tam giác mạch, hay mua vài món thổ cẩm thủ công làm kỷ niệm.
Người dân nơi đây vẫn xem rừng thông là “linh hồn” của đất Yên Minh, là nguồn sống và là niềm tự hào. Mỗi cây thông không chỉ là bóng mát, mà còn là biểu tượng của sự kiên cường, vươn lên giữa khắc nghiệt của thiên nhiên vùng đá.
Vào những dịp lễ hội, đặc biệt là Lễ hội Hoa Tam Giác Mạch hay Tết của người Mông, du khách có thể bắt gặp những điệu múa khèn say đắm lòng người giữa đồi thông, nơi tiếng đàn môi ngân lên, hòa cùng tiếng gió vi vu – một khung cảnh vừa hoang sơ, vừa lãng mạn đến nao lòng.
Gợi ý du lịch – di chuyển
Đừng quên mang theo áo ấm, máy ảnh và vài người bạn thân thiết, để cùng nhau trải nghiệm cảm giác “săn mây – uống cà phê giữa rừng thông” – một trong những trải nghiệm được du khách bình chọn là đáng nhớ nhất trong hành trình du lịch Tuyên Quang – Hà Giang.
Với những ai yêu thiên nhiên và khao khát bình yên, Rừng Thông Yên Minh chắc chắn là nơi khiến trái tim bạn rung động – nơi con người và thiên nhiên hòa làm một trong bức tranh yên ả của miền cao nguyên đá kỳ vĩ.
4. Phố Cổ Đồng Văn – Nét đẹp cổ kính giữa cao nguyên đá hùng vĩ

Giới thiệu chung
Giữa lòng cao nguyên đá, nơi mây phủ trắng quanh năm, Phố Cổ Đồng Văn hiện lên như một bức tranh hoài niệm, nơi thời gian dường như ngừng trôi.
Tọa lạc tại trung tâm xã Đồng Văn, tỉnh Tuyên Quang – khu vực trước đây thuộc Hà Giang – phố cổ này mang trong mình vẻ đẹp giao thoa giữa
kiến trúc cổ Trung Hoa, Pháp và người Mông bản địa, tạo nên một không gian trầm mặc, cổ kính và đầy sức hút.
Với hơn 100 năm tuổi, Phố Cổ Đồng Văn là nơi lưu giữ dấu ấn văn hóa – lịch sử của vùng cực Bắc Việt Nam. Những ngôi nhà trình tường bằng đất vàng, mái ngói âm dương phủ rêu xanh, những con ngõ nhỏ quanh co rợp bóng hoa giấy – tất cả tạo nên một bức tranh cổ kính, khiến du khách như lạc vào miền ký ức xa xưa.
Không chỉ là điểm dừng chân nổi tiếng trong hành trình du lịch Hà Giang – Tuyên Quang, nơi đây còn là “linh hồn” của vùng cao nguyên đá, nơi con người sống chậm, sống tình và sống thật với bản sắc dân tộc mình.
Khám phá & trải nghiệm
Buổi sáng ở Phố Cổ Đồng Văn là bản hòa ca dịu dàng của nắng và khói bếp. Khi mặt trời vừa ló rạng, ánh sáng phản chiếu trên những mái ngói cũ kỹ, khiến cả khu phố như bừng tỉnh trong sắc vàng ấm áp.
Du khách có thể thong thả dạo bước quanh khu chợ cổ – trung tâm nhộn nhịp nhất của xã, nơi người dân từ khắp các bản làng: Mông, Tày, Lô Lô, Pu Péo… tụ họp để trao đổi hàng hóa và kể chuyện đời thường.
Một trải nghiệm không thể bỏ lỡ là nhâm nhi ly cà phê buổi sáng ở quán cổ giữa lòng phố – nơi âm nhạc nhẹ nhàng vang lên giữa không gian cổ kính, khói cà phê hòa quyện cùng sương sớm.
Buổi tối, khi những ngọn đèn vàng được thắp lên, Phố Cổ Đồng Văn khoác lên mình vẻ huyền ảo và lãng mạn đến say lòng. Tiếng khèn Mông vang vọng, tiếng cười nói rộn ràng hòa cùng mùi thơm của rượu ngô men lá và thịt nướng lan tỏa khắp không gian.
Nếu đến vào dịp chợ phiên cuối tuần, du khách sẽ được chiêm ngưỡng khung cảnh rực rỡ sắc màu: váy áo sặc sỡ, tiếng khèn, tiếng khua ngựa, tiếng cười hòa vào tiếng nhạc. Mọi giác quan đều được đánh thức – một bản giao hưởng sống động của vùng cao nguyên đá.
Giá trị văn hóa – con người vùng phố cổ
Phố Cổ Đồng Văn không chỉ đẹp bởi kiến trúc, mà còn bởi hơi thở văn hóa còn nguyên vẹn trong từng góc phố, từng nụ cười.
Các ngôi nhà ở đây đều được xây bằng đất nện dày, mái ngói âm dương, cửa gỗ và khung đá, mang phong cách đặc trưng của cư dân vùng núi phía Bắc.
Đi dọc con phố, bạn sẽ bắt gặp hình ảnh cụ già Mông ngồi bên hiên nhà hút tẩu, hay những em bé má hồng nô đùa với chó nhỏ – một khung cảnh giản dị nhưng đậm tình quê.
Người dân xã Đồng Văn hiếu khách và thật thà. Họ coi du khách như người thân, sẵn sàng mời chén rượu ngô thơm nồng hay bát thắng cố nóng hổi.
Các lễ hội dân gian như Lễ hội Khèn Mông, Lễ hội Gầu Tào, hay
Tết người Lô Lô vẫn được tổ chức hàng năm, giữ gìn nếp sống văn hóa truyền thống giữa nhịp sống hiện đại.
Chính điều đó khiến Phố Cổ Đồng Văn không chỉ là điểm đến ngắm cảnh mà còn là nơi để
trải nghiệm chiều sâu văn hóa, hiểu thêm về con người miền đá – mạnh mẽ, kiên cường nhưng cũng đầy ấm áp.
Gợi ý du lịch – di chuyển
Du khách có thể kết hợp tham quan Phố Cổ Đồng Văn – Dinh Vua Mèo – Đèo Mã Pí Lèng – Thung Lũng Sủng Là – Rừng Thông Yên Minh trong cùng hành trình.
Hãy thử dừng chân qua đêm ở một homestay cổ trong phố, để sáng sớm thức dậy nghe tiếng gà gáy, ngắm sương tan trên mái ngói, và cảm nhận một
Đồng Văn thật bình yên, thật sâu lắng.
Với vẻ đẹp cổ kính, mộc mạc nhưng vẫn đầy sức sống, Phố Cổ Đồng Văn xứng đáng là viên ngọc giữa cao nguyên đá, là điểm đến mà bất kỳ ai yêu du lịch Tuyên Quang – Hà Giang đều nên một lần đặt chân đến để “chạm vào linh hồn miền biên viễn”.
5. Cột Cờ Lũng Cú

Cột Cờ Lũng Cú là một trong những biểu tượng thiêng liêng nhất của Tổ quốc, nằm tại xã Đồng Văn, tỉnh Tuyên Quang (sau khi sáp nhập từ địa giới cũ của Hà Giang). Nơi đây được ví như “nóc nhà của cực Bắc Việt Nam”, đánh dấu chủ quyền lãnh thổ thiêng liêng mà mỗi người dân đất Việt đều khao khát một lần đặt chân tới.
Ngọn cột cờ sừng sững giữa trời xanh, cao hơn 1.470m so với mực nước biển, là minh chứng cho sức sống mãnh liệt của vùng đất địa đầu Tổ quốc. Từ chân cột cờ, du khách phải vượt qua gần 400 bậc đá uốn lượn quanh sườn núi để đến đỉnh. Từng bước đi là một hành trình trải nghiệm, là cảm nhận sâu sắc về sự hùng vĩ và kiêu hãnh của non sông. Lá cờ đỏ sao vàng tung bay trong gió không chỉ là biểu tượng của niềm tự hào dân tộc, mà còn là khát vọng gìn giữ và phát triển vùng đất thiêng này.
Đứng trên đỉnh cột cờ, du khách có thể phóng tầm mắt bao quát toàn cảnh cao nguyên đá Đồng Văn, với những dãy núi tai mèo nối tiếp nhau, những thung lũng nhỏ nằm xen giữa, và xa xa là những bản làng của người Mông, người Lô Lô ẩn hiện trong sương sớm. Mỗi tia nắng đầu ngày rọi qua lá cờ như sưởi ấm cả đất trời biên viễn, khiến lòng người thêm yêu mến và tự hào về quê hương.
Khi du lịch Tuyên Quang – Hà Giang, hành trình đến với Cột Cờ Lũng Cú là một trải nghiệm không thể thiếu. Ngoài giá trị lịch sử và ý nghĩa tinh thần, nơi đây còn là điểm đến hấp dẫn đối với những ai yêu thích khám phá, săn mây và chụp ảnh. Buổi sáng sớm hay lúc hoàng hôn là thời điểm lý tưởng để ngắm nhìn vẻ đẹp kỳ vĩ của thiên nhiên và hít thở không khí trong lành nơi vùng cao nguyên đá.
Cạnh khu vực cột cờ, du khách có thể ghé thăm bản Lô Lô Chải – ngôi làng nhỏ yên bình nép mình dưới chân núi Rồng. Những ngôi nhà trình tường đất vàng, mái ngói âm dương cổ kính cùng tiếng khèn Mông ngân nga tạo nên bức tranh văn hóa sống động. Người dân nơi đây hiếu khách, chân chất, vẫn giữ nguyên phong tục truyền thống bao đời, từ lễ hội, trang phục đến cách canh tác.
Không chỉ mang ý nghĩa địa lý, Cột Cờ Lũng Cú còn là biểu tượng của lòng yêu nước, của ý chí kiên cường và sự gắn kết giữa các dân tộc vùng cao. Mỗi năm, hàng vạn du khách từ khắp nơi đổ về đây để chạm tay vào mốc thiêng của Tổ quốc, để cảm nhận sự tự hào dâng trào trong tim khi ngước nhìn lá cờ Tổ quốc tung bay giữa trời biên cương.
Nếu bạn là người yêu du lịch khám phá, thích hòa mình vào thiên nhiên và muốn tìm hiểu văn hóa vùng cao, thì hành trình đến Cột Cờ Lũng Cú sẽ là một dấu ấn khó quên trong chuyến đi du lịch Tuyên Quang – Hà Giang. Hãy đến đây một lần, để hiểu rằng, ở nơi địa đầu ấy, mỗi tấc đất, mỗi ngọn núi, mỗi con người đều đang góp phần giữ gìn vẻ đẹp và hồn thiêng sông núi Việt Nam.
6. Đèo Mã Pí Lèng – Kỳ quan hùng vĩ giữa lòng du lịch Tuyên Quang

Giữa vùng núi non trùng điệp của miền cực Bắc Việt Nam, đèo Mã Pí Lèng – nay thuộc xã Đồng Văn, tỉnh Tuyên Quang – được xem là một trong “tứ đại đỉnh đèo” nổi tiếng nhất nước ta. Nơi đây không chỉ là biểu tượng cho vẻ đẹp hùng vĩ của cao nguyên đá, mà còn là niềm tự hào của bao thế hệ người Việt khi nhắc đến hành trình chinh phục vùng đất địa đầu.
Tên gọi “Mã Pí Lèng” theo tiếng H’Mông có nghĩa là “sống mũi con ngựa”, để chỉ những dốc núi cao, quanh co hiểm trở đến mức ngựa đi qua cũng phải dừng lại thở dốc. Đèo nằm trên con đường Hạnh Phúc – tuyến giao thông huyền thoại nối Đồng Văn với Mèo Vạc, được hàng vạn thanh niên xung phong, công nhân và đồng bào các dân tộc thi công suốt tám năm ròng rã. Đường Hạnh Phúc và đèo Mã Pí Lèng không chỉ là kỳ công của con người với thiên nhiên, mà còn là biểu tượng của tinh thần bền bỉ, ý chí kiên cường của dân tộc Việt.
Khung cảnh ngoạn mục nơi đỉnh đèo mây phủ
Đứng trên đỉnh đèo Mã Pí Lèng, du khách có thể cảm nhận trọn vẹn sự hùng vĩ đến choáng ngợp của vùng núi đá tai mèo. Những dãy núi xếp tầng tầng lớp lớp, những khúc cua uốn lượn quanh vách đá dựng đứng, và phía dưới là dòng sông Nho Quế xanh ngắt như dải lụa mềm vắt ngang qua hẻm vực Tu Sản – được mệnh danh là hẻm vực sâu nhất Đông Nam Á.
Buổi sáng, sương mờ giăng kín khắp lối, cả con đèo như ẩn hiện giữa mây trời. Khi nắng lên, từng tia sáng xuyên qua làn sương, làm nổi bật màu xanh biếc của núi rừng. Còn khi hoàng hôn buông xuống, Mã Pí Lèng lại khoác lên mình tấm áo vàng óng, khiến bất cứ ai cũng phải dừng xe để ngắm nhìn, để lặng im chiêm ngưỡng trước vẻ đẹp mê hoặc của thiên nhiên vùng cao.
Không chỉ là điểm đến của những người mê xê dịch, đèo Mã Pí Lèng còn là nơi được các nhiếp ảnh gia, các nhà làm phim chọn để ghi lại những thước hình ấn tượng nhất về du lịch Tuyên Quang – Hà Giang. Mỗi mùa, Mã Pí Lèng lại mang một sắc thái riêng: mùa xuân rực rỡ hoa đào, mùa hạ xanh mướt cỏ cây, mùa thu vàng rộm lúa ngô, còn mùa đông là biển mây trắng xóa phủ kín các triền núi.
Hành trình chinh phục – Trải nghiệm khó quên
Đối với du khách yêu thích khám phá, hành trình vượt đèo Mã Pí Lèng là một thử thách đầy phấn khích. Cung đường dài gần 20km, uốn lượn qua hàng chục khúc cua tay áo, một bên là vách đá dựng đứng, một bên là vực sâu thăm thẳm. Nhưng chính sự hiểm trở ấy lại làm nên nét quyến rũ riêng của nơi đây. Mỗi khúc cua, mỗi điểm dừng chân đều mở ra một góc nhìn khác biệt về thiên nhiên hùng vĩ.
Nếu bạn đi xe máy, hãy dừng lại ở Mã Pí Lèng Panorama – điểm ngắm cảnh nổi tiếng, nơi có thể nhìn bao quát toàn bộ dòng sông Nho Quế và hẻm vực Tu Sản từ trên cao. Cảm giác gió lồng lộng thổi qua, tiếng gió hòa cùng tiếng núi rừng và tiếng tim đập mạnh mẽ, sẽ khiến bạn hiểu thế nào là tự do và hạnh phúc.
Còn nếu bạn yêu thích những trải nghiệm nhẹ nhàng, hãy chọn hành trình đi thuyền trên sông Nho Quế. Dòng sông hiền hòa chảy quanh chân đèo, nước trong xanh như ngọc, hai bên là những vách đá cao vút, dựng đứng. Khi thuyền lướt qua hẻm Tu Sản, bạn sẽ thấy mình nhỏ bé giữa thiên nhiên hùng vĩ, cảm nhận rõ hơn sự kỳ diệu của tạo hóa và công sức của con người khi khai phá vùng đất này.
Hòa mình vào văn hóa vùng cao
Khu vực quanh đèo Mã Pí Lèng là nơi sinh sống của nhiều đồng bào dân tộc như Mông, Dao, Lô Lô… Mỗi bản làng đều có nét đặc sắc riêng – từ kiến trúc nhà trình tường đất, mái ngói âm dương, cho đến trang phục thổ cẩm rực rỡ và những điệu khèn, điệu múa trong các lễ hội truyền thống.
Sau hành trình chinh phục đèo, du khách có thể ghé thăm xã Đồng Văn – trung tâm du lịch nổi tiếng của vùng. Tại đây, bạn có thể thưởng thức các món ăn đặc trưng như thắng cố, mèn mén, rượu ngô, thịt trâu gác bếp… Những hương vị đậm đà ấy không chỉ làm ấm lòng du khách mà còn phản ánh đời sống văn hóa độc đáo của người dân miền sơn cước.
Đèo Mã Pí Lèng – Biểu tượng của du lịch Tuyên Quang – Hà Giang
Ngày nay, Mã Pí Lèng không chỉ là cung đường “huyền thoại” mà còn là điểm đến nổi bật trong bản đồ du lịch Tuyên Quang. Du khách đến đây không chỉ để ngắm cảnh mà còn để tìm lại cảm xúc – cảm giác chinh phục, khát khao tự do và niềm tự hào khi đứng giữa đất trời tổ quốc.
Đèo Mã Pí Lèng là minh chứng sống động cho sức mạnh con người Việt Nam trước thiên nhiên khắc nghiệt. Giữa núi rừng bạt ngàn, nơi lá cờ đỏ sao vàng tung bay trên đỉnh cột cờ Lũng Cú không xa, Mã Pí Lèng vẫn lặng lẽ chứng kiến bao bước chân lữ khách tìm về, để một lần được chạm vào “nóc nhà của miền biên viễn”, để mang theo trong tim hình ảnh về một vùng đất hùng thiêng – nơi hội tụ vẻ đẹp của cả du lịch Tuyên Quang và du lịch Hà Giang hôm nay.
7. Ruộng bậc thang Hoàng Su Phì – Bức tranh vàng rực rỡ giữa miền Đông Bắc Tuyên Quang

Nằm ở vùng cực Bắc của Tổ quốc, nơi địa danh Hà Giang cũ nay đã thuộc tỉnh Tuyên Quang, Ruộng bậc thang Hoàng Su Phì là một trong những kiệt tác thiên nhiên kỳ vĩ bậc nhất của miền Đông Bắc Việt Nam. Vào mỗi độ thu sang, khi những thửa ruộng uốn lượn theo triền núi bắt đầu chuyển màu vàng óng, nơi đây hóa thành bức tranh khổng lồ được dệt bằng ánh nắng, mây trời và bàn tay cần mẫn của người dân vùng cao.
Vẻ đẹp say lòng giữa đại ngàn Đông Bắc
Từ xa, Hoàng Su Phì hiện lên như những dải lụa vàng mềm mại ôm lấy triền núi. Các thửa ruộng được tạo nên qua hàng trăm năm canh tác, từ những đôi tay khéo léo và sức lao động bền bỉ của đồng bào dân tộc Dao, Nùng, La Chí, Mông. Dù địa hình hiểm trở, họ vẫn biến từng sườn dốc thành những bậc thang nối tiếp nhau, tạo nên khung cảnh hùng vĩ mà thơ mộng khó nơi nào sánh được.
Giữa nền trời xanh ngắt, màu vàng rực của lúa chín hòa cùng tiếng gió vi vu, tiếng cười nói rộn ràng mùa gặt, tất cả tạo nên một bản giao hưởng đặc trưng của
du lịch Tuyên Quang vùng Đông Bắc.
Mùa vàng rực rỡ – Thời điểm lý tưởng để du lịch
Thời gian đẹp nhất để du lịch Hoàng Su Phì là từ cuối tháng 9 đến giữa tháng 10. Khi ấy, khắp các bản làng như Thông Nguyên, Bản Luốc, Bản Phùng, Nậm Ty… đều khoác lên sắc vàng óng ả, phản chiếu dưới nắng chiều rực rỡ.
Du khách không chỉ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp nên thơ của ruộng bậc thang mà còn được hòa mình vào không khí lao động vui tươi của người dân bản địa. Mỗi thửa ruộng, mỗi bậc thang đều ẩn chứa câu chuyện về sự kiên trì, sáng tạo và tình yêu đất mẹ của người dân miền núi phía Bắc.
Trải nghiệm văn hóa bản địa độc đáo
Không chỉ có phong cảnh, du lịch Hoàng Su Phì còn hấp dẫn bởi đời sống văn hóa đặc sắc. Những lễ hội như
Lễ hội ruộng bậc thang, Lễ hội nhảy lửa của người Dao đỏ, hay
chợ phiên Thông Nguyên đều khiến du khách say mê.
Đến đây, bạn có thể thử mặc trang phục truyền thống, thưởng thức đặc sản như
rượu ngô men lá, thịt trâu gác bếp, xôi ngũ sắc, hay
cơm lam nướng ống tre. Mỗi món ăn, mỗi nụ cười đều khiến chuyến đi thêm ấm áp và đáng nhớ.
Hành trình kết nối cùng du lịch Tuyên Quang và Hà Giang
Sau khi tham quan Hoàng Su Phì, du khách có thể dễ dàng di chuyển đến các điểm nổi tiếng khác của
Tuyên Quang – Hà Giang, như Đèo Mã Pì Lèng,
Phố cổ Đồng Văn, Cột cờ Lũng Cú hay Rừng thông Yên Minh. Đây là hành trình khám phá trọn vẹn vẻ đẹp
miền Đông Bắc Việt Nam, nơi hội tụ cả thiên nhiên hùng vĩ lẫn văn hóa đặc sắc.
Những cung đường quanh co, những bản làng bình yên ven núi sẽ mang lại cho bạn cảm giác như đang lạc vào bức tranh sống động của núi rừng Việt Bắc.
Hướng dẫn du lịch Hoàng Su Phì
8. Thung lũng Sủng Là – Viên ngọc xanh giữa miền sơn cước

Sủng Là – Nơi thời gian lắng đọng giữa lòng miền đá
Thung lũng Sủng Là nằm giữa cao nguyên đá hùng vĩ, là một trong những điểm đến không thể bỏ lỡ khi nhắc đến Du lịch Tuyên Quang – vùng đất được sáp nhập từ Hà Giang cũ. Nơi đây tựa như một bức tranh sơn thủy hữu tình, nơi mà mỗi con đường nhỏ, mái nhà trình tường, hàng rào đá, và nương ngô xanh mướt đều kể câu chuyện về cuộc sống bình dị của người dân vùng cao.
Khi mặt trời lên, ánh sáng xuyên qua lớp sương mờ, chiếu xuống những mái ngói âm dương phủ rêu phong – Sủng Là trở nên huyền ảo như một bức tranh cổ tích. Chính khung cảnh đó khiến nhiều du khách, đặc biệt là những người yêu Du lịch Hà Giang trước đây, nay lại tìm đến vùng đất Tuyên Quang mới với cảm xúc thân quen mà vẫn đầy mới mẻ.
Vẻ đẹp mùa nào cũng khiến lòng người say đắm
Sủng Là đẹp quanh năm, mỗi mùa mang một nét riêng biệt.
Mùa xuân, hoa đào, hoa mận nở rộ khắp các triền núi, tạo nên một không gian thơ mộng, trong lành.
Mùa hè, cánh đồng ngô xanh ngát, xen lẫn những nếp nhà yên bình của người H’Mông, Lô Lô, tạo cảm giác tươi mát và đầy sức sống.
Mùa thu, Sủng Là như khoác lên mình chiếc áo vàng óng, với sắc lúa chín rộ, thu hút hàng trăm nhiếp ảnh gia đến ghi lại khoảnh khắc “vàng” của vùng cao.
Mùa đông, sương giăng mờ ảo, khói bếp lẫn trong không gian tĩnh lặng, khiến Sủng Là mang một vẻ đẹp trầm mặc, gợi nhớ và hoài niệm.
Du khách đến đây không chỉ chiêm ngưỡng cảnh sắc mà còn được cảm nhận nhịp sống chậm rãi, yên bình của vùng cao – điều mà Du lịch Tuyên Quang đang hướng tới như một giá trị khác biệt: du lịch chậm, du lịch trải nghiệm và gắn kết cộng đồng.
Điểm nhấn văn hóa – “Ngôi nhà của Pao” và dấu ấn điện ảnh
Một trong những điểm đến nổi bật khi đến Thung lũng Sủng Là là
Ngôi nhà của Pao, nơi từng xuất hiện trong bộ phim nổi tiếng
“Chuyện của Pao”.
Ngôi nhà trình tường cổ được xây dựng từ đất nện, mái ngói âm dương và cánh cổng gỗ mộc mạc – tất cả tạo nên vẻ đẹp nguyên sơ đậm chất vùng cao. Đây không chỉ là điểm “check-in” được du khách yêu thích, mà còn là nơi lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống của người Mông.
Khi ngành Du lịch Hà Giang sáp nhập và phát triển trong khu vực Du lịch Tuyên Quang rộng lớn hơn, Sủng Là trở thành cầu nối văn hóa, giúp du khách hiểu rõ hơn về đời sống, phong tục, và những câu chuyện văn hóa độc đáo của đồng bào dân tộc vùng núi phía Bắc.
Trải nghiệm du lịch cộng đồng – sống cùng người bản địa
Một trong những xu hướng nổi bật hiện nay là du lịch trải nghiệm và du lịch cộng đồng, và Thung lũng Sủng Là là hình mẫu lý tưởng cho mô hình này.
Du khách có thể chọn lưu trú tại những homestay của người Mông, người Lô Lô, tham gia làm nông, dệt lanh, hay cùng nấu những món ăn truyền thống như thắng cố, mèn mén, rượu ngô…
Những trải nghiệm mộc mạc đó giúp du khách hiểu hơn về bản sắc văn hóa địa phương, đồng thời góp phần phát triển
Du lịch Tuyên Quang theo hướng bền vững, gắn kết cộng đồng.
Cách di chuyển đến Thung lũng Sủng Là
Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách có thể di chuyển theo tuyến quốc lộ 4C – con đường Hạnh Phúc – hướng về khu vực Đồng Văn cũ, nay thuộc địa giới hành chính mới của tỉnh. Quãng đường tuy quanh co, khúc khuỷu, nhưng mỗi khúc cua lại mở ra một khung cảnh kỳ vĩ khiến ai cũng muốn dừng chân ngắm nhìn.
Trên hành trình đó, bạn có thể kết hợp thăm Cổng trời Quản Bạ, Núi Đôi Quản Bạ, Phố cổ Đồng Văn, và Đèo Mã Pí Lèng – những biểu tượng đã làm nên thương hiệu Du lịch Hà Giang, nay trở thành những điểm sáng đặc biệt trong bản đồ Du lịch Tuyên Quang mới.
Sủng Là – Điểm hẹn cho du lịch bền vững
Trong định hướng phát triển Du lịch Tuyên Quang, chính quyền địa phương đang chú trọng bảo tồn bản sắc văn hóa, đồng thời phát triển hạ tầng du lịch theo hướng thân thiện với môi trường.
Sủng Là được quy hoạch như một điểm đến tiêu biểu của du lịch xanh, nơi du khách không chỉ ngắm cảnh mà còn tham gia các hoạt động bảo tồn thiên nhiên, văn hóa bản địa và trải nghiệm đời sống vùng cao nguyên đá.
Lời kết – Hành trình tìm lại sự bình yên
Thung lũng Sủng Là hôm nay, dưới địa danh hành chính mới của
tỉnh Tuyên Quang, vẫn giữ nguyên vẻ đẹp nguyên sơ, thuần khiết của nó.
Sự thay đổi về địa giới hành chính không làm mất đi linh hồn của vùng đất – trái lại, còn mở ra cơ hội phát triển
du lịch bền vững, kết nối những giá trị tự nhiên, văn hóa và con người.
Với cảnh quan ngoạn mục, văn hóa độc đáo, và con người thân thiện, Sủng Là không chỉ là một điểm đến, mà còn là nơi để mỗi người tìm lại
sự bình yên trong tâm hồn giữa thế giới bộn bề hôm nay.
9. Làng cổ Ma Lé – Dấu ấn thời gian giữa cao nguyên đá Tuyên Quang

Ma Lé – Ngôi làng cổ giữa vùng cao nguyên đá
Nép mình bên triền núi đá tai mèo, làng cổ Ma Lé là một trong những ngôi làng đẹp và cổ kính nhất của vùng cao nguyên đá Đồng Văn xưa – nay thuộc tỉnh Tuyên Quang sau khi sáp nhập hành chính. Làng Ma Lé nổi bật bởi vẻ đẹp trầm mặc, những mái nhà trình tường vàng óng dưới nắng, hàng rào đá xếp ngay ngắn, và những lối đi nhỏ quanh co dẫn vào thế giới yên bình của người vùng cao.
Đến với Ma Lé, du khách có cảm giác như bước ngược dòng thời gian. Không có ồn ào phố thị, chỉ còn tiếng gió thổi qua vách đá, tiếng trẻ con nô đùa trên đường đất và khói bếp vương bay trong không gian thanh tĩnh. Chính nét nguyên sơ ấy khiến Ma Lé trở thành điểm đến không thể bỏ qua trên hành trình khám phá Du lịch Tuyên Quang, đặc biệt với những ai yêu thích vẻ đẹp cổ kính, mộc mạc của vùng cao nguyên đá.
Kiến trúc cổ độc đáo – linh hồn của Ma Lé
Điểm đặc trưng khiến làng cổ Ma Lé khác biệt chính là kiến trúc nhà trình tường – biểu tượng của kỹ thuật xây dựng truyền thống vùng núi đá. Mỗi ngôi nhà đều được dựng bằng đất nện dày, mái ngói âm dương và khung gỗ nghiến vững chắc. Hệ thống hàng rào đá được xếp thủ công, không dùng vôi vữa, nhưng vô cùng bền chắc, tạo nên khung cảnh vừa cổ kính vừa nên thơ.
Khi ánh nắng sớm mai chiếu lên những bức tường vàng, phản chiếu qua khói lam chiều, Ma Lé như một bức tranh sống động của miền sơn cước. Nhiều nhà nghiên cứu văn hóa dân tộc nhận định rằng, kiến trúc làng Ma Lé không chỉ phản ánh kỹ thuật của người dân, mà còn là biểu tượng của sự thích nghi giữa con người và thiên nhiên khắc nghiệt vùng núi đá.
Với giá trị kiến trúc hiếm có, Ma Lé ngày nay được xem như một “bảo tàng sống” trong định hướng phát triển Du lịch Tuyên Quang theo hướng bền vững và gìn giữ bản sắc vùng cao nguyên đá Du lịch Hà Giang cũ.
Không gian văn hóa và đời sống người vùng cao
Ma Lé là nơi sinh sống của các dân tộc H’Mông, Lô Lô và Dao – mỗi cộng đồng mang đến cho ngôi làng sắc màu văn hóa riêng biệt. Cuộc sống nơi đây vẫn giữ được nét giản dị, gắn bó với thiên nhiên. Những người phụ nữ trong trang phục rực rỡ ngồi se sợi lanh, dệt vải bên hiên nhà, trong khi đàn ông lên nương, chăn trâu, trồng ngô trên sườn núi.
Vào những ngày lễ, tiếng khèn Mông vang vọng khắp bản làng, hòa cùng điệu múa truyền thống, mang đến cho du khách trải nghiệm đầy cảm xúc. Du khách đến Ma Lé có thể dễ dàng cảm nhận được sự hiếu khách, chân thành và niềm tự hào sâu sắc của người dân về bản làng của mình – điều làm nên linh hồn của Du lịch Tuyên Quang.
Ma Lé – Nét đẹp gắn liền với hành trình điện ảnh và du lịch
Không chỉ nổi tiếng bởi kiến trúc và đời sống văn hóa, Ma Lé còn là địa điểm được nhiều nhiếp ảnh gia, đạo diễn tìm đến để ghi lại khung cảnh đặc trưng của vùng cao nguyên đá.
Từng góc nhà, hàng rào đá, ruộng bậc thang hay con đường uốn lượn quanh bản đều gợi cảm hứng nghệ thuật mạnh mẽ. Chính không gian ấy đã góp phần đưa hình ảnh của vùng đất Tuyên Quang – Hà Giang đến gần hơn với du khách trong và ngoài nước, đặc biệt trong các chương trình quảng bá Du lịch Hà Giang xưa và nay là Du lịch Tuyên Quang mở rộng.
Trải nghiệm du lịch cộng đồng – sống như người bản địa
Đến Ma Lé, du khách có thể lựa chọn ở lại homestay truyền thống, nơi mà kiến trúc và đời sống bản địa được gìn giữ nguyên vẹn. Bạn sẽ được thức dậy giữa tiếng gà gáy, sương phủ mờ trước hiên, và thưởng thức bữa sáng với ngô nướng, thắng dền, mật ong rừng – những món ăn đậm hồn cao nguyên.
Ngoài ra, du khách có thể cùng người dân tham gia dệt vải, đan gùi, hay cùng lên nương hái ngô, thu hoạch lanh – những hoạt động giản dị nhưng giúp hiểu hơn về giá trị lao động và sự gắn bó với thiên nhiên của người vùng cao.
Đây cũng là định hướng phát triển quan trọng của Du lịch Tuyên Quang, nhằm tạo nên mô hình du lịch cộng đồng bền vững, giúp người dân được hưởng lợi từ hoạt động du lịch mà vẫn bảo tồn được văn hóa truyền thống.
Cách di chuyển đến làng cổ Ma Lé
Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách di chuyển theo hướng quốc lộ 4C, đi qua Quản Bạ, Đồng Văn – những vùng đất vốn nổi tiếng trong bản đồ Du lịch Hà Giang xưa. Từ khu vực trung tâm xã Đồng Văn mới, rẽ theo con đường nhỏ dẫn lên Ma Lé khoảng vài cây số, bạn sẽ bắt gặp ngôi làng nằm bình yên giữa thung lũng đá, bao quanh bởi những dãy núi sừng sững.
Trên cung đường này, du khách có thể kết hợp tham quan các điểm du lịch nổi tiếng như Cổng trời Quản Bạ, Núi Đôi Quản Bạ, Phố cổ Đồng Văn và Đèo Mã Pí Lèng – những điểm đến đang được quảng bá mạnh mẽ trong chiến lược Du lịch Tuyên Quang hiện nay.
Ma Lé – Biểu tượng của du lịch bền vững vùng cao
Không ồn ào, không thương mại hóa, làng cổ Ma Lé vẫn giữ được bản sắc nguyên thủy của mình. Các chương trình du lịch hiện nay được tổ chức theo hướng sinh thái, ưu tiên bảo tồn và phát triển văn hóa truyền thống.
Du khách được khuyến khích trải nghiệm, khám phá và đồng hành cùng người dân địa phương trong các hoạt động hàng ngày. Chính mô hình du lịch cộng đồng này giúp
Du lịch Tuyên Quang trở nên đặc biệt hơn, vừa phát triển kinh tế, vừa giữ được “hồn” của vùng cao nguyên đá.
Lời kết – Nét bình yên giữa đại ngàn
Giữa thế giới hiện đại đầy biến động, làng cổ Ma Lé vẫn tồn tại như một minh chứng sống cho sức sống bền bỉ của người vùng cao. Những ngôi nhà trình tường, hàng rào đá, nụ cười hiền hậu và tiếng khèn Mông vẫn vang vọng giữa núi rừng – tất cả tạo nên một bản hòa ca bình yên.
Hôm nay, dưới địa danh hành chính mới của tỉnh Tuyên Quang, Ma Lé vẫn giữ trọn linh hồn của vùng cao nguyên đá Đồng Văn xưa. Đây không chỉ là điểm đến của những người yêu du lịch, mà còn là nơi tìm về của những ai muốn chạm vào ký ức, tìm lại cảm giác thanh thản giữa núi rừng bao la.
Ma Lé – viên ngọc cổ của miền sơn cước, mãi mãi là niềm tự hào của
Du lịch Tuyên Quang, nối dài những giá trị của Du lịch Hà Giang – vùng đất huyền thoại trong lòng du khách.
10. Dốc Thẩm Mã – Cung đường huyền thoại giữa đại ngàn Tuyên Quang

Dốc Thẩm Mã – Con đường thử thách giữa trời và đá
Nằm trên tuyến đường từ Yên Minh lên Đồng Văn, Dốc Thẩm Mã là một trong những cung đèo nổi tiếng bậc nhất vùng cao nguyên đá, nay thuộc địa phận hành chính mới của tỉnh Tuyên Quang. Dốc Thẩm Mã dài khoảng 5 km, với những khúc cua tay áo liên tiếp, uốn lượn quanh sườn núi đá tai mèo dựng đứng.
Tên gọi “Thẩm Mã” theo tiếng địa phương có nghĩa là “thử ngựa”. Từ xưa, người dân vùng cao thường dùng con dốc này để thử sức ngựa trước khi đem ra chợ bán – con ngựa nào vượt qua được dốc mà vẫn khỏe mạnh sẽ được xem là tốt. Câu chuyện dân gian ấy khiến Dốc Thẩm Mã không chỉ là con đường nối liền các bản làng, mà còn là biểu tượng cho nghị lực, sức mạnh và tinh thần bền bỉ của con người vùng cao.
Hôm nay, trên bản đồ Du lịch Tuyên Quang, Dốc Thẩm Mã trở thành điểm đến hấp dẫn cho những người yêu thích khám phá, chinh phục và chiêm ngưỡng vẻ đẹp hùng vĩ của thiên nhiên miền núi phía Bắc.
Vẻ đẹp hùng vĩ và thơ mộng của cao nguyên đá
Từ chân dốc nhìn lên, con đường Thẩm Mã như dải lụa mềm uốn lượn giữa bạt ngàn đá xám và thung lũng xanh. Mỗi khúc cua là một khung cảnh mới, khiến du khách không khỏi trầm trồ trước vẻ đẹp kỳ vĩ của núi rừng.
Khi lên đến đỉnh dốc, toàn cảnh cao nguyên đá hiện ra trước mắt: những triền núi xếp tầng tầng lớp lớp, thung lũng sâu thẳm phía dưới, điểm xuyết vài nếp nhà nhỏ giữa ruộng ngô vàng ươm. Vào sáng sớm, sương phủ mờ cả lối đi, ánh nắng xuyên qua lớp mây tạo nên bức tranh thiên nhiên huyền ảo.
Không ít du khách ví Dốc Thẩm Mã như “nấc thang lên trời” – nơi con người và thiên nhiên giao hòa trong không gian hùng vĩ mà thơ mộng. Đây cũng là điểm dừng chân lý tưởng để ngắm cảnh, chụp ảnh, và cảm nhận sự tự do, phiêu lưu của Du lịch Hà Giang xưa, nay được tiếp nối trong hành trình Du lịch Tuyên Quang mới.
Điểm “check-in” không thể bỏ qua của du khách
Dốc Thẩm Mã là một trong những địa điểm “sống ảo” nổi tiếng nhất vùng cao nguyên đá. Đứng trên đỉnh dốc, du khách có thể thu trọn khung cảnh hùng tráng của núi rừng vào ống kính – nơi những khúc cua nối dài như dải ruy băng vắt qua mây trời.
Những tấm ảnh chụp tại đây thường được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội, trở thành biểu tượng cho hành trình phượt vùng cao phía Bắc.
Đặc biệt, vào mùa thu, những ruộng ngô chín vàng rực rỡ hai bên đường, xen lẫn những khóm hoa tam giác mạch nở hồng, tạo nên khung cảnh vừa hoang sơ vừa lãng mạn. Với những ai yêu nhiếp ảnh và khám phá, Dốc Thẩm Mã là điểm đến không thể bỏ lỡ trong hành trình chinh phục Du lịch Tuyên Quang.
Câu chuyện văn hóa và con người vùng cao
Không chỉ có phong cảnh hùng vĩ, Dốc Thẩm Mã còn là nơi chứa đựng câu chuyện văn hóa đặc sắc của người H’Mông. Tương truyền, xưa kia, những người dân bản địa khi muốn bán ngựa thường cho chạy thử qua con dốc này để xem sức ngựa. Con nào chạy hết dốc mà vẫn mạnh mẽ, dẻo dai thì được coi là “ngựa quý”.
Ngày nay, câu chuyện “thử ngựa” ấy trở thành một phần của văn hóa vùng cao, được truyền lại qua nhiều thế hệ, thể hiện tinh thần lao động, sức chịu đựng và ý chí vượt khó của con người miền đá. Chính những giá trị đó khiến Dốc Thẩm Mã không chỉ là danh thắng, mà còn là di sản tinh thần đáng tự hào của Du lịch Tuyên Quang và Du lịch Hà Giang trước đây.
Trải nghiệm hành trình Dốc Thẩm Mã – Chinh phục và chiêm ngưỡng
Đến với Dốc Thẩm Mã, du khách có thể lựa chọn nhiều hình thức trải nghiệm khác nhau.
Với những người yêu mạo hiểm, hành trình vượt dốc bằng xe máy hoặc xe đạp là thử thách hấp dẫn, đem lại cảm giác chinh phục đỉnh cao giữa thiên nhiên hoang sơ.
Còn với du khách thích ngắm cảnh, chỉ cần dừng lại bên vệ đường, nhâm nhi tách cà phê từ quán nhỏ ven dốc, ngắm nhìn dòng xe len lỏi giữa khung cảnh núi non trùng điệp cũng đủ khiến lòng người xao xuyến.
Gần khu vực Dốc Thẩm Mã, du khách có thể kết hợp tham quan các điểm du lịch nổi tiếng như Làng cổ Ma Lé, Thung lũng Sủng Là, Phố cổ Đồng Văn, hay xa hơn là Đèo Mã Pí Lèng – tất cả đều nằm trong hành trình khám phá cao nguyên đá của Du lịch Tuyên Quang.
Cách di chuyển đến Dốc Thẩm Mã
Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách di chuyển theo quốc lộ 4C, hướng Đồng Văn – Mèo Vạc. Sau khi đi qua Yên Minh, khoảng hơn 10 km là đến chân Dốc Thẩm Mã.
Cung đường khá quanh co và dốc, nhưng mặt đường được cải thiện, phù hợp cho cả xe máy lẫn ô tô nhỏ. Dọc đường có nhiều điểm dừng nghỉ, quán nước và các homestay để du khách nghỉ ngơi, chụp ảnh và cảm nhận trọn vẹn vẻ đẹp vùng cao.
Dốc Thẩm Mã nằm gần các địa điểm du lịch nổi tiếng khác như Núi Đôi Quản Bạ, Cổng Trời Quản Bạ, và Phố cổ Đồng Văn, tạo thành một tuyến tham quan hoàn chỉnh, lý tưởng cho hành trình Du lịch Tuyên Quang 2–3 ngày.
Dốc Thẩm Mã – Biểu tượng của du lịch chinh phục
Trải qua bao năm tháng, Dốc Thẩm Mã vẫn giữ nguyên vẻ đẹp hùng vĩ và nét hoang sơ của mình. Đây không chỉ là con đường nối các vùng cao nguyên đá, mà còn là điểm đến biểu trưng cho tinh thần khám phá, chinh phục và trải nghiệm của du khách yêu Du lịch Tuyên Quang.
Trong định hướng phát triển du lịch của tỉnh, Dốc Thẩm Mã được xem là điểm nhấn quan trọng trong tuyến du lịch trải nghiệm – sinh thái, góp phần quảng bá hình ảnh vùng cao nguyên đá Tuyên Quang ra cả nước và quốc tế.
Lời kết – Nấc thang của thử thách và tự do
Dốc Thẩm Mã không chỉ là một cung đường hiểm trở, mà còn là hành trình tìm về cảm xúc tự do và sự mạnh mẽ trong tâm hồn mỗi du khách. Đứng giữa đỉnh dốc, nhìn mây bay dưới chân, bạn sẽ cảm nhận được sự bao la của đất trời, sự nhỏ bé của con người, và cả niềm kiêu hãnh khi chinh phục một trong những cung đường đẹp nhất vùng núi phía Bắc.
Hôm nay, dưới địa danh hành chính mới của tỉnh Tuyên Quang, Dốc Thẩm Mã vẫn giữ trọn linh hồn và vẻ đẹp của vùng cao nguyên đá Đồng Văn – biểu tượng cho sức sống bền bỉ và niềm tự hào của
Du lịch Tuyên Quang.
Đây không chỉ là điểm đến, mà còn là lời mời gọi những tâm hồn yêu tự do, muốn một lần chạm tay vào mây trời vùng cực Bắc tổ quốc.
11. Hang Lùng Khúy – Viên ngọc ẩn giữa lòng núi đá Tuyên Quang

Giữa vùng cao nguyên đá hùng vĩ của tỉnh Tuyên Quang (sau khi sáp nhập với Hà Giang), Hang Lùng Khúy hiện ra như một kiệt tác của thiên nhiên, nơi hội tụ giữa vẻ đẹp huyền ảo và sự kỳ công của tạo hóa. Đây là một trong những hang động đẹp và nổi tiếng nhất vùng, được ví như “nàng tiên ngủ quên” giữa miền đá xám – điểm đến không thể bỏ qua trong hành trình du lịch Tuyên Quang, đặc biệt với những ai yêu thích khám phá thiên nhiên hoang sơ và kỳ bí.
Hành trình đến Hang Lùng Khúy – Nẻo đường dẫn vào thế giới huyền thoại
Hang Lùng Khúy nằm tại xã Tráng Kim, thuộc huyện Quản Bạ cũ, nay thuộc tỉnh Tuyên Quang. Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách có thể di chuyển theo hướng quốc lộ 4C, men theo những con đường uốn lượn quanh co giữa núi non trùng điệp. Đường lên hang là hành trình trải nghiệm đáng nhớ – nơi từng khúc cua, dốc đá, thung lũng đều mở ra khung cảnh như tranh vẽ.
Đặc biệt, đoạn đường cuối dẫn vào hang xuyên qua những nương ngô, rừng thông và bản làng người Mông. Âm thanh của gió thổi qua khe đá, tiếng cười trẻ nhỏ vọng lại từ xa khiến hành trình trở nên đầy thi vị.
Vẻ đẹp kỳ ảo bên trong Hang Lùng Khúy
Khi bước chân vào cửa hang, du khách như lạc vào một thế giới khác – huyền ảo và tĩnh lặng. Hang Lùng Khúy dài gần 300m, với nhiều ngách sâu, rộng, nơi ánh sáng từ đèn rọi phản chiếu lên những khối thạch nhũ lung linh, tạo nên khung cảnh rực rỡ như chốn tiên cảnh.
Những khối nhũ đá trong hang mang hình dáng kỳ lạ – có khối như búp sen, có khối như dòng thác hóa đá, lại có khối tựa như những con rồng, chim phượng uốn lượn. Mỗi bước đi đều mở ra một “phòng trưng bày” tự nhiên mà tạo hóa đã dày công điêu khắc suốt hàng triệu năm.
Đặc biệt, độ ẩm và ánh sáng trong hang được giữ ở mức vừa phải, giúp bảo tồn hệ thống thạch nhũ nguyên sơ. Hơi nước bốc lên từ nền đá mát lạnh, hòa cùng làn gió nhẹ thoảng qua khiến du khách cảm nhận rõ hơi thở của đất trời nơi miền sơn cước.
Khám phá văn hóa bản địa quanh Hang Lùng Khúy
Không chỉ là điểm đến thiên nhiên, khu vực quanh Hang Lùng Khúy còn mang đậm bản sắc văn hóa của người Mông, Dao, Tày… Những nếp nhà trình tường vàng sậm nằm rải rác giữa thung lũng, khói lam chiều tỏa nhẹ, tạo nên bức tranh yên bình đến say lòng.
Du khách có thể kết hợp tham quan Làng văn hóa Tráng Kim, tìm hiểu nghề dệt lanh, thưởng thức các món đặc sản vùng cao như thắng cố, mèn mén, rượu ngô men lá hay thịt trâu gác bếp. Mỗi hương vị, mỗi nụ cười của người dân đều góp phần tạo nên nét riêng cho hành trình du lịch Hà Giang – Tuyên Quang hôm nay.
Hang Lùng Khúy – Điểm đến không thể bỏ qua của du lịch Tuyên Quang
Sau sáp nhập hành chính, Hang Lùng Khúy nay thuộc địa giới tỉnh Tuyên Quang, nhưng vẫn giữ nguyên vẻ đẹp hoang sơ, tinh khôi vốn có. Nơi đây không chỉ là điểm dừng chân trong các tour du lịch Tuyên Quang, mà còn là minh chứng cho sự giao thoa giữa con người và thiên nhiên, giữa quá khứ và hiện tại.
Các hoạt động du lịch sinh thái, khám phá mạo hiểm, chụp ảnh nghệ thuật đang dần được khai thác hợp lý nhằm giữ gìn môi trường và giá trị nguyên bản của hang động. Vào mùa xuân, khi núi rừng phủ xanh và hoa dại nở rộ, Hang Lùng Khúy trở thành bức tranh sống động, thu hút du khách gần xa.
Lời kết – Khi ánh sáng gặp đá và nước
Hang Lùng Khúy không chỉ là một điểm đến, mà còn là biểu tượng của vẻ đẹp bền vững – nơi ánh sáng, đá và nước hòa quyện thành khúc giao hưởng thiên nhiên. Với tiềm năng du lịch to lớn và giá trị địa chất quý hiếm, nơi đây xứng đáng là “viên ngọc sáng” trong bản đồ du lịch Tuyên Quang và du lịch Hà Giang.
Ai đã từng đặt chân tới Hang Lùng Khúy, đều mang theo trong lòng cảm giác choáng ngợp và bình yên – cảm giác được chạm vào nhịp thở nguyên sơ của đất trời vùng cao nguyên đá.
12. Hồ Noong – Viên ngọc xanh giữa lòng núi đá Tuyên Quang

Giữa cao nguyên đá hùng vĩ của vùng đất Tuyên Quang (sau khi sáp nhập với Hà Giang), Hồ Noong hiện lên như tấm gương xanh soi bóng núi rừng, phản chiếu vẻ đẹp mơ màng của thiên nhiên miền sơn cước. Đây là một trong những điểm đến nổi bật trong hành trình du lịch Tuyên Quang, hấp dẫn du khách bởi khung cảnh thơ mộng, không khí trong lành và đời sống văn hóa đậm đà bản sắc của đồng bào dân tộc vùng cao.
Hành trình đến Hồ Noong – Con đường của sắc xanh và mây trắng
Hồ Noong nằm dưới chân dãy núi Tây Côn Lĩnh, thuộc xã Phú Linh, huyện Vị Xuyên cũ, nay thuộc tỉnh Tuyên Quang. Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách di chuyển qua những cung đường uốn lượn quanh co, băng qua các triền núi và thung lũng phủ đầy mây. Khi đến nơi, khung cảnh hồ nước mênh mông giữa núi rừng như mở ra trước mắt – bình yên, tĩnh lặng và đầy thơ mộng.
Đường vào hồ là hành trình thú vị, nơi bạn có thể ngắm những nếp nhà sàn thấp thoáng giữa ruộng lúa xanh, nghe tiếng gió thổi qua rừng tre, tiếng chim hót gọi bạn đồng hành. Vào những buổi sáng sớm, sương mù phủ kín mặt hồ tạo nên khung cảnh huyền ảo, khiến bất kỳ ai đặt chân đến cũng không khỏi ngỡ ngàng.
Vẻ đẹp hoang sơ và lãng mạn của Hồ Noong
Hồ Noong có diện tích khoảng 80 ha, bao gồm cả vùng mặt nước và đồi núi xung quanh. Điều đặc biệt của hồ là vào mùa mưa, nước dâng cao ngập cả những tán cây, tạo nên khung cảnh “rừng ngập nước” độc đáo. Còn mùa khô, mặt hồ thu lại, để lộ những bãi cỏ xanh mướt, nơi đàn trâu, bò thong thả gặm cỏ.
Từ trên cao nhìn xuống, Hồ Noong như một tấm lụa xanh trải dài giữa lòng núi. Bốn mùa nơi đây mang bốn sắc thái khác nhau:
Cuộc sống và văn hóa quanh Hồ Noong
Không chỉ có cảnh đẹp, Hồ Noong còn là nơi sinh sống của người Tày, Dao và H’Mông. Cuộc sống của họ gắn liền với nương rẫy, chăn nuôi và đặc biệt là nghề đánh bắt cá trên hồ. Khi chiều buông, hình ảnh những chiếc thuyền độc mộc lặng lẽ trôi trên mặt nước phản chiếu ánh hoàng hôn là khung cảnh khiến du khách không thể quên.
Du khách khi đến đây có thể tham gia trải nghiệm cùng người dân bản địa – chèo thuyền, thả lưới bắt cá, thưởng thức những món đặc sản vùng cao như cá nướng, cơm lam, thịt lợn đen hay rượu ngô men lá. Mỗi hương vị đều mang đậm bản sắc của vùng sơn cước, khiến hành trình du lịch Tuyên Quang – du lịch Hà Giang trở nên trọn vẹn và đáng nhớ hơn.
Hồ Noong – Điểm đến sinh thái hấp dẫn trong hành trình du lịch Tuyên Quang
Với vẻ đẹp nguyên sơ, không gian yên bình và khí hậu mát mẻ quanh năm, Hồ Noong đang dần trở thành điểm đến lý tưởng cho những ai muốn rời xa phố thị, tìm lại sự thư thái trong tâm hồn. Các hoạt động du lịch sinh thái, trải nghiệm văn hóa bản địa, cắm trại, chụp ảnh nghệ thuật hay chèo thuyền khám phá lòng hồ đều được nhiều du khách yêu thích.
Hiện nay, địa phương đang chú trọng đầu tư hạ tầng du lịch, gắn phát triển sinh thái với bảo tồn môi trường tự nhiên, hướng tới hình ảnh Hồ Noong trở thành “lá phổi xanh” trong bản đồ du lịch Tuyên Quang.
Lời kết – Hồ Noong, nơi đất trời giao hòa
Hồ Noong không chỉ là một thắng cảnh đẹp mà còn là nơi giao hòa giữa thiên nhiên và con người. Giữa mênh mông nước biếc, núi rừng trùng điệp và những bản làng yên bình, nơi đây chứa đựng linh hồn của vùng cao nguyên đá – vừa mộc mạc, vừa quyến rũ.
Đến với Hồ Noong, du khách không chỉ được ngắm cảnh mà còn được sống chậm lại, lắng nghe hơi thở của núi rừng, cảm nhận sự bình yên hiếm có giữa cuộc sống bộn bề. Đây chính là điểm dừng chân lý tưởng cho những hành trình khám phá, là viên ngọc sáng trên bản đồ du lịch Hà Giang – Tuyên Quang hôm nay.
13. Di tích Căng Bắc Mê – Dấu ấn lịch sử giữa núi rừng Tuyên Quang

Giữa núi non trùng điệp của vùng Đông Bắc, Di tích Căng Bắc Mê không chỉ là chứng nhân của một thời kỳ kháng chiến oanh liệt mà còn là điểm đến văn hóa – lịch sử tiêu biểu trong hành trình du lịch Tuyên Quang. Nơi đây lưu giữ ký ức về những năm tháng đấu tranh bất khuất của quân và dân ta, đồng thời mở ra cơ hội để du khách tìm hiểu, chiêm nghiệm về một giai đoạn hào hùng trong lịch sử dân tộc.
Hành trình đến Di tích Căng Bắc Mê – Về miền ký ức lịch sử
Di tích Căng Bắc Mê nằm tại trung tâm thị trấn Yên Phú, huyện Bắc Mê cũ, nay thuộc tỉnh Tuyên Quang. Từ thành phố Tuyên Quang, du khách di chuyển theo quốc lộ 34 khoảng hơn 100km, men theo những con đường quanh co uốn lượn bên triền núi và sông Gâm thơ mộng. Trên hành trình ấy, cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ xen lẫn những bản làng yên bình của người Tày, Nùng khiến chuyến đi thêm phần thú vị.
Khi đặt chân đến di tích, du khách như bước vào không gian trầm mặc – nơi mà từng viên đá, bức tường đều in dấu một thời bi tráng. Không gian yên tĩnh của vùng núi rừng khiến nơi đây càng thêm linh thiêng, gợi bao cảm xúc tự hào.
Dấu ấn lịch sử của Căng Bắc Mê
Căng Bắc Mê được thực dân Pháp xây dựng vào đầu thế kỷ XX với mục đích làm nơi giam giữ, tra tấn các chiến sĩ cách mạng bị bắt. Trong giai đoạn 1939 – 1945, nơi đây trở thành “địa ngục trần gian” của nhiều nhà yêu nước, cán bộ Việt Minh hoạt động bí mật ở vùng Cao – Bắc – Lạng.
Hệ thống nhà giam được xây kiên cố bằng đá và gạch, có nhiều lớp tường dày, cửa sắt nặng nề, xung quanh là hàng rào dây thép gai và vọng gác. Dù vậy, trong chính nơi tăm tối ấy, tinh thần đấu tranh, ý chí kiên cường của những người tù cách mạng vẫn bừng sáng, góp phần thổi bùng ngọn lửa cách mạng trên khắp vùng Việt Bắc.
Ngày nay, những hạng mục chính của Căng Bắc Mê đã được phục dựng và bảo tồn cẩn thận: khu giam giữ, khu làm việc của cai ngục, nhà tra khảo, nhà bếp và sân tập trung tù nhân. Tất cả được sắp xếp, trưng bày khoa học, giúp du khách dễ dàng hình dung về cuộc sống khắc nghiệt trong nhà tù thuộc địa năm xưa.
Giá trị văn hóa và ý nghĩa giáo dục của Di tích Căng Bắc Mê
Không chỉ là điểm đến lịch sử, Căng Bắc Mê còn mang ý nghĩa lớn về giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ. Mỗi năm, nơi đây đón hàng nghìn lượt du khách, học sinh, sinh viên đến tham quan, dâng hương tưởng niệm và tìm hiểu về những anh hùng cách mạng đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Bên cạnh đó, khu vực quanh di tích cũng là nơi hội tụ của văn hóa dân tộc Tày, Nùng, Dao với những lễ hội đặc sắc như Lễ hội Lồng Tồng, Lễ hội Cầu mùa, cùng nhiều làn điệu then, hát cọi mượt mà. Sự kết hợp giữa lịch sử và văn hóa dân gian đã tạo nên một không gian du lịch đa tầng ý nghĩa, làm giàu thêm trải nghiệm cho du khách.
Phát triển du lịch kết hợp bảo tồn di sản
Sau khi sáp nhập hành chính, Di tích Căng Bắc Mê được xếp hạng là Di tích lịch sử cấp quốc gia, và trở thành một trong những điểm đến trọng điểm trong tuyến du lịch Tuyên Quang – Hà Giang. Chính quyền địa phương đang triển khai nhiều biện pháp bảo tồn và khai thác hợp lý, kết hợp du lịch lịch sử với sinh thái – trải nghiệm văn hóa bản địa.
Du khách có thể kết hợp chuyến tham quan di tích với hành trình khám phá sông Gâm thơ mộng, hồ sinh thái Lâm Bình, hay các bản làng Tày cổ ven sông. Đây là hướng phát triển bền vững, vừa tôn vinh giá trị di sản, vừa giúp người dân địa phương hưởng lợi từ du lịch.
Lời kết – Căng Bắc Mê, chứng nhân của niềm tin và lòng kiêu hãnh
Di tích Căng Bắc Mê không chỉ là nơi lưu giữ dấu ấn lịch sử, mà còn là biểu tượng cho sức mạnh tinh thần và ý chí bất khuất của con người Việt Nam. Giữa khung cảnh núi rừng hùng vĩ của Tuyên Quang, di tích vẫn đứng đó – lặng lẽ kể lại câu chuyện của lòng trung kiên, của những người con đã hiến dâng trọn đời cho Tổ quốc.
Đến với Căng Bắc Mê, du khách không chỉ được tìm hiểu lịch sử mà còn được lắng nghe tiếng vọng của quá khứ, cảm nhận sự hòa quyện giữa thiên nhiên, con người và lịch sử. Đây chính là điểm dừng chân ý nghĩa trong hành trình khám phá du lịch Tuyên Quang, nơi quá khứ và hiện tại giao hòa trong niềm tự hào dân tộc bất diệt.
14. Chợ phiên Khâu Vai – Nét văn hóa tình yêu giữa cao nguyên đá Tuyên Quang

Giữa miền sơn cước hùng vĩ của tỉnh Tuyên Quang (sau khi sáp nhập với Hà Giang), Chợ phiên Khâu Vai hiện lên như một khúc tình ca giữa núi rừng. Không chỉ là nơi trao đổi hàng hóa, chợ còn là không gian giao duyên, là biểu tượng của tình yêu và lòng thủy chung, được ví như “chợ tình đẹp nhất miền Bắc”. Trong hành trình du lịch Tuyên Quang, đây là điểm dừng chân không thể thiếu cho những ai muốn cảm nhận nét văn hóa đặc sắc của đồng bào vùng cao.
Hành trình đến Chợ phiên Khâu Vai – Nơi tình yêu hóa thành huyền thoại
Chợ Khâu Vai nằm tại xã Khâu Vai, huyện Mèo Vạc cũ, nay thuộc tỉnh Tuyên Quang. Từ thành phố Tuyên Quang, du khách có thể di chuyển qua tuyến quốc lộ 34 – 4C, men theo những cung đường quanh co, vượt qua đèo Mã Pì Lèng hùng vĩ. Cảnh sắc hai bên đường là những dãy núi đá tai mèo xám bạc, ruộng bậc thang và bản làng người Mông ẩn hiện trong mây – mở ra hành trình vừa kỳ vĩ, vừa lãng mạn.
Mỗi năm, chợ chỉ họp một lần duy nhất vào ngày 27 tháng 3 âm lịch, thu hút hàng vạn người dân các dân tộc như Mông, Tày, Nùng, Dao… cùng du khách từ khắp nơi đổ về. Không gian chợ rộn ràng, đầy sắc màu – nơi tiếng khèn, tiếng sáo hòa cùng tiếng cười nói, tạo nên bản hòa âm rộn rã của miền cao nguyên đá.
Nguồn gốc và ý nghĩa của Chợ tình Khâu Vai
Tương truyền, chợ tình Khâu Vai bắt nguồn từ câu chuyện tình yêu buồn giữa chàng trai người Nùng và cô gái người Giáy. Vì bị gia đình cấm đoán, họ không thể đến được với nhau. Trước khi chia tay, hai người hẹn nhau mỗi năm vào ngày 27 tháng 3 âm lịch sẽ trở lại Khâu Vai để gặp gỡ, tâm sự dù không còn là vợ chồng.
Lời hẹn ấy được người dân gìn giữ qua nhiều thế hệ, trở thành phong tục, rồi thành chợ tình Khâu Vai như ngày nay. Dù mang màu sắc huyền thoại, chợ vẫn phản ánh sâu sắc giá trị nhân văn – đề cao tình yêu chân thành, lòng chung thủy và sự tôn trọng tự do trong tình cảm.
Không gian chợ – Nơi hội tụ sắc màu văn hóa vùng cao
Đến Chợ Khâu Vai, du khách như lạc vào một thế giới ngập tràn sắc màu. Từ sáng sớm, từng đoàn người trong trang phục truyền thống rực rỡ đổ về chợ. Người Mông trong áo váy hoa sặc sỡ, người Dao đỏ với khăn đội đầu thêu chỉ vàng, người Tày, Nùng giản dị nhưng duyên dáng.
Chợ không chỉ có hàng hóa – những sản phẩm nông sản, thổ cẩm, bạc trang sức, mà còn có những cuộc trò chuyện, những cái bắt tay, ánh nhìn thân quen sau một năm xa cách. Người ta đến đây không chỉ để mua bán, mà để tìm lại kỷ niệm, ôn lại tình xưa, hay đơn giản là được gặp lại bạn cũ.
Trong tiếng khèn réo rắt và men rượu ngô cay nồng, bao câu chuyện tình yêu, bao nỗi nhớ dường như được gột rửa, chỉ còn lại niềm vui, sự đồng cảm và lòng bao dung.
Chợ Khâu Vai – Nét đẹp văn hóa độc đáo trong du lịch Tuyên Quang
Sau sáp nhập hành chính, Chợ phiên Khâu Vai trở thành di sản văn hóa phi vật thể đặc sắc của tỉnh Tuyên Quang, góp phần làm phong phú bản đồ du lịch Tuyên Quang – Hà Giang. Chính quyền địa phương đã và đang tổ chức các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, trình diễn dân ca dân vũ, lễ hội truyền thống… nhằm tôn vinh giá trị văn hóa của chợ tình.
Ngoài ra, du khách đến Khâu Vai còn có thể kết hợp tham quan những điểm du lịch nổi tiếng lân cận như đèo Mã Pì Lèng, Phố cổ Đồng Văn, Hang Lùng Khúy, hoặc Thung lũng Sủng Là – tạo nên tuyến du lịch kết hợp khám phá thiên nhiên và văn hóa vùng cao.
Lời kết – Khâu Vai, nơi tình yêu hóa thành bất tử
Giữa núi rừng Tuyên Quang, Chợ phiên Khâu Vai vẫn vang vọng như khúc hát của tình yêu – nơi mà con người tìm lại nhau không vì danh lợi, chỉ vì một chữ “thương” còn dang dở. Hơn một thế kỷ trôi qua, chợ vẫn giữ được nét mộc mạc, chân thành, trở thành biểu tượng của văn hóa vùng cao và là niềm tự hào của người dân nơi đây.
Đến Khâu Vai, du khách không chỉ được tham quan, trải nghiệm, mà còn được sống trong không gian cảm xúc – nơi quá khứ và hiện tại giao hòa, nơi tình yêu, tự do và lòng thủy chung được tôn vinh. Đây chính là điểm nhấn đặc sắc trên hành trình khám phá du lịch Tuyên Quang, nơi mỗi bước chân đều chạm vào giá trị văn hóa và nhân văn sâu sắc.
15. Chùa Sùng Khánh – Nét cổ linh thiêng giữa lòng núi rừng Tuyên Quang

Giữa khung cảnh hùng vĩ của núi non trập trùng, Chùa Sùng Khánh hiện lên như một chốn bình yên, linh thiêng và cổ kính – nơi lưu giữ dấu ấn Phật giáo hàng trăm năm tuổi. Đây là một trong những ngôi chùa nổi tiếng và lâu đời nhất vùng núi phía Bắc, trở thành điểm dừng chân quan trọng trong hành trình du lịch Tuyên Quang, kết nối tâm linh, lịch sử và cảnh đẹp thiên nhiên.
Hành trình đến Chùa Sùng Khánh – Giữa mây trời và tiếng chuông ngân
Chùa Sùng Khánh nằm tại xã Đạo Đức, huyện Vị Xuyên cũ (nay thuộc tỉnh Tuyên Quang sau sáp nhập). Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách di chuyển theo quốc lộ 2 và 34, vượt qua những con dốc quanh co, ngắm nhìn dòng sông Lô xanh biếc và những bản làng ẩn hiện sau màn sương.
Ngôi chùa tọa lạc trên một ngọn đồi nhỏ, tựa lưng vào dãy núi xanh, phía trước là cánh đồng và dòng suối hiền hòa. Từ xa, mái ngói rêu phong của chùa thấp thoáng giữa tán cây cổ thụ, tạo nên khung cảnh tĩnh mịch, gợi cảm giác an yên, thanh tịnh.
Lịch sử và kiến trúc cổ kính của Chùa Sùng Khánh
Theo sử liệu địa phương, Chùa Sùng Khánh được xây dựng vào thời Lý (khoảng thế kỷ XI – XII), là một trong những trung tâm Phật giáo sớm nhất ở vùng núi phía Bắc. Ngôi chùa không chỉ là nơi tu hành, mà còn là nơi sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng của người dân trong vùng qua nhiều thế kỷ.
Trải qua biến thiên lịch sử, chùa nhiều lần được trùng tu nhưng vẫn giữ được nét kiến trúc truyền thống: tam quan, chính điện, nhà tổ, gác chuông và sân chùa cổ thụ. Các cột, kèo gỗ lim, mái ngói âm dương cùng những hoa văn rồng, phượng, hoa sen… mang đậm phong cách thời Lý – Trần, vừa tinh xảo, vừa trang nghiêm.
Điểm nhấn của chùa là bia đá Sùng Khánh tự bi, được khắc vào năm 1357, hiện vẫn còn nguyên vẹn. Trên bia có ghi chép công đức xây chùa, đồng thời là tư liệu quý phản ánh lịch sử, văn hóa và đời sống tôn giáo của người xưa.
Không gian linh thiêng giữa thiên nhiên hùng vĩ
Chùa Sùng Khánh không chỉ nổi tiếng vì cổ kính, mà còn vì cảnh quan tuyệt đẹp. Từ sân chùa, du khách có thể phóng tầm mắt nhìn ra thung lũng bao la, nơi mây trắng vờn quanh núi, dòng suối chảy róc rách như khúc nhạc đồng quê.
Khi tiếng chuông chùa ngân vang giữa không gian yên ả, lòng người như được thanh lọc, gột rửa bao muộn phiền. Nhiều du khách tìm đến đây không chỉ để lễ Phật, mà còn để chiêm nghiệm, tìm lại sự cân bằng giữa cuộc sống hiện đại và tâm linh cổ truyền.
Vào các dịp lễ hội, đặc biệt là Lễ hội Chùa Sùng Khánh tổ chức vào đầu năm, hàng nghìn Phật tử và du khách thập phương về dự lễ, cầu an, cầu phúc, cầu duyên. Đây là một trong những lễ hội tâm linh tiêu biểu của vùng, góp phần làm phong phú đời sống văn hóa tinh thần của nhân dân.
Chùa Sùng Khánh – Điểm đến tâm linh trong du lịch Tuyên Quang
Sau sáp nhập, Chùa Sùng Khánh được xếp hạng là Di tích lịch sử – văn hóa cấp quốc gia, trở thành điểm nhấn trong tuyến du lịch tâm linh Tuyên Quang – Hà Giang. Chính quyền và người dân địa phương đã và đang phối hợp bảo tồn, tôn tạo cảnh quan chùa gắn với phát triển du lịch bền vững.
Du khách khi đến đây có thể kết hợp tham quan Hồ Noong, Căng Bắc Mê, hoặc Đèo Mã Pì Lèng – tạo nên hành trình du lịch vừa khám phá thiên nhiên, vừa chiêm bái tâm linh, hòa quyện giữa quá khứ và hiện tại.
Lời kết – Nơi hội tụ hồn thiêng sông núi
Chùa Sùng Khánh không chỉ là ngôi chùa cổ kính, mà còn là biểu tượng của lòng nhân ái, của tinh thần hướng thiện và niềm tin vững bền của người dân vùng cao. Dưới bóng những tán cây cổ thụ hàng trăm năm, tiếng chuông chùa vẫn vang vọng, mang theo lời nhắn gửi về sự bình an và hòa hợp.
Đến với Chùa Sùng Khánh, du khách không chỉ chiêm bái mà còn được sống chậm lại, cảm nhận vẻ đẹp tĩnh lặng, linh thiêng giữa thiên nhiên hùng vĩ. Đây chính là điểm đến không thể bỏ qua trong hành trình du lịch Tuyên Quang, nơi quá khứ, văn hóa và tâm linh hòa quyện thành một bản giao hưởng thanh bình và sâu lắng.
16. Thác Tiên – Đèo Gió: Bức tranh thiên nhiên huyền ảo giữa đại ngàn Tuyên Quang

Ẩn mình giữa núi rừng hùng vĩ của vùng đất Tuyên Quang, Thác Tiên – Đèo Gió là điểm đến lý tưởng cho những ai yêu thiên nhiên và muốn tìm về chốn thanh bình, hoang sơ. Với vẻ đẹp hòa quyện giữa núi, rừng, mây và nước, nơi đây được ví như “dải lụa trắng giữa đại ngàn”, là điểm nhấn độc đáo trong hành trình du lịch Tuyên Quang và du lịch Hà Giang sau sáp nhập.
Hành trình đến Thác Tiên – Đèo Gió: Vượt cung đường mây trắng
Thác Tiên – Đèo Gió nằm tại xã Yên Hoa, huyện Na Hang cũ (nay thuộc tỉnh Tuyên Quang sau sáp nhập). Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách di chuyển theo tuyến đường 279 hướng Na Hang khoảng hơn 100km. Cung đường dẫn đến nơi đây là hành trình khám phá tuyệt vời với những khúc cua mềm mại, mây trắng lượn quanh sườn núi và rừng già trùng điệp.
Tên gọi Đèo Gió xuất phát từ hiện tượng thiên nhiên kỳ thú – gió thổi quanh năm, mang theo hơi nước mát lành từ những ngọn núi xa. Còn Thác Tiên nằm ngay dưới chân đèo, được người dân ví như mái tóc bạc óng ánh của nàng tiên giữa rừng xanh.
Vẻ đẹp kỳ ảo của Thác Tiên – Dải lụa bạc giữa đại ngàn
Từ xa, tiếng thác đổ vọng lại ầm ào như khúc nhạc rừng hoang dã. Thác Tiên có độ cao hơn 70m, nước đổ qua nhiều tầng đá, tung bọt trắng xóa rồi hòa vào dòng suối trong vắt phía dưới. Xung quanh là những vách đá phủ rêu, cây cổ thụ rậm rạp, tạo nên khung cảnh mờ ảo, nên thơ như trong cổ tích.
Vào mùa mưa, nước thác mạnh mẽ, bọt tung trắng xóa, âm vang khắp núi rừng. Còn mùa khô, dòng nước hiền hòa, lấp lánh dưới ánh nắng, phản chiếu cầu vồng huyền ảo. Chính vì thế mà nơi đây được gọi là “Thác Tiên” – nơi mà theo truyền thuyết, các nàng tiên từng giáng trần để tắm gội, để lại dấu tích là hồ nước trong xanh dưới chân thác.
Đèo Gió – Cung đường của mây, gió và khát vọng chinh phục
Ngay bên cạnh thác là Đèo Gió, con đèo quanh co, cao gần 1.000m so với mực nước biển. Từ đỉnh đèo, du khách có thể phóng tầm mắt ngắm toàn cảnh rừng núi trùng điệp, mây trắng lững lờ trôi qua từng vạt thông, tạo nên khung cảnh vừa hùng vĩ, vừa lãng mạn.
Nhiều phượt thủ lựa chọn chinh phục Đèo Gió bởi cảm giác phiêu lưu, mạo hiểm nhưng đầy thi vị. Con đường nhỏ quanh co uốn lượn giữa rừng xanh, một bên là vách núi, một bên là vực sâu, gió thổi vi vu mang theo hương rừng, mùi hoa dại thoang thoảng. Đây là một trong những cung đường phượt đẹp nhất miền Bắc, sánh ngang với Đèo Mã Pì Lèng hay Cổng Trời Quản Bạ trong hành trình du lịch Hà Giang – Tuyên Quang.
Điểm du lịch sinh thái lý tưởng giữa lòng rừng nguyên sinh
Khu vực Thác Tiên – Đèo Gió hiện được quy hoạch phát triển thành điểm du lịch sinh thái – nghỉ dưỡng kết hợp khám phá mạo hiểm. Nhiều du khách chọn nơi đây để cắm trại, tắm suối, leo núi, hoặc đơn giản là ngồi bên bờ thác ngắm hoàng hôn.
Hệ sinh thái nơi đây vô cùng phong phú: rừng nguyên sinh, nhiều loài chim quý, cây cổ thụ hàng trăm năm tuổi và những dòng suối mát lành quanh năm. Không khí trong lành, mát mẻ quanh năm giúp Thác Tiên – Đèo Gió trở thành “lá phổi xanh” của du lịch miền núi phía Bắc.
Thác Tiên – Đèo Gió trong bản đồ du lịch Tuyên Quang
Sau khi sáp nhập địa giới hành chính, Thác Tiên – Đèo Gió trở thành một trong những điểm nhấn quan trọng của du lịch Tuyên Quang, kết nối tuyến tham quan từ hồ Na Hang – thác Khuổi Nhi – hang Phia Vài đến các điểm du lịch Hà Giang cũ như Chùa Sùng Khánh, Phố cổ Đồng Văn, Đèo Mã Pì Lèng.
Chính quyền địa phương đã và đang đầu tư phát triển hạ tầng giao thông, nhà nghỉ sinh thái, bãi đỗ xe và dịch vụ du lịch cộng đồng, giúp nơi đây trở thành điểm đến hấp dẫn, phù hợp cho cả du khách ưa mạo hiểm lẫn những ai muốn tìm chốn nghỉ ngơi tĩnh lặng giữa thiên nhiên.
Lời kết – Dấu ấn của gió và nước giữa miền sơn cước
Thác Tiên – Đèo Gió không chỉ là kỳ quan thiên nhiên, mà còn là biểu tượng của sự giao hòa giữa đất trời, con người và thiên nhiên vùng cao. Nước thác trắng xóa, gió đèo vi vu, mây trôi lững lờ – tất cả tạo nên bức tranh thơ mộng, say đắm lòng người.
Đến với nơi đây, du khách không chỉ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp hoang sơ, mà còn cảm nhận được sự bình yên sâu lắng – nơi tâm hồn được hòa mình vào tiếng thác, tiếng gió, và hơi thở đại ngàn. Thác Tiên – Đèo Gió xứng đáng là viên ngọc sáng trên bản đồ du lịch Tuyên Quang, điểm đến không thể bỏ lỡ trong hành trình khám phá vùng đất nơi rừng và mây giao hòa.
17. Sông Nho Quế và Hẻm Tu Sản – Tuyệt tác thiên nhiên giữa lòng Tuyên Quang hùng vĩ

Giữa vùng núi đá trập trùng nơi cực Bắc Tổ quốc, Sông Nho Quế và Hẻm Tu Sản hiện lên như một bức tranh sơn thủy hữu tình, nơi dòng sông xanh biếc uốn mình giữa những vách núi sừng sững. Đây được xem là kiệt tác thiên nhiên, là “linh hồn” của du lịch vùng cao, góp phần tạo nên sức hút mãnh liệt cho du lịch Tuyên Quang và du lịch Hà Giang sau sáp nhập.
Hành trình đến Sông Nho Quế – Dòng chảy giữa đá và mây
Dòng Sông Nho Quế bắt nguồn từ vùng núi Ngụy Sơn (Trung Quốc), chảy vào Việt Nam qua xã Lũng Cú cũ, rồi men theo các dãy núi đá vôi của Mèo Vạc và Đồng Văn, nay thuộc tỉnh Tuyên Quang. Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách có thể di chuyển theo quốc lộ 34, rồi rẽ về hướng Đồng Văn – Mèo Vạc, qua những con đèo quanh co để đến với con sông nổi tiếng này.
Trên hành trình, bạn sẽ đi qua những cung đường tuyệt đẹp như Đèo Mã Pì Lèng, Cổng Trời Quản Bạ, và Phố cổ Đồng Văn – những điểm dừng chân không thể thiếu trong tuyến du lịch vùng núi đá. Khi sông Nho Quế dần hiện ra dưới tầm mắt, du khách như được chiêm ngưỡng một dải lụa ngọc bích vắt ngang giữa trời và đất.
Vẻ đẹp kỳ ảo của Sông Nho Quế – Dòng sông của huyền thoại
Sông Nho Quế dài khoảng 192 km, chảy qua địa phận Việt Nam gần 50 km. Nước sông quanh năm xanh ngọc, trong veo như gương. Giữa bạt ngàn đá xám, sắc xanh ấy nổi bật lên đầy mê hoặc, khiến bất kỳ ai đặt chân đến đều phải ngỡ ngàng.
Buổi sáng, sông Nho Quế như dải lụa mềm uốn lượn giữa sương mờ, phản chiếu ánh nắng lung linh. Khi chiều xuống, dòng sông nhuộm màu hoàng hôn, gió thổi nhẹ mang hương núi rừng thoang thoảng. Cảm giác ngồi trên thuyền, trôi chầm chậm giữa sông, nghe tiếng mái chèo khua nước và tiếng chim rừng vọng lại, là trải nghiệm khiến du khách không thể nào quên.
Hẻm Tu Sản – Đại vực kỳ vĩ giữa lòng đất trời Tuyên Quang
Nằm trên dòng sông Nho Quế, Hẻm Tu Sản được mệnh danh là “hẻm vực sâu nhất Đông Nam Á”. Hai vách núi đá vôi sừng sững cao từ 700 đến hơn 1.000 mét, dựng đứng hai bên bờ sông, tạo nên một khe hẹp dài hàng cây số, kỳ vĩ và tráng lệ.
Từ đèo Mã Pì Lèng nhìn xuống, hẻm Tu Sản như một đường rạch sâu chia đôi dãy núi, nơi dòng sông Nho Quế nhỏ bé chảy giữa lòng vực sâu, tạo nên khung cảnh hùng tráng đến nghẹt thở. Nhiều nhiếp ảnh gia gọi đây là “tuyệt tác điêu khắc của thiên nhiên” – nơi đá và nước hòa quyện trong bản hòa âm hùng vĩ.
Du khách có thể xuống bến thuyền tại bờ sông Nho Quế, thuê thuyền máy để khám phá Hẻm Tu Sản. Hành trình khoảng 40 phút, đưa bạn đi xuyên qua những vách đá dựng đứng, chiêm ngưỡng cảnh quan ngoạn mục của đại vực xanh biếc. Mỗi khúc sông, mỗi góc nhìn đều là một bức ảnh sống động, khiến ai từng đến cũng phải ngỡ ngàng trước vẻ đẹp quá đỗi phi thực.
Sông Nho Quế và Hẻm Tu Sản – Biểu tượng của du lịch mạo hiểm và khám phá
Không chỉ là danh thắng nổi tiếng, Sông Nho Quế và Hẻm Tu Sản còn là điểm đến yêu thích của du khách ưa mạo hiểm, thích trekking, chèo kayak, hoặc săn ảnh thiên nhiên. Cung đường từ Đèo Mã Pì Lèng xuống bến sông là một thử thách thú vị, với độ dốc cao và khung cảnh hùng vĩ.
Nhiều tour du lịch kết hợp giữa du lịch Tuyên Quang và du lịch Hà Giang, đưa du khách khám phá chuỗi điểm: Đèo Gió – Thác Tiên, Hồ Noong, Phố cổ Đồng Văn, rồi kết thúc tại Sông Nho Quế – Hẻm Tu Sản, như một bản giao hưởng hoàn hảo của thiên nhiên miền núi.
Giá trị tự nhiên và bảo tồn cảnh quan
Khu vực sông Nho Quế nằm trong Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Đồng Văn, được bảo tồn nghiêm ngặt cả về cảnh quan lẫn hệ sinh thái. Dòng sông là nguồn nước quan trọng cho cư dân vùng cao, đồng thời là biểu tượng gắn liền với đời sống, văn hóa của người Mông, người Lô Lô và nhiều dân tộc thiểu số khác.
Hiện nay, địa phương đang đẩy mạnh du lịch sinh thái gắn với bảo tồn, khuyến khích các hoạt động du lịch có trách nhiệm, nhằm gìn giữ vẻ đẹp nguyên sơ, trong lành của sông Nho Quế và Hẻm Tu Sản cho các thế hệ sau.
Lời kết – Khi thiên nhiên cất lời giữa đại ngàn
Sông Nho Quế và Hẻm Tu Sản không chỉ là kỳ quan thiên nhiên, mà còn là biểu tượng của sức sống mãnh liệt nơi miền sơn cước. Nước xanh, đá xám, mây trắng và gió núi hòa quyện thành bản giao hưởng bất tận, khiến ai một lần đặt chân đến đều mang theo dư âm khó quên.
Đến với Sông Nho Quế – Hẻm Tu Sản, du khách như được bước vào bức tranh huyền ảo giữa trời và đất, nơi mỗi hơi thở đều mang theo vị mát lành của đại ngàn. Đây chính là viên ngọc quý trên bản đồ du lịch Tuyên Quang, là niềm tự hào của vùng đất nơi sông và núi hòa ca suốt bốn mùa.
18. Núi Tây Côn Lĩnh – Nóc nhà Tuyên Quang giữa biển mây hùng vĩ

Giữa vùng trời biên viễn phía Bắc, núi Tây Côn Lĩnh vươn mình sừng sững như một bức tường thành khổng lồ của đất trời. Đây là ngọn núi cao nhất vùng Đông Bắc, đồng thời là điểm đến chinh phục lý tưởng của những người yêu khám phá và thiên nhiên hoang sơ. Trong hành trình du lịch Tuyên Quang, Tây Côn Lĩnh được ví như “nóc nhà của vùng rừng núi phía Bắc”, nơi mây trắng, rừng xanh và những bản làng ẩn hiện tạo nên khung cảnh hùng vĩ mà nên thơ.
Hành trình đến Tây Côn Lĩnh – Cung đường của thử thách và đam mê
Núi Tây Côn Lĩnh nằm trên địa phận xã Cao Bồ và Phương Tiến, huyện Vị Xuyên cũ (nay thuộc tỉnh Tuyên Quang sau sáp nhập). Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách di chuyển theo quốc lộ 2 hướng Hà Giang, qua Quản Bạ, Đồng Văn rồi rẽ về hướng Phương Tiến. Con đường đến Tây Côn Lĩnh là một hành trình thử thách, nhưng đổi lại là trải nghiệm không nơi nào sánh được.
Tuyến đường dẫn lên núi ngoằn ngoèo, men theo triền đá và những rừng chè cổ thụ, xen lẫn mây mù bảng lảng. Mỗi bước đi, mỗi khúc cua đều mở ra khung cảnh tuyệt mỹ – nơi bầu trời như gần hơn, nơi đất và mây quyện hòa trong làn sương mỏng.
Vẻ đẹp kỳ vĩ của đỉnh Tây Côn Lĩnh – Nơi mây trời hội tụ
Với độ cao hơn 2.400m so với mực nước biển, Tây Côn Lĩnh được mệnh danh là một trong những đỉnh núi cao và hiểm trở bậc nhất miền Bắc Việt Nam. Đỉnh núi quanh năm mây phủ, khí hậu mát lạnh, mang đến cho du khách cảm giác như đang lạc giữa cõi tiên mờ ảo.
Đứng trên đỉnh Tây Côn Lĩnh, tầm mắt mở rộng ra muôn trùng mây trắng, phía xa là các dãy núi nối tiếp nhau trùng điệp như sóng. Khi bình minh lên, cả không gian bừng sáng trong sắc vàng ấm áp, mây cuộn trôi dưới chân, tạo nên khung cảnh huyền diệu đến ngỡ ngàng. Còn khi hoàng hôn buông xuống, màu tím chiều trải dài khắp thung lũng, tiếng gió rì rào vang vọng giữa rừng già – đó là khoảnh khắc khiến nhiều người chỉ muốn lặng yên, hòa mình vào thiên nhiên bao la.
Hệ sinh thái phong phú và bản sắc văn hóa vùng cao
Không chỉ là ngọn núi hùng vĩ, Tây Côn Lĩnh còn là nơi lưu giữ hệ sinh thái rừng nguyên sinh độc đáo, với nhiều loài thực vật và động vật quý hiếm. Trên đường lên núi, du khách có thể bắt gặp những rừng chè shan tuyết cổ thụ hàng trăm năm tuổi, thân phủ rêu xanh, tỏa hương dịu nhẹ trong làn sương sớm.
Bên sườn núi là những bản làng nhỏ của người Dao, người Mông, người Nùng… sinh sống hòa hợp với thiên nhiên. Cuộc sống giản dị, nụ cười hiền hậu và những phong tục truyền thống vẫn được gìn giữ qua bao đời. Du khách có thể dừng chân nghỉ lại trong những ngôi nhà sàn, thưởng thức bát rượu ngô ấm nồng, nghe kể chuyện về núi rừng – những trải nghiệm đậm bản sắc mà không nơi nào có được.
Tây Côn Lĩnh – Điểm đến lý tưởng cho du lịch sinh thái và trekking
Trong những năm gần đây, Tây Côn Lĩnh trở thành điểm đến yêu thích của du khách trẻ đam mê trekking và khám phá. Hành trình chinh phục đỉnh núi mất khoảng 2 ngày, băng qua nhiều địa hình hiểm trở: rừng rậm, suối sâu, dốc đá. Tuy vất vả, nhưng phần thưởng là cảm giác tự hào khi chạm tay vào cột mốc đỉnh núi, nơi lá cờ Tổ quốc tung bay giữa trời mây lộng gió.
Đặc biệt, mùa xuân và mùa thu là thời điểm lý tưởng nhất để du lịch Tây Côn Lĩnh. Mùa xuân, hoa rừng nở rộ, muôn sắc hương tươi mới. Mùa thu, sương giăng mờ ảo, ánh nắng vàng rải trên sườn núi, tạo nên bức tranh thơ mộng. Nhiều du khách còn ví nơi đây là “Sapa thứ hai” – hoang sơ hơn, mộc mạc hơn, và chân thật hơn.
Tây Côn Lĩnh trong bản đồ du lịch Tuyên Quang – Hà Giang
Sau khi sáp nhập hành chính, Tây Côn Lĩnh trở thành điểm nhấn nổi bật trong tuyến du lịch Tuyên Quang mở rộng, kết nối với các danh thắng như Chùa Sùng Khánh, Thác Tiên – Đèo Gió, Hồ Noong, Sông Nho Quế – Hẻm Tu Sản. Nơi đây được định hướng phát triển thành khu du lịch sinh thái và leo núi chuyên nghiệp, thu hút du khách trong nước và quốc tế.
Không chỉ là đỉnh cao về địa lý, Tây Côn Lĩnh còn là biểu tượng tinh thần – biểu trưng cho ý chí kiên cường của con người miền núi, vượt qua mọi thử thách để vươn tới đỉnh cao của tự do và khám phá.
Lời kết – Nóc nhà Tuyên Quang giữa tầng mây trắng
Tây Côn Lĩnh không chỉ là ngọn núi, mà là biểu tượng của sự hùng vĩ, của khát vọng chinh phục và vẻ đẹp bất tận của thiên nhiên vùng cao. Mỗi bước chân trên hành trình lên đỉnh là một lần du khách cảm nhận được sự hòa quyện giữa đất và trời, giữa thiên nhiên và con người.
Đến với núi Tây Côn Lĩnh, du khách không chỉ được thử thách bản thân, mà còn được sống chậm lại, lắng nghe tiếng gió ngàn và hơi thở của đại ngàn. Đây chính là viên ngọc quý trên bản đồ du lịch Tuyên Quang, là điểm đến không thể bỏ qua cho những ai muốn tìm kiếm vẻ đẹp nguyên sơ, hùng tráng và đầy cảm hứng của vùng đất miền sơn cước.
19. Dinh thự Vua Mèo – Kiệt tác kiến trúc giữa cao nguyên đá Tuyên Quang

Ẩn mình giữa thung lũng Sà Phìn mờ sương, Dinh thự Vua Mèo – hay còn gọi là Dinh họ Vương – là công trình kiến trúc cổ kính, độc đáo bậc nhất vùng cao nguyên đá. Nơi đây từng là trung tâm quyền lực của dòng họ Vương quyền quý một thời, và đến nay vẫn là minh chứng sống động cho sự giao thoa giữa văn hóa, lịch sử và nghệ thuật xây dựng vùng núi đá. Sau khi sáp nhập hành chính, dinh thự này nay thuộc tỉnh Tuyên Quang, trở thành điểm đến hấp dẫn trong hành trình du lịch Tuyên Quang và du lịch Hà Giang.
Con đường đến Dinh thự Vua Mèo – Hành trình xuyên qua miền đá xám
Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách đi theo quốc lộ 2 hướng Bắc khoảng 100km đến xã Quản Bạ. Từ đây tiếp tục men theo quốc lộ 4C – con đường mang tên “Hạnh phúc” – đi thêm khoảng 60km qua Cổng trời Quản Bạ, Dốc Thẩm Mã, Phố cổ Đồng Văn, sẽ tới xã Sà Phìn, nơi tọa lạc của Dinh thự Vua Mèo.
Nếu xuất phát từ khu vực Phố cổ Đồng Văn, chỉ cần di chuyển khoảng 15km về hướng Nam là đến cổng chính của dinh. Dọc đường, cảnh sắc thiên nhiên thay đổi liên tục – khi là thung lũng mờ sương, khi là những triền đá tai mèo nhọn hoắt, xen lẫn ruộng ngô và nhà trình tường vàng óng, tạo nên một bức tranh vùng cao đặc sắc.
Kiến trúc độc đáo của Dinh thự Vua Mèo – Tinh hoa giữa lòng đá núi
Dinh thự được xây dựng vào cuối thế kỷ XIX, kéo dài gần 10 năm mới hoàn thành, với sự tham gia của hàng trăm thợ giỏi người H’mông và Hoa từ Vân Nam (Trung Quốc). Toàn bộ công trình được xây bằng đá xanh, gỗ sa mộc và ngói đất nung, mang đậm phong cách Trung Hoa cổ điển kết hợp với kiến trúc vùng cao Việt Nam.
Khu dinh có diện tích hơn 1.200m², chia thành ba khu: tiền dinh, trung dinh và hậu dinh, được bố trí theo hình chữ “Vương” – biểu tượng của dòng họ. Hệ thống tường bao dày hơn 50cm, mái ngói âm dương, chạm khắc tinh xảo hình hoa sen, dơi, rồng – tượng trưng cho phú quý, thịnh vượng.
Bước qua cổng đá rêu phong, du khách sẽ bắt gặp khoảng sân lát đá phẳng, hai bên là dãy nhà gỗ cổ, nơi từng là nơi sinh sống của gia đình Vua Mèo. Bên trong, từng khung cửa, song gỗ, mái ngói đều nhuốm màu thời gian, kể lại câu chuyện quyền lực và thăng trầm của một dòng họ từng làm chủ vùng cao nguyên đá.
Dấu ấn lịch sử của dòng họ Vương
Chủ nhân của dinh là Vương Chính Đức – người đứng đầu cộng đồng H’mông vùng Đồng Văn đầu thế kỷ XX, được người dân tôn là “Vua Mèo”. Dưới thời Pháp thuộc, ông được công nhận là người có quyền cai quản khu vực rộng lớn, thu thuế và duy trì trật tự cho cả vùng núi đá.
Con trai ông, Vương Chí Sình, sau này trở thành đại biểu Quốc hội khóa I của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa – một nhân vật lịch sử có thật, từng được Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng cây gậy và lá cờ Tổ quốc.
Ngày nay, Dinh thự Vua Mèo không chỉ là điểm đến du lịch, mà còn là di tích lịch sử – kiến trúc cấp quốc gia, lưu giữ câu chuyện về một thời kỳ đặc biệt của vùng biên viễn.
Vẻ đẹp hoang sơ và trầm mặc giữa đại ngàn
Dinh thự nằm giữa thung lũng Sà Phìn, được bao quanh bởi núi đá tai mèo sắc nhọn và những cánh đồng ngô xanh mướt. Mỗi buổi sáng, sương mù giăng kín lối, toàn bộ khu dinh chìm trong làn khói trắng huyền ảo. Khi nắng lên, những bức tường đá xám ánh lên màu vàng nhẹ, mái ngói cong vút phản chiếu ánh sáng như dát đồng.
Giữa không gian ấy, tiếng gió thổi qua khe cửa gỗ, tiếng bước chân vang lên trên nền đá – tất cả tạo nên một cảm giác vừa tĩnh lặng, vừa linh thiêng. Du khách đến đây không chỉ để chiêm ngưỡng kiến trúc, mà còn để cảm nhận hồn thiêng của vùng đất và lịch sử.
Dinh thự Vua Mèo – Viên ngọc quý trong hành trình du lịch Tuyên Quang – Hà Giang
Trên tuyến du lịch nổi tiếng Tuyên Quang – Quản Bạ – Yên Minh – Đồng Văn – Mã Pì Lèng, Dinh thự Vua Mèo là điểm dừng chân không thể thiếu. Đây là nơi lưu giữ di sản văn hóa H’mông đặc sắc, minh chứng cho sự hòa quyện giữa con người và thiên nhiên, giữa quyền lực và nghệ thuật.
Hiện nay, khu dinh đã được tu bổ, có hướng dẫn viên bản địa thuyết minh bằng cả tiếng Việt và tiếng H’mông, giúp du khách hiểu sâu hơn về lịch sử dòng họ Vương, đời sống văn hóa vùng cao và ý nghĩa biểu tượng của từng chi tiết kiến trúc.
Lời kết – Hồn xưa giữa đá núi Tuyên Quang
Dinh thự Vua Mèo không chỉ là công trình cổ, mà còn là chứng nhân của lịch sử, là linh hồn của vùng cao nguyên đá Tuyên Quang. Đến đây, du khách như được sống lại trong không khí của một thời oanh liệt, giữa khung cảnh thiên nhiên hùng vĩ và thanh bình.
Giữa làn sương sớm bảng lảng, bóng dáng dinh thự cổ kính hiện lên giữa đại ngàn – biểu tượng của sự kiêu hãnh, của tinh thần dân tộc và bản sắc văn hóa độc đáo nơi cực Bắc Tổ quốc. Ai từng một lần đặt chân đến Dinh thự Vua Mèo, hẳn sẽ mang về không chỉ những bức ảnh đẹp, mà còn là niềm xúc động về một vùng đất đầy huyền thoại giữa trời Tuyên Quang xanh thẳm.
20. Quảng trường Nguyễn Tất Thành – Trái tim rực rỡ giữa lòng thành phố Tuyên Quang

Giữa trung tâm thành phố Tuyên Quang, Quảng trường Nguyễn Tất Thành hiện lên như một biểu tượng của sự đổi mới, văn minh và phát triển của vùng đất cách mạng. Đây không chỉ là nơi diễn ra các sự kiện chính trị, văn hóa, nghệ thuật lớn của tỉnh mà còn là điểm đến quen thuộc của người dân và du khách trong hành trình du lịch Tuyên Quang. Với không gian rộng lớn, kiến trúc hài hòa và vị trí đắc địa, quảng trường được xem là “trái tim” của thành phố – nơi hội tụ quá khứ lịch sử và nhịp sống hiện đại.
Vị trí và đường đến Quảng trường Nguyễn Tất Thành
Quảng trường Nguyễn Tất Thành tọa lạc ngay trung tâm thành phố Tuyên Quang, tiếp giáp với nhiều tuyến đường lớn như đường 17/8, Tân Trào, Bình Thuận – rất thuận tiện cho việc di chuyển. Từ Bến xe Tuyên Quang, du khách chỉ mất khoảng 5 phút đi taxi hoặc xe máy là có thể đến quảng trường.
Nếu xuất phát từ các khu du lịch lân cận như Suối khoáng Mỹ Lâm, Đền Hạ, hay Khu di tích Tân Trào, du khách có thể dễ dàng di chuyển theo tuyến quốc lộ 2 hoặc đường nội đô, chỉ mất từ 15 – 25 phút để đến trung tâm thành phố.
Buổi tối, khu vực quanh quảng trường được thắp sáng rực rỡ, là nơi người dân và khách du lịch dạo chơi, chụp ảnh, thưởng thức ẩm thực đường phố đặc trưng của Tuyên Quang.
Lịch sử hình thành và ý nghĩa biểu tượng
Quảng trường được khởi công xây dựng và hoàn thiện trong giai đoạn hiện đại hóa đô thị của Tuyên Quang, mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh – vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam, như một cách tri ân sâu sắc vùng đất cách mạng nơi Người từng sống và làm việc.
Trung tâm quảng trường là Tượng đài Bác Hồ với nhân dân các dân tộc tỉnh Tuyên Quang – công trình có quy mô lớn, mang giá trị lịch sử và nghệ thuật cao. Tượng Bác cao hơn 10 mét, được làm bằng đá xanh, khắc họa hình ảnh Bác Hồ giản dị, hiền từ giữa vòng tay của đồng bào các dân tộc – biểu tượng cho tinh thần đoàn kết, lòng yêu nước và niềm tin son sắt với Đảng.
Khu vực xung quanh được thiết kế hài hòa, với thảm cỏ xanh, hồ nước, hàng cây và hệ thống chiếu sáng nghệ thuật, tạo nên không gian thoáng đãng, thanh bình giữa lòng thành phố.
Không gian sinh hoạt cộng đồng sôi động
Vào mỗi buổi sáng và chiều, quảng trường là nơi tập trung của hàng trăm người dân tập thể dục, đi bộ, đạp xe, hòa mình vào bầu không khí trong lành. Buổi tối, nơi đây trở thành điểm hẹn văn hóa – giải trí của cư dân địa phương và du khách.
Trẻ em vui đùa bên đài phun nước, các bạn trẻ check-in dưới ánh đèn lung linh, còn du khách thì thong thả tản bộ quanh hồ, cảm nhận nhịp sống bình yên của thành phố miền núi đang vươn mình phát triển.
Ngoài ra, quảng trường còn là nơi diễn ra Lễ hội Thành Tuyên – lễ hội Trung thu độc đáo bậc nhất Việt Nam, đã được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Trong những ngày hội, quảng trường ngập tràn sắc màu với hàng trăm mô hình đèn khổng lồ, âm thanh rộn ràng, thu hút hàng chục nghìn du khách trong và ngoài nước.
Điểm nhấn kiến trúc – Kết hợp giữa hiện đại và truyền thống
Toàn bộ quảng trường được quy hoạch trên diện tích rộng hơn 8 ha, với phong cách thiết kế mở, lấy Tượng đài Bác Hồ làm trung tâm. Hệ thống sân hành lễ, lối đi lát đá granite, cây xanh, đèn chiếu sáng và hồ nước tạo nên sự cân đối và hài hòa.
Phía sau tượng đài là Bảo tàng Tuyên Quang – nơi trưng bày hàng nghìn hiện vật, hình ảnh, tư liệu quý giá về lịch sử kháng chiến, văn hóa các dân tộc, và đặc biệt là những dấu ấn của thời kỳ Bác Hồ về Tuyên Quang lãnh đạo kháng chiến chống Pháp.
Không chỉ là công trình kiến trúc mang tính biểu tượng, quảng trường còn là không gian văn hóa mở, thể hiện tinh thần thân thiện, hiếu khách và khát vọng phát triển của con người Tuyên Quang hôm nay.
Quảng trường Nguyễn Tất Thành – Điểm nhấn trong hành trình du lịch Tuyên Quang – Hà Giang
Trong hành trình khám phá miền núi phía Bắc, du khách đến với du lịch Tuyên Quang không thể bỏ qua điểm dừng chân này. Từ quảng trường, bạn có thể dễ dàng tiếp nối chuyến đi đến các địa danh nổi tiếng khác như Khu di tích Tân Trào, Đền Mẫu Thượng, Suối khoáng Mỹ Lâm, hay nối tuyến đến các điểm du lịch phía Bắc như Cổng Trời Quản Bạ, Dốc Thẩm Mã, Phố cổ Đồng Văn.
Buổi đêm, khi thành phố lên đèn, toàn bộ quảng trường như khoác lên mình tấm áo lung linh, phản chiếu xuống mặt hồ phẳng lặng. Đây là thời điểm lý tưởng để ngắm nhìn một Tuyên Quang trẻ trung, năng động mà vẫn đậm đà bản sắc vùng núi.
Lời kết – Niềm tự hào của người dân xứ Tuyên
Quảng trường Nguyễn Tất Thành không chỉ là công trình kiến trúc hiện đại mà còn là biểu tượng tinh thần của tỉnh Tuyên Quang – vùng đất “Thủ đô Khu giải phóng, Thủ đô kháng chiến”. Nơi đây ghi dấu truyền thống yêu nước, đồng thời phản ánh nhịp sống sôi động và khát vọng vươn lên của người dân miền núi.
Giữa những ngọn núi trập trùng và dòng sông Lô hiền hòa, quảng trường hiện lên như trái tim rực sáng, kết nối quá khứ – hiện tại – tương lai. Với vẻ đẹp thanh bình mà tươi mới, nơi đây xứng đáng là điểm đến không thể bỏ qua trong hành trình du lịch Tuyên Quang – Hà Giang, mang đến cho du khách những phút giây bình yên, tự hào và tràn đầy cảm xúc.
21. Bảo tàng tỉnh Tuyên Quang – Nơi lưu giữ hồn thiêng của miền đất cách mạng

Giữa lòng thành phố Tuyên Quang, Bảo tàng tỉnh Tuyên Quang là điểm đến không thể bỏ qua trong hành trình khám phá văn hóa – lịch sử của vùng đất “Thủ đô Khu giải phóng, Thủ đô kháng chiến”. Đây không chỉ là nơi trưng bày hàng nghìn hiện vật quý giá phản ánh chiều sâu lịch sử, bản sắc văn hóa các dân tộc, mà còn là “kho tàng ký ức sống” về con người và thiên nhiên Tuyên Quang qua từng giai đoạn.
Đối với du khách yêu thích khám phá văn hóa, Bảo tàng Tuyên Quang chính là một “cửa sổ” mở ra hành trình du lịch Tuyên Quang đầy ý nghĩa – nơi quá khứ, hiện tại và tương lai cùng hội tụ trong không gian trang nghiêm và đầy tự hào.
Vị trí và đường đến Bảo tàng tỉnh Tuyên Quang
Bảo tàng Tuyên Quang nằm ngay phía sau Quảng trường Nguyễn Tất Thành, thuộc trung tâm thành phố Tuyên Quang – một vị trí đắc địa, thuận tiện cho việc di chuyển và tham quan.
Từ Bến xe Tuyên Quang, du khách chỉ mất khoảng 5 – 7 phút đi taxi hoặc xe máy là có thể đến nơi. Nếu xuất phát từ các khu du lịch lân cận như Suối khoáng Mỹ Lâm, Đền Hạ – Đền Thượng – Đền Ỷ La, hay Khu di tích Tân Trào, chỉ mất từ 15 – 30 phút di chuyển theo quốc lộ 2 hoặc các tuyến đường nội đô.
Nhờ nằm liền kề với Quảng trường Nguyễn Tất Thành, du khách có thể dễ dàng kết hợp tham quan hai địa điểm trong cùng một hành trình – vừa chiêm ngưỡng không gian hiện đại của quảng trường, vừa tìm hiểu chiều sâu lịch sử tại bảo tàng.
Lịch sử hình thành và sứ mệnh lưu giữ di sản
Bảo tàng tỉnh Tuyên Quang được thành lập từ những năm 1970, ban đầu chỉ là một phòng trưng bày nhỏ, sau này được mở rộng, nâng cấp và khánh thành công trình mới khang trang, hiện đại ngay trung tâm thành phố.
Với diện tích trưng bày hơn 2.000 m², bảo tàng hiện đang lưu giữ trên 30.000 hiện vật, hình ảnh, tư liệu quý giá – phản ánh lịch sử hình thành, phát triển và những dấu mốc quan trọng của Tuyên Quang qua các thời kỳ.
Nơi đây còn có nhiệm vụ bảo tồn, nghiên cứu và giáo dục truyền thống lịch sử – cách mạng cho thế hệ trẻ; đồng thời trở thành địa chỉ đỏ trong hành trình du lịch Tuyên Quang, thu hút du khách trong và ngoài nước.
Không gian trưng bày – Bức tranh sống động về đất và người Tuyên Quang
Bảo tàng được thiết kế gồm nhiều không gian trưng bày khác nhau, mỗi khu đều mang một chủ đề riêng biệt nhưng gắn kết chặt chẽ trong tổng thể:
🕰 1. Không gian lịch sử – Từ thuở dựng nước đến thời hiện đại
Tại đây, du khách có thể chiêm ngưỡng các hiện vật khảo cổ có niên đại hàng nghìn năm được tìm thấy tại
hang Phia Vài (Na Hang), Thác Bà, hay rừng Tân Trào, minh chứng cho sự hiện diện lâu đời của con người trên vùng đất này.
Các mô hình tái hiện cuộc sống cư dân cổ, công cụ lao động bằng đá, đồ gốm, vũ khí kim loại... đều được trưng bày sinh động, giúp người xem hình dung rõ về quá trình phát triển của vùng đất Tuyên Quang từ thời tiền sử đến hiện đại.
🪶 2. Không gian văn hóa dân tộc
Tuyên Quang là nơi sinh sống của hơn 22 dân tộc anh em, trong đó có các dân tộc thiểu số đặc trưng như Tày, Nùng, Dao, H’Mông, Cao Lan... Không gian này tái hiện đời sống văn hóa truyền thống qua trang phục, nhạc cụ, công cụ sản xuất, đồ dùng sinh hoạt, phong tục tập quán và các lễ hội dân gian.
Du khách sẽ được chiêm ngưỡng những bộ trang phục rực rỡ, những nhạc cụ độc đáo như đàn tính, kèn pí, trống chiêng... cùng các nghi lễ tín ngưỡng đặc trưng vùng núi phía Bắc.
🕊 3. Không gian kháng chiến và cách mạng
Đây là phần trưng bày đặc sắc nhất của bảo tàng, ghi dấu thời kỳ
Tuyên Quang là Thủ đô Khu giải phóng và Thủ đô kháng chiến (1945–1954).
Nhiều hiện vật quý như bàn làm việc của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Tân Trào,
mô hình cây đa Tân Trào, hình ảnh Quốc dân Đại hội năm 1945, hay
tư liệu về chiến khu Việt Bắc đều được giới thiệu tỉ mỉ, giúp du khách hiểu rõ hơn vai trò đặc biệt của Tuyên Quang trong lịch sử dân tộc.
� 4. Không gian thiên nhiên và du lịch
Bảo tàng còn trưng bày nhiều hình ảnh và mô hình về các khu du lịch nổi tiếng như
Na Hang – Lâm Bình, Suối khoáng Mỹ Lâm,
Thác Tiên – Đèo Gió, Hang Phia Vài, Hồ Na Hang, hay
Khu du lịch sinh thái Thượng Lâm.
Đây là nơi giúp du khách có cái nhìn tổng quan về tiềm năng du lịch Tuyên Quang – vùng đất hội tụ vẻ đẹp của thiên nhiên hoang sơ, di sản văn hóa và truyền thống cách mạng anh hùng.
Trải nghiệm tham quan – Kết nối lịch sử và hiện tại
Bảo tàng thường xuyên tổ chức các triển lãm chuyên đề,
hoạt động giáo dục trải nghiệm, và chương trình hướng dẫn viên thuyết minh cho học sinh, sinh viên, khách du lịch.
Du khách có thể đăng ký tour tham quan kết hợp: Bảo tàng – Quảng trường Nguyễn Tất Thành – Đền Hạ – Khu di tích Tân Trào, để có cái nhìn toàn diện hơn về vùng đất Tuyên Quang anh hùng.
Vào dịp lễ, tết, bảo tàng còn tổ chức các hoạt động trải nghiệm như viết thư pháp, mặc trang phục dân tộc, làm bánh truyền thống, mang lại không khí gần gũi, thân thiện và đậm đà bản sắc địa phương.
Điểm nhấn kiến trúc và cảnh quan
Tòa nhà bảo tàng được thiết kế theo phong cách hiện đại, nhưng vẫn giữ nét hài hòa với cảnh quan xung quanh. Mặt tiền hướng ra
Quảng trường Nguyễn Tất Thành, tạo nên một tổng thể không gian văn hóa – lịch sử liền mạch.
Phía trước bảo tàng là khuôn viên xanh, cây cối được chăm sóc tỉ mỉ, có lối đi lát đá, ghế nghỉ và khu vực check-in cho du khách.
Bên trong, hệ thống ánh sáng, biển chỉ dẫn, sa bàn, màn hình trình chiếu được bố trí khoa học, giúp du khách dễ dàng quan sát và trải nghiệm. Toàn bộ không gian toát lên vẻ trang nghiêm nhưng vẫn gần gũi, thân thiện – đúng với tinh thần “bảo tàng mở” mà Tuyên Quang đang hướng tới.
Lời kết – Bảo tàng Tuyên Quang, nơi lưu giữ ký ức ngàn năm
Bảo tàng tỉnh Tuyên Quang không chỉ là nơi lưu giữ những di vật quý báu của lịch sử, mà còn là nhịp cầu kết nối con người hôm nay với quá khứ hào hùng. Mỗi hiện vật, mỗi bức ảnh ở đây đều kể lại câu chuyện về một vùng đất kiên cường, về con người Tuyên Quang thủy chung, nghĩa tình.
Đến với bảo tàng, du khách không chỉ hiểu thêm về lịch sử, mà còn cảm nhận được
niềm tự hào, tinh thần đoàn kết và khát vọng phát triển của vùng đất miền núi này.
Trong hành trình du lịch Tuyên Quang – Hà Giang, đây là
điểm dừng chân ý nghĩa, nơi du khách tìm thấy chiều sâu văn hóa và vẻ đẹp của ký ức Việt Nam giữa lòng thành phố trẻ trung, năng động.
22. Đài tưởng niệm Tuyên Quang – Dấu ấn lịch sử và điểm đến thiêng liêng trong hành trình du lịch Tuyên Quang

Giới thiệu chung về Đài tưởng niệm Tuyên Quang
Nằm trên đỉnh đồi cao nhìn xuống trung tâm thành phố Tuyên Quang,
Đài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ Tuyên Quang không chỉ là công trình mang giá trị lịch sử – tâm linh sâu sắc, mà còn là điểm dừng chân không thể thiếu trong hành trình khám phá
du lịch Tuyên Quang.
Nơi đây là biểu tượng của lòng biết ơn, là “địa chỉ đỏ” giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ, đồng thời mang vẻ đẹp kiến trúc hài hòa giữa thiên nhiên và con người.
Với không gian khoáng đạt, rợp bóng cây xanh, Đài tưởng niệm Tuyên Quang trở thành điểm đến lý tưởng cho du khách muốn tìm về sự tĩnh lặng, chiêm nghiệm và cảm nhận sâu sắc tinh thần kiên cường của vùng đất cách mạng.
Lịch sử hình thành và ý nghĩa của Đài tưởng niệm
Đài tưởng niệm được xây dựng nhằm tri ân công lao to lớn của
các anh hùng liệt sĩ tỉnh Tuyên Quang – những người con đã hy sinh cho độc lập, tự do của Tổ quốc.
Công trình được khởi công trong giai đoạn đổi mới, với sự chung tay góp sức của chính quyền và nhân dân toàn tỉnh. Trải qua nhiều lần trùng tu, Đài tưởng niệm ngày nay đã trở thành một biểu tượng thiêng liêng giữa lòng thành phố.
Mỗi viên đá, mỗi bậc thang dẫn lên đài đều chứa đựng câu chuyện về lịch sử đấu tranh hào hùng của dân tộc. Với người dân Tuyên Quang, đây là nơi gửi gắm lòng tưởng nhớ, là điểm đến trong những dịp lễ lớn như Ngày Thương binh Liệt sĩ 27/7, Quốc khánh 2/9, hay trong những ngày đầu xuân năm mới.
Kiến trúc và không gian ấn tượng
Đài tưởng niệm Tuyên Quang được xây dựng theo phong cách kiến trúc hiện đại, kết hợp hài hòa với yếu tố truyền thống. Tổng thể công trình gồm tượng đài trung tâm, bậc thang dẫn lên đồi, khuôn viên cây xanh và nhà bia ghi danh liệt sĩ.
Điểm nhấn nổi bật nhất chính là tượng đài chính cao vút, thể hiện hình ảnh người chiến sĩ giơ cao ngọn cờ Tổ quốc – biểu tượng cho tinh thần quật cường, bất khuất của con người Việt Nam.
Phía dưới là bức phù điêu lớn khắc họa những cảnh tượng chiến đấu, lao động, và hình ảnh người mẹ Việt Nam anh hùng – tất cả được thể hiện tinh tế và đầy xúc cảm.
Không gian xung quanh được quy hoạch xanh mát, rợp bóng cây cổ thụ, tạo cảm giác yên bình và trang nghiêm. Từ đỉnh đài tưởng niệm, du khách có thể phóng tầm mắt ngắm toàn cảnh thành phố Tuyên Quang lung linh ánh đèn vào buổi tối – một trải nghiệm vừa thiêng liêng, vừa thơ mộng.
Hoạt động tham quan và trải nghiệm
Khi đến Đài tưởng niệm Tuyên Quang, du khách không chỉ đến để viếng và dâng hương, mà còn có thể trải nghiệm nhiều hoạt động ý nghĩa:
1. Dâng hương tưởng niệm
Du khách và người dân thường mang theo những bó hoa tươi, nén nhang thơm để bày tỏ lòng biết ơn đối với các anh hùng liệt sĩ. Nghi thức được thực hiện trong không khí trang nghiêm, tôn kính.
2. Tìm hiểu lịch sử địa phương
Khuôn viên đài có nhà bia ghi danh liệt sĩ và bảng thông tin giới thiệu về những đóng góp to lớn của tỉnh trong các cuộc kháng chiến. Đây là tư liệu quý giá, giúp du khách – đặc biệt là học sinh, sinh viên – hiểu hơn về truyền thống cách mạng của quê hương.
3. Ngắm cảnh thành phố từ trên cao
Với vị trí nằm trên đồi, đài tưởng niệm trở thành điểm ngắm toàn cảnh thành phố Tuyên Quang tuyệt đẹp, nhất là vào buổi sáng sớm hay hoàng hôn. Nhiều du khách chọn nơi đây để chụp ảnh lưu niệm, tận hưởng không khí trong lành và lặng nhìn dòng sông Lô uốn quanh.
4. Kết hợp tham quan các điểm lân cận
Từ Đài tưởng niệm, du khách có thể thuận tiện di chuyển tới nhiều điểm du lịch nổi tiếng khác như:
Sự kết nối này tạo nên một hành trình du lịch văn hóa – tâm linh trọn vẹn, giúp du khách vừa tìm hiểu lịch sử, vừa thưởng ngoạn cảnh đẹp Tuyên Quang.
Hướng dẫn đường đi đến Đài tưởng niệm Tuyên Quang
Vị trí
Đài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ Tuyên Quang nằm trên đồi cao thuộc phường Tân Quang, thành phố Tuyên Quang, cách trung tâm hành chính tỉnh chỉ khoảng 2 km.
Cách di chuyển
Thời điểm lý tưởng để tham quan
Đài tưởng niệm mở cửa quanh năm, song thời điểm đẹp nhất để ghé thăm là vào:
Giá trị văn hóa – du lịch của Đài tưởng niệm Tuyên Quang
Không chỉ là công trình ghi dấu công lao của các liệt sĩ,
Đài tưởng niệm Tuyên Quang còn là điểm đến giàu giá trị nhân văn, thể hiện truyền thống “uống nước nhớ nguồn” của dân tộc Việt Nam.
Đây là địa điểm được đưa vào tuyến du lịch nội đô Tuyên Quang, kết nối giữa các di tích lịch sử, văn hóa và danh thắng nổi tiếng.
Đối với du khách, đây là nơi giúp cảm nhận sâu sắc hơn về lịch sử đấu tranh, về con người Tuyên Quang kiên trung, giàu lòng yêu nước. Với người dân địa phương, đài tưởng niệm là niềm tự hào, là nơi gắn bó thiêng liêng mỗi khi nhớ về quá khứ hào hùng của quê hương.
Gợi ý lịch trình tham quan trong ngày
Buổi sáng:
Buổi trưa:
Buổi chiều:
Kinh nghiệm du lịch Đài tưởng niệm Tuyên Quang
Kết luận – Hành trình tri ân và trải nghiệm ý nghĩa
Đài tưởng niệm Tuyên Quang không chỉ là một điểm tham quan, mà còn là nơi lưu giữ linh hồn lịch sử của vùng đất cách mạng. Giữa nhịp sống hiện đại, công trình vẫn tỏa sáng như một biểu tượng của lòng biết ơn, của niềm tự hào dân tộc.
Đến đây, du khách không chỉ chiêm ngưỡng cảnh đẹp mà còn được chạm vào chiều sâu văn hóa, lắng nghe âm vang của quá khứ để trân trọng hơn những giá trị hôm nay.
Nếu bạn đang lên kế hoạch cho chuyến du lịch Tuyên Quang, đừng quên dành ít thời gian ghé thăm Đài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ Tuyên Quang – nơi thiêng liêng giữa lòng thành phố, để trái tim thêm phần lắng đọng và yêu hơn mảnh đất giàu truyền thống này.
23. Đền Hạ Tuyên Quang – Điểm đến linh thiêng gắn liền với tín ngưỡng thờ Mẫu của người Việt

Giới thiệu về Đền Hạ Tuyên Quang
Giữa lòng thành phố Tuyên Quang, bên dòng sông Lô hiền hòa, Đền Hạ nổi bật như một viên ngọc tâm linh sáng giá, là nơi hội tụ tín ngưỡng, văn hóa và lịch sử của vùng đất cách mạng. Đền Hạ cùng với Đền Thượng và Đền Ỷ La tạo thành “bộ ba đền Mẫu” nổi tiếng của Tuyên Quang, là điểm đến không thể bỏ qua trong hành trình du lịch tâm linh Tuyên Quang.
Ngôi đền được người dân tôn kính bởi nơi đây thờ Thánh Mẫu Thượng Ngàn – vị thần cai quản núi rừng, đại diện cho thiên nhiên và sự sinh sôi nảy nở. Trải qua bao biến động thời gian, Đền Hạ vẫn giữ nguyên nét cổ kính, uy nghiêm, là chốn linh thiêng mà bất cứ ai đặt chân đến Tuyên Quang cũng muốn ghé thăm ít nhất một lần.
Lịch sử hình thành và giá trị tâm linh
Theo sử sách và truyền thuyết dân gian, Đền Hạ Tuyên Quang được xây dựng từ thế kỷ XVIII, gắn liền với tín ngưỡng thờ Tam phủ – Tứ phủ của người Việt. Đền thờ Thánh Mẫu Thượng Ngàn – một trong ba vị Mẫu tối cao của đạo Mẫu, tượng trưng cho miền rừng núi.
Đền Hạ không chỉ là nơi người dân đến cầu bình an, tài lộc, mà còn là nơi gìn giữ tín ngưỡng cổ truyền, phản ánh sự hòa hợp giữa con người và thiên nhiên. Hằng năm, nơi đây diễn ra nhiều lễ hội truyền thống thu hút hàng vạn du khách thập phương, đặc biệt là Lễ hội Đền Hạ – Đền Thượng – Đền Ỷ La được tổ chức vào tháng Giêng âm lịch, mang đậm bản sắc văn hóa dân gian Tuyên Quang.
Ngôi đền đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di tích lịch sử – văn hóa cấp quốc gia, khẳng định giá trị lịch sử, nghệ thuật và tâm linh của công trình trong đời sống tinh thần của người dân địa phương.
Kiến trúc cổ kính và không gian linh thiêng
Đền Hạ nằm ở phường Hưng Thành, thành phố Tuyên Quang, tọa lạc trên một khu đất rộng, hướng ra dòng sông Lô – con sông gắn bó với bao thăng trầm của vùng đất lịch sử. Kiến trúc đền mang đậm dấu ấn nghệ thuật dân gian thời Nguyễn, kết hợp hài hòa giữa sự uy nghi và tinh tế.
Cổng tam quan của đền được chạm khắc công phu, mái cong đầu đao rồng phượng uốn lượn mềm mại. Bước qua cổng, du khách sẽ bắt gặp hồ bán nguyệt và những cây cổ thụ rợp bóng, tạo không gian tĩnh tại, thanh khiết.
Bên trong, chính điện được bài trí trang trọng, thờ Mẫu Thượng Ngàn ở vị trí trung tâm, cùng với các ban thờ Đức Vua Cha Ngọc Hoàng, Quan Lớn, Chầu Bà, Tứ Phủ Thánh Cô, Thánh Cậu... Từng chi tiết chạm trổ trên các bức hoành phi, câu đối, cửa võng đều mang đậm phong cách mỹ thuật dân gian, thể hiện trình độ điêu khắc tinh xảo của nghệ nhân xưa.
Không gian đền luôn tỏa hương khói nghi ngút, tiếng chuông ngân vang hòa cùng tiếng sông nước, tạo nên cảm giác linh thiêng, thanh tịnh hiếm có.
Lễ hội Đền Hạ – Nét đẹp văn hóa đặc sắc
Một trong những điểm nhấn lớn nhất của Đền Hạ Tuyên Quang là lễ hội đầu xuân – sự kiện văn hóa tâm linh có quy mô lớn, thu hút du khách khắp nơi về dự.
1. Thời gian và quy mô tổ chức
Lễ hội diễn ra từ mùng 10 đến 16 tháng Giêng âm lịch hằng năm, nối liền ba đền lớn là Đền Hạ – Đền Thượng – Đền Ỷ La, thể hiện sự liên kết văn hóa và tín ngưỡng sâu sắc. Đây được coi là lễ hội thờ Mẫu lớn nhất của vùng Đông Bắc.
2. Nghi lễ truyền thống
Phần lễ bao gồm các nghi thức rước kiệu Thánh Mẫu,
dâng hương, chầu văn hầu đồng và rước nước sông Lô – tượng trưng cho sự thanh khiết, cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.
Tiếng nhạc cung văn, tiếng hát văn réo rắt hòa cùng sắc màu trang phục rực rỡ tạo nên không khí linh thiêng mà ấm áp, thể hiện niềm tin và lòng biết ơn của người dân với các vị thần linh.
3. Phần hội rộn ràng
Sau phần lễ là những hoạt động vui tươi, đậm chất dân gian như múa lân, kéo co, hát then, tung còn, biểu diễn văn nghệ quần chúng và các gian hàng giới thiệu
đặc sản Tuyên Quang như chè Shan tuyết, rượu ngô Na Hang, bánh gai Chiêm Hóa…
Không chỉ là dịp vui xuân, lễ hội còn là không gian để du khách tìm hiểu sâu hơn về văn hóa tín ngưỡng của người dân miền núi phía Bắc.
Trải nghiệm tham quan Đền Hạ
Khi đến Đền Hạ Tuyên Quang, du khách không chỉ dâng hương cầu nguyện mà còn có cơ hội trải nghiệm nhiều hoạt động thú vị:
Tham quan và dâng hương
Vào những ngày đầu năm hoặc dịp lễ, đền đón hàng nghìn lượt khách thập phương đến thắp hương cầu phúc, cầu an. Không gian linh thiêng khiến lòng người trở nên nhẹ nhõm, bình an.
Tìm hiểu nghệ thuật hầu đồng
Nếu may mắn đến đúng dịp lễ hội, bạn có thể được chứng kiến nghi lễ hầu đồng – một di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại được UNESCO công nhận. Mỗi giá đồng là một câu chuyện, một bức tranh văn hóa sống động, vừa linh thiêng, vừa rực rỡ sắc màu.
Ngắm cảnh và chụp ảnh
Không gian quanh đền yên tĩnh, nhiều góc chụp đẹp với kiến trúc cổ kính, mái ngói rêu phong, hồ bán nguyệt và hàng cây cổ thụ. Đây là địa điểm lý tưởng để du khách ghi lại những khoảnh khắc thanh bình trong chuyến du lịch Tuyên Quang.
Kết hợp tham quan các điểm gần kề
Hướng dẫn đường đi đến Đền Hạ Tuyên Quang
Vị trí
Đền Hạ nằm tại phường Hưng Thành, thành phố Tuyên Quang, cách trung tâm hành chính tỉnh chỉ khoảng 1 km, rất thuận tiện cho việc di chuyển.
Cách di chuyển
Thời điểm lý tưởng để ghé thăm
Thời điểm đẹp nhất để đến Đền Hạ là mùa xuân, từ tháng Giêng đến tháng Ba âm lịch – khi tiết trời mát mẻ, cảnh vật tươi mới và nhiều lễ hội diễn ra.
Ngoài ra, du khách có thể đến vào các dịp rằm, mồng một hàng tháng để dâng hương cầu bình an.
Giá trị văn hóa – tâm linh của Đền Hạ
Đền Hạ không chỉ là nơi thờ tự, mà còn là biểu tượng văn hóa phản ánh đậm nét tín ngưỡng dân gian Việt Nam. Tín ngưỡng thờ Mẫu ở Tuyên Quang nói chung và tại Đền Hạ nói riêng là minh chứng cho sự giao thoa giữa con người và thiên nhiên, giữa tín ngưỡng bản địa và văn hóa dân tộc.
Đền Hạ còn là nơi nuôi dưỡng tinh thần đoàn kết cộng đồng, giáo dục lòng nhân ái, hướng thiện và gìn giữ những giá trị truyền thống của quê hương.
Đối với người dân Tuyên Quang, mỗi dịp lễ hội không chỉ là ngày hội tâm linh mà còn là cơ hội để con cháu xa quê trở về, sum vầy, gắn kết tình làng nghĩa xóm.
Gợi ý lịch trình tham quan trong ngày
Buổi sáng:
Buổi trưa:
Buổi chiều:
Kinh nghiệm du lịch Đền Hạ Tuyên Quang
Kết luận – Nơi hội tụ linh thiêng giữa lòng thành phố Tuyên Quang
Đền Hạ Tuyên Quang không chỉ là nơi gửi gắm niềm tin tâm linh mà còn là minh chứng sống động cho giá trị văn hóa lâu đời của vùng đất cách mạng. Mỗi mái ngói, mỗi pho tượng nơi đây đều kể một câu chuyện về lòng thành kính, về truyền thống “uống nước nhớ nguồn” của dân tộc Việt Nam.
Nếu bạn đang tìm kiếm một điểm đến vừa linh thiêng, vừa mang đậm bản sắc văn hóa trong hành trình du lịch Tuyên Quang, hãy dành thời gian ghé thăm Đền Hạ – để cảm nhận sự an yên, thanh tịnh và để lòng mình hòa vào nét đẹp tâm linh của miền đất này.
24. Khu du lịch sinh thái Na Hang – Viên ngọc xanh giữa lòng Tuyên Quang

Nằm ở phía Bắc tỉnh Tuyên Quang, Khu du lịch sinh thái Na Hang được ví như “Hạ Long giữa đại ngàn” với cảnh sắc hùng vĩ, sơn thủy hữu tình và hệ sinh thái phong phú bậc nhất vùng Đông Bắc. Đây là điểm đến lý tưởng cho du khách yêu thiên nhiên, khám phá văn hóa bản địa và tìm kiếm sự bình yên giữa núi rừng.
Vẻ đẹp thiên nhiên kỳ vĩ của Na Hang
Na Hang là vùng đất giao hòa giữa núi, sông, hồ và rừng nguyên sinh, tạo nên bức tranh thiên nhiên tuyệt mỹ. Trung tâm của khu du lịch là hồ Na Hang – Lâm Bình, hồ nước nhân tạo rộng hơn 8.000 ha, bao quanh là hơn 99 ngọn núi đá vôi trùng điệp soi bóng xuống mặt nước xanh biếc.
Khi ngồi trên thuyền xuôi theo lòng hồ, du khách sẽ được chiêm ngưỡng những dãy núi mang hình thù kỳ lạ như núi Pắc Tạ, núi Cọc Vài Phạ, hay núi Nàng Tiên. Mỗi địa danh đều gắn với một truyền thuyết dân gian, tạo nên sức hấp dẫn huyền bí cho vùng đất này. Đặc biệt, thác Mơ, thác Khuổi Nhi, hay thác Pác Ban tung bọt trắng xóa giữa núi rừng hoang sơ, là những điểm dừng chân không thể bỏ lỡ.
Hệ sinh thái đa dạng và giá trị bảo tồn quý báu
Khu du lịch sinh thái Na Hang là nơi giao thoa giữa Vườn quốc gia Na Hang và Khu bảo tồn Lâm Bình, với hệ động – thực vật vô cùng phong phú. Nơi đây có hàng trăm loài động vật quý hiếm như voọc mũi hếch, gấu ngựa, cầy hương, cùng nhiều loại cây gỗ lớn như nghiến, pơ mu, lim xanh.
Không chỉ có giá trị về cảnh quan, Na Hang còn là điểm đến cho những ai yêu thích du lịch sinh thái và khám phá khoa học, nơi có thể thực hiện các chuyến trekking, quan sát chim rừng hay tìm hiểu về thảm thực vật nhiệt đới đặc trưng của vùng núi phía Bắc Việt Nam.
Khám phá văn hóa bản địa Na Hang
Đến với Na Hang, du khách còn có cơ hội trải nghiệm đời sống văn hóa đặc sắc của các dân tộc như Tày, Dao, Mông, Pà Thẻn, Nùng,… Người dân nơi đây vẫn lưu giữ nhiều phong tục, lễ hội và làn điệu dân ca truyền thống.
Một trong những lễ hội tiêu biểu là Lễ hội Lồng Tông (Xuống đồng), thể hiện ước nguyện về mùa màng bội thu. Ngoài ra, Lễ hội đua thuyền trên hồ Na Hang diễn ra hằng năm thu hút hàng nghìn du khách đến tham quan và cổ vũ, tạo nên không khí vui tươi rộn ràng giữa lòng non nước.
Ẩm thực địa phương cũng là một điểm nhấn đáng nhớ. Du khách có thể thưởng thức cơm lam Na Hang, lạp xưởng hun khói, thịt trâu gác bếp, hay rượu ngô men lá – những món ăn đậm đà bản sắc vùng cao, mang hương vị của núi rừng Tuyên Quang.
Các hoạt động du lịch hấp dẫn tại Na Hang
Na Hang là thiên đường của những hoạt động du lịch trải nghiệm. Du khách có thể:
Na Hang cũng là điểm đến tuyệt vời cho các nhiếp ảnh gia và những ai đam mê du lịch trải nghiệm, khi mỗi góc nhìn đều là một bức tranh thiên nhiên sống động.
Hướng dẫn di chuyển đến Khu du lịch sinh thái Na Hang
Từ thành phố Tuyên Quang, du khách có thể di chuyển bằng xe máy hoặc ô tô theo tuyến QL2C hoặc QL279, mất khoảng 2 – 3 giờ để đến thị trấn Na Hang. Từ đây, bạn có thể thuê thuyền để tham quan lòng hồ hoặc tiếp tục hành trình đến các bản làng và điểm du lịch sinh thái xung quanh.
Nếu đi từ Hà Nội, quãng đường khoảng 250 km, thời gian di chuyển khoảng 5 – 6 tiếng. Đường đi hiện nay khá thuận lợi, nhiều đoạn đã được mở rộng, thuận tiện cho cả xe du lịch và phượt thủ.
Thời điểm lý tưởng để du lịch Na Hang
Na Hang đẹp quanh năm, nhưng thời điểm lý tưởng nhất là từ tháng 3 đến tháng 10. Mùa xuân, rừng hoa nở rộ khắp núi đồi. Mùa hè, mặt hồ xanh biếc soi bóng mây trời, rất thích hợp cho các hoạt động chèo thuyền và tắm thác. Mùa thu đến, lá rừng chuyển sắc vàng đỏ, tạo khung cảnh lãng mạn khó quên.
Đặc biệt, nếu muốn hòa mình vào không khí lễ hội, du khách nên ghé vào dịp Lễ hội Na Hang tổ chức vào khoảng tháng 9 hàng năm.
Na Hang – Niềm tự hào du lịch Tuyên Quang
Khu du lịch sinh thái Na Hang không chỉ là điểm đến nổi bật của du lịch Tuyên Quang, mà còn là viên ngọc xanh của du lịch Việt Nam. Sự kết hợp hài hòa giữa thiên nhiên, văn hóa và con người nơi đây đã tạo nên một bức tranh du lịch bền vững, hấp dẫn du khách trong và ngoài nước.
Nếu bạn đang tìm kiếm một nơi để nghỉ dưỡng, hòa mình vào thiên nhiên và trải nghiệm văn hóa vùng cao, thì Na Hang – Tuyên Quang chính là điểm đến không thể bỏ qua trong hành trình khám phá miền sơn cước.
25. Đền Pác Tạ – Linh thiêng giữa non nước Na Hang, Tuyên Quang

Nằm uy nghi bên dòng sông Gâm hiền hòa, dưới chân núi Pác Tạ hùng vĩ, Đền Pác Tạ là một trong những di tích tâm linh nổi tiếng của Tuyên Quang, thu hút đông đảo du khách thập phương đến tham quan, chiêm bái mỗi năm. Không chỉ mang giá trị tín ngưỡng sâu sắc, nơi đây còn là điểm đến du lịch hấp dẫn giữa khung cảnh thiên nhiên kỳ vĩ của khu du lịch sinh thái Na Hang.
Vị trí và truyền thuyết linh thiêng về Đền Pác Tạ
Đền Pác Tạ tọa lạc tại xã Thượng Lâm, huyện Lâm Bình, tỉnh Tuyên Quang, ngay bên bờ hồ sinh thái Na Hang. Ngôi đền tựa lưng vào núi, mặt hướng ra sông, tạo nên thế phong thủy “sơn thủy hữu tình”, vừa hùng vĩ, vừa nên thơ.
Theo truyền thuyết, Đền Pác Tạ được xây dựng để thờ Phụng Tiên Công chúa, con gái vua Hùng thứ 18. Trong một lần đi tuần du, công chúa đã dừng chân ở vùng đất này, cảm mến vẻ đẹp thanh bình và lập nên bản làng giúp dân khai hoang, trồng trọt. Khi bà mất, người dân lập đền thờ tưởng nhớ công ơn, từ đó hình thành nên Đền Pác Tạ linh thiêng như ngày nay.
Kiến trúc cổ kính, hòa quyện với thiên nhiên
Đền Pác Tạ mang nét kiến trúc truyền thống vùng núi Đông Bắc, được làm chủ yếu bằng gỗ lim, mái ngói âm dương, chạm trổ tinh xảo với các họa tiết rồng, phượng, hoa văn mây lượn. Dù đã qua nhiều lần tu sửa, ngôi đền vẫn giữ được vẻ trang nghiêm và cổ kính đặc trưng.
Bước qua cổng tam quan, du khách sẽ cảm nhận được không khí thanh tịnh, tiếng gió rì rào xen lẫn tiếng chim rừng, như đưa tâm hồn trở về chốn linh thiêng giữa núi rừng đại ngàn. Xung quanh đền là khung cảnh non nước hữu tình, hồ Na Hang phẳng lặng phản chiếu bóng núi Pác Tạ sừng sững, tạo nên bức tranh thủy mặc tuyệt đẹp.
Giá trị văn hóa – tâm linh sâu sắc
Đền Pác Tạ không chỉ là nơi thờ tự, mà còn là biểu tượng của tín ngưỡng dân gian vùng Na Hang – Lâm Bình. Hằng năm, người dân địa phương tổ chức Lễ hội Đền Pác Tạ vào ngày 7 tháng Giêng âm lịch để tưởng nhớ công chúa Phụng Tiên và cầu cho quốc thái dân an, mùa màng bội thu.
Trong lễ hội, du khách sẽ được hòa mình vào không khí rộn ràng của các trò chơi dân gian như đua thuyền, ném còn, kéo co, hát then, cùng những điệu múa Tày, múa Dao đậm đà bản sắc văn hóa vùng cao. Đây cũng là dịp để du khách hiểu hơn về đời sống tinh thần và phong tục tập quán của đồng bào Tuyên Quang.
Đền Pác Tạ trong hành trình du lịch sinh thái Na Hang
Khi đến với khu du lịch sinh thái Na Hang, Đền Pác Tạ thường là điểm dừng chân đầu tiên trong hành trình khám phá. Từ bến thuyền Na Hang, du khách chỉ mất khoảng 15 phút đi thuyền là có thể cập bến chân núi Pác Tạ.
Trên hành trình, du khách còn được chiêm ngưỡng những cảnh quan tuyệt mỹ của hồ Na Hang, những dãy núi đá vôi kỳ vĩ và mặt hồ xanh biếc trải dài vô tận. Ghé thăm Đền Pác Tạ, bạn không chỉ được chiêm bái, cầu bình an mà còn có thể tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp thiên nhiên hoang sơ, thơ mộng của Tuyên Quang.
Hướng dẫn di chuyển đến Đền Pác Tạ
Từ thành phố Tuyên Quang, du khách có thể đi ô tô hoặc xe máy theo hướng QL279 về Na Hang, quãng đường khoảng 110 km. Từ trung tâm thị trấn Na Hang, tiếp tục di chuyển bằng thuyền trên hồ khoảng 15–20 phút là đến chân núi Pác Tạ – nơi ngôi đền linh thiêng tọa lạc.
Nếu khởi hành từ Hà Nội, du khách có thể đi theo tuyến Hà Nội – Tuyên Quang – Na Hang, tổng quãng đường khoảng 250 km, thời gian di chuyển từ 5 – 6 tiếng. Các tuyến đường hiện nay khá thuận tiện, có thể kết hợp tham quan Đền Pác Tạ, thác Khuổi Nhi, núi Nàng Tiên, và nhiều điểm du lịch khác trong cùng khu vực.
Thời điểm lý tưởng để tham quan Đền Pác Tạ
Thời điểm đẹp nhất để du lịch Đền Pác Tạ là từ tháng 1 đến tháng 4 âm lịch, khi tiết trời mát mẻ, nhiều lễ hội diễn ra sôi động. Đặc biệt, nếu đến vào Lễ hội Đền Pác Tạ đầu xuân, du khách sẽ cảm nhận trọn vẹn không khí lễ hội vùng cao, với sắc màu rực rỡ của trang phục dân tộc và âm vang của tiếng trống hội, tiếng hát then ngọt ngào.
Đền Pác Tạ – Điểm đến linh thiêng, biểu tượng du lịch Tuyên Quang
Giữa khung cảnh sơn thủy hữu tình của Na Hang – Tuyên Quang, Đền Pác Tạ không chỉ là một điểm đến tâm linh thiêng liêng, mà còn là nơi lưu giữ giá trị văn hóa, lịch sử và niềm tự hào của người dân địa phương.
Nếu có dịp đến với Tuyên Quang, đừng quên ghé thăm Đền Pác Tạ để cảm nhận vẻ đẹp hòa quyện giữa thiên nhiên, tâm linh và con người, nơi mà mỗi bước chân đều mang lại cảm giác thanh tịnh, bình an giữa đại ngàn xanh thẳm.
26. Thác Mơ – Dải lụa trắng giữa núi rừng Nà Hang, Tuyên Quang

Giữa khung cảnh sơn thủy hữu tình của xã Nà Hang, tỉnh Tuyên Quang, Thác Mơ hiện lên như một dải lụa trắng mềm mại vắt giữa đại ngàn. Dòng nước mát lành tung bọt trắng xóa, hòa cùng tiếng gió, tiếng chim rừng, tạo nên khung cảnh nên thơ, trữ tình – điểm nhấn đặc sắc trong hành trình du lịch Tuyên Quang.
Vị trí và đường đến Thác Mơ
Thác Mơ tọa lạc ngay bên Quốc lộ 279, thuộc xã Nà Hang, tỉnh Tuyên Quang, trên tuyến đường đi các xã vùng cao như Côn Lôn và Yên Hoa. Đây là vị trí vô cùng thuận lợi cho du khách di chuyển, đồng thời cũng là cung đường ngắm cảnh tuyệt đẹp của vùng thượng nguồn sông Gâm.
Từ trung tâm xã Nà Hang, du khách chỉ cần di chuyển khoảng 5–6 km dọc theo QL279 là đến nơi. Con đường uốn lượn giữa núi non, một bên là lòng hồ Nà Hang xanh ngắt, một bên là vách đá dựng đứng điểm xuyết mái nhà sàn người Tày, người Dao ẩn hiện trong sương.
Thác Mơ nằm ngay ven đường lớn QL279, chứ không phải đường nhỏ hay lối mòn như nhiều người vẫn nghĩ. Xe ô tô có thể dừng đỗ ngay gần chân thác, rất thuận tiện cho khách du lịch. Nếu thích cảm giác khám phá, bạn có thể đi bộ trekking khoảng 30 phút từ đoạn dốc thoai thoải vào khu vực thác chính – hành trình ngập tràn hương rừng và tiếng suối róc rách.
Vẻ đẹp hoang sơ và quyến rũ của Thác Mơ
Nhìn từ xa, Thác Mơ như một dải lụa bạc rủ xuống giữa rừng xanh thẳm. Dòng nước đổ từ độ cao hơn 50 mét, len qua tầng tầng lớp lớp đá vôi, tạo nên những làn sương mờ ảo trong nắng sớm. Vào những ngày trời trong, ánh nắng chiếu qua làn hơi nước tạo nên dải cầu vồng rực rỡ, khiến khung cảnh càng thêm huyền ảo.
Dưới chân thác là hồ nước trong xanh, mát lạnh quanh năm. Bao quanh là rừng nguyên sinh rậm rạp, với những gốc cổ thụ to lớn và thảm thực vật phong phú. Không khí trong lành, tinh khiết khiến nơi đây trở thành điểm nghỉ chân, check-in, tắm suối và picnic lý tưởng cho du khách khi đến với vùng đất Nà Hang.
Tên gọi “Thác Mơ” và truyền thuyết dân gian
Người dân địa phương kể rằng, xưa kia nơi đây là chốn các nàng tiên thường xuống tắm mỗi khi trăng tròn. Dòng nước trong vắt, cảnh sắc thơ mộng như cõi mộng huyền ảo nên được gọi là Thác Mơ. Cái tên ấy vừa gợi vẻ đẹp huyền bí, vừa chứa đựng niềm tự hào của người dân vùng thượng nguồn sông Gâm.
Trải nghiệm thú vị tại Thác Mơ
Đến với Thác Mơ – Nà Hang, du khách có thể:
Thời điểm đẹp nhất để ghé Thác Mơ
Thác Mơ đẹp quanh năm, nhưng mùa nước lớn từ tháng 4 đến tháng 10 là thời điểm lý tưởng nhất. Khi ấy, dòng nước đổ mạnh, trắng xóa như dải lụa tung bay giữa trời xanh. Mùa khô, nước hiền hòa, thích hợp cho tắm suối và cắm trại.
Buổi sáng sớm hoặc chiều muộn là lúc ánh sáng và sương mù hòa quyện, tạo nên khung cảnh mờ ảo, cực kỳ lý tưởng để chụp ảnh.
Thác Mơ – Viên ngọc trong hành trình du lịch Tuyên Quang
Giữa núi rừng hùng vĩ của xã Nà Hang, tỉnh Tuyên Quang, Thác Mơ là điểm nhấn rực rỡ trong bức tranh thiên nhiên hoang sơ của vùng thượng nguồn. Nơi đây không chỉ níu chân du khách bởi vẻ đẹp trong lành, mà còn bởi sự bình yên và hiếu khách của con người miền sơn cước.
Đến với Thác Mơ, du khách như được gột rửa bụi trần, hòa mình vào bản hòa ca của gió, nước và cây rừng – nơi mà mỗi âm thanh đều là nhịp thở của thiên nhiên Tuyên Quang.
27. Động Song Long – Kỳ quan lòng đất giữa đại ngàn Nà Hang, Tuyên Quang

Ẩn mình giữa núi rừng hùng vĩ của xã Nà Hang, tỉnh Tuyên Quang, Động Song Long là một trong những hang động tự nhiên đẹp và huyền bí bậc nhất vùng thượng nguồn sông Gâm. Với hệ thống thạch nhũ muôn hình vạn trạng, cùng truyền thuyết về hai con rồng canh giữ long mạch, nơi đây trở thành điểm dừng chân không thể bỏ qua trong hành trình du lịch Tuyên Quang.
Vị trí và đường đến Động Song Long
Động Song Long nằm trên sườn núi đá vôi thuộc xã Nà Hang, tỉnh Tuyên Quang, gần khu vực Đền Pắc Tạ và hồ Nà Hang – một cụm du lịch sinh thái nổi tiếng của tỉnh. Từ trung tâm xã Nà Hang, du khách di chuyển theo hướng lòng hồ khoảng 3–4 km là có thể tới khu vực chân núi nơi có lối lên động.
Con đường dẫn đến động khá thuận lợi. Du khách có thể đi thuyền trên hồ Nà Hang, ngắm cảnh núi non sông nước hữu tình, sau đó cập bến gần chân núi để leo lên cửa động. Ngoài ra, có thể đi bằng đường bộ theo tuyến Quốc lộ 279, rồi rẽ vào khu vực hồ để kết hợp tham quan Thác Mơ, Đền Pắc Tạ và Động Song Long trong cùng một hành trình.
Huyền thoại về tên gọi “Động Song Long”
Theo lời kể của người dân địa phương, xưa kia nơi đây là chỗ trú ngụ của hai con rồng – một trấn giữ nguồn nước, một trấn giữ ngọn núi. Khi trời nổi giông, mây kéo về, ánh sét soi rực cả hang đá, người ta nhìn thấy hai luồng sáng uốn lượn như rồng bay, từ đó đặt tên là Song Long – nghĩa là “Hai rồng”.
Câu chuyện mang đậm màu sắc huyền thoại ấy khiến hang động trở nên linh thiêng và hấp dẫn hơn, là điểm đến vừa mang giá trị tự nhiên, vừa đậm dấu ấn văn hóa tín ngưỡng của người dân vùng sông núi Tuyên Quang.
Vẻ đẹp kỳ ảo bên trong Động Song Long
Bước chân vào Động Song Long, du khách như lạc vào một thế giới khác – nơi mà thiên nhiên đã chạm khắc nên những tuyệt tác đá vôi hàng triệu năm tuổi. Hang rộng hàng trăm mét, chia thành nhiều ngăn lớn nhỏ, với vô số thạch nhũ buông rủ từ trần hang, tạo hình tượng long – ly – quy – phượng vô cùng sinh động.
Trong ánh sáng đèn phản chiếu, từng cột nhũ đá tỏa sắc vàng, xanh, trắng lung linh như pha lê. Âm thanh vọng lại từ các vách đá khiến không gian thêm phần huyền bí. Có những khối đá hình đôi rồng uốn mình bên dòng suối nhỏ chảy trong hang – cũng chính là nguồn cảm hứng cho tên gọi “Song Long”.
Nhiệt độ trong động quanh năm mát mẻ, chỉ khoảng 20–22°C, tạo cảm giác dễ chịu. Vào mùa hè, khi bên ngoài nắng gắt, bước vào động như bước vào một “thiên cung dưới lòng đất” – nơi tĩnh lặng, mát lành và đầy mê hoặc.
Trải nghiệm hấp dẫn tại Động Song Long
Động Song Long không chỉ là địa điểm tham quan thiên nhiên kỳ thú, mà còn là nơi du khách có thể hòa mình vào bức tranh sơn thủy hữu tình của Nà Hang. Đến đây, bạn có thể:
Giá trị du lịch và tiềm năng phát triển
Cùng với các danh thắng nổi tiếng khác của vùng Nà Hang, Động Song Long được đánh giá là một trong những điểm đến giàu tiềm năng phát triển du lịch sinh thái và khám phá. Nơi đây không chỉ mang giá trị địa chất, mà còn là tài sản vô giá về cảnh quan và văn hóa địa phương.
Chính quyền tỉnh Tuyên Quang đã và đang định hướng đầu tư hạ tầng, phát triển tour du lịch kết nối Đền Pắc Tạ – Thác Mơ – Động Song Long – lòng hồ Nà Hang, nhằm đưa cụm du lịch này trở thành điểm đến tiêu biểu của miền núi phía Bắc.
Thời điểm lý tưởng để khám phá Động Song Long
Thời gian đẹp nhất để tham quan là từ tháng 3 đến tháng 10, khi trời khô ráo, thuận lợi cho việc đi lại và ngắm cảnh. Mùa xuân, lòng hồ Nà Hang xanh trong, sương mờ bao phủ, tạo nên không gian huyền ảo. Mùa hè, du khách có thể kết hợp tắm hồ, tham quan hang, tận hưởng không khí mát lạnh của vùng núi.
Động Song Long – Viên ngọc ẩn trong lòng đất Tuyên Quang
Với vẻ đẹp tự nhiên kỳ ảo, câu chuyện huyền thoại đặc sắc và vị trí thuận lợi gần các điểm du lịch nổi tiếng, Động Song Long – xã Nà Hang, tỉnh Tuyên Quang xứng đáng là một trong những điểm đến không thể bỏ qua trong hành trình khám phá miền sơn cước.
Nơi đây không chỉ mang lại trải nghiệm du lịch sinh thái độc đáo, mà còn giúp du khách cảm nhận sâu sắc hơn về vẻ đẹp của thiên nhiên, văn hóa và con người Tuyên Quang – vùng đất hiền hòa, mến khách giữa đại ngàn Đông Bắc.
28. Khu di tích Tân Trào – Thủ đô Khu giải phóng, điểm đến lịch sử thiêng liêng giữa lòng Tuyên Quang

Giữa thung lũng xanh yên bình của xã Tân Trào, tỉnh Tuyên Quang,
Khu di tích Quốc gia đặc biệt Tân Trào hiện lên như một bảo tàng sống về lịch sử dân tộc Việt Nam. Nơi đây từng là “Thủ đô Khu giải phóng”, cái nôi của
Cách mạng Tháng Tám năm 1945, nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng Trung ương Đảng lãnh đạo toàn dân giành độc lập cho Tổ quốc.
Ngày nay, Tân Trào không chỉ là “địa chỉ đỏ” trong hành trình về nguồn, mà còn là
điểm du lịch văn hóa – lịch sử tiêu biểu của Tuyên Quang, thu hút hàng trăm nghìn lượt du khách mỗi năm.
Vị trí và đường đến Khu di tích Tân Trào
Khu di tích Tân Trào nằm trên địa bàn xã Tân Trào, tỉnh Tuyên Quang, cách trung tâm
thành phố Tuyên Quang khoảng 40 km về phía Tây Bắc, nằm dọc tuyến
Quốc lộ 13B (nay đã được mở rộng, khang trang).
Từ thành phố Tuyên Quang, du khách đi theo hướng Kim Bình – Sơn Dương – Tân Trào, chỉ khoảng hơn 1 giờ đồng hồ là đến trung tâm khu di tích. Dọc đường đi là khung cảnh đồng lúa, núi non xen kẽ bản làng người Tày, người Dao, mang đến cảm giác vừa yên bình, vừa thiêng liêng khi bước chân về vùng đất lịch sử.
Giá trị lịch sử của Khu di tích Tân Trào
Trong những ngày chuẩn bị Tổng khởi nghĩa năm 1945, Tân Trào được chọn làm Thủ đô Khu giải phóng, là trung tâm đầu não của Cách mạng Việt Nam.
Tại đây, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ở và làm việc trong căn lán nhỏ bên suối Lê-nin (nay là
Lán Nà Nưa), lãnh đạo cuộc kháng chiến giành độc lập.
Ngày 16/8/1945, Quốc dân Đại hội được tổ chức tại đình
Tân Trào, quyết định Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước, thông qua 10 chính sách lớn của Việt Minh và cử ra Ủy ban Dân tộc Giải phóng do Hồ Chí Minh làm Chủ tịch.
Chỉ vài ngày sau, từ vùng đất này, lệnh Tổng khởi nghĩa được phát đi toàn quốc, mở đầu trang sử hào hùng của dân tộc Việt Nam.
Những điểm tham quan nổi bật trong Khu di tích Tân Trào
Hiện nay, Khu di tích Tân Trào có hơn 180 di tích lớn nhỏ, trong đó có nhiều công trình được phục dựng và bảo tồn nguyên trạng. Một số điểm tiêu biểu mà du khách không nên bỏ lỡ gồm:
Ngoài ra, du khách có thể tham quan thêm đình Hồng Thái, khu tưởng niệm Bác Hồ, cụm di tích Kim Bình, và khu đón tiếp trung tâm Tân Trào – nơi cung cấp đầy đủ thông tin hướng dẫn, bản đồ và dịch vụ cho du khách.
Không gian văn hóa và du lịch cộng đồng Tân Trào
Bên cạnh giá trị lịch sử, Tân Trào còn là vùng đất mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc. Người Tày, Dao, Cao Lan sinh sống lâu đời, gìn giữ nhiều phong tục truyền thống, ẩm thực đặc trưng và làn điệu Then, Sli, hát Páo dung mượt mà.
Nhiều bản làng quanh khu di tích đã phát triển mô hình du lịch cộng đồng (homestay), nơi du khách có thể ở nhà sàn, thưởng thức món ăn địa phương như cơm lam, thịt lợn bản, cá suối, rau rừng, rượu ngô men lá, và tham gia các hoạt động văn hóa dân gian.
Không gian xanh – sạch – yên bình cùng sự mến khách của người dân giúp Tân Trào trở thành điểm du lịch kết hợp giữa trải nghiệm văn hóa và giáo dục truyền thống lịch sử lý tưởng.
Thời điểm lý tưởng để tham quan Tân Trào
Du khách có thể đến Tân Trào quanh năm, nhưng mùa thu và đầu xuân là thời điểm đẹp nhất. Mùa thu, cánh đồng lúa chín vàng rực giữa thung lũng tạo nên khung cảnh thơ mộng. Đầu xuân, không khí lễ hội sôi động với Lễ hội về nguồn Tân Trào, Lễ hội Lồng tông (hội xuống đồng) của người Tày, và nhiều hoạt động văn hóa đặc sắc.
Khu di tích Tân Trào – Niềm tự hào của du lịch Tuyên Quang
Ngày nay, Khu di tích Quốc gia đặc biệt Tân Trào không chỉ là nơi lưu giữ ký ức hào hùng của dân tộc, mà còn là
điểm đến du lịch văn hóa – lịch sử – sinh thái hấp dẫn trong lòng tỉnh Tuyên Quang.
Đến với Tân Trào, du khách không chỉ được sống lại không khí của những ngày Cách mạng mùa thu năm 1945, mà còn được hòa mình vào thiên nhiên, văn hóa và con người hiền hậu, mến khách của vùng đất cội nguồn.
29. Hang Phia Vài – Kỳ quan ẩn mình giữa núi rừng Thượng Lâm, Tuyên Quang

Giữa vùng non xanh nước biếc của xã Thượng Lâm, tỉnh Tuyên Quang, Hang Phia Vài hiện lên như một báu vật của thiên nhiên, nơi lưu giữ vẻ đẹp kỳ bí và hùng vĩ giữa lòng đại ngàn. Đây là một trong những hang động tự nhiên đẹp nhất của khu vực, thu hút du khách yêu thích khám phá, tìm về những giá trị nguyên sơ của miền sơn cước Tuyên Quang.
Vị trí và cảnh quan tự nhiên của Hang Phia Vài
Hang Phia Vài nằm tại xã Thượng Lâm, cách trung tâm xã khoảng 6–7 km, nằm trong quần thể núi đá vôi chạy dọc theo thung lũng sông Gâm thơ mộng. Từ xa nhìn lại, miệng hang như một vòm cổng khổng lồ ẩn mình giữa rừng cây xanh thẳm, phía trước là dòng nước trong veo uốn lượn qua những triền đá trắng.
Theo tiếng Tày – Dao, “Phia Vài” có nghĩa là “hang lớn giữa núi cao”. Đúng như tên gọi, hang có cửa rộng hàng chục mét, chiều sâu kéo dài hàng trăm mét, chia thành nhiều ngách, nhiều tầng. Bên trong là những khối thạch nhũ lung linh nhiều màu sắc, phản chiếu ánh sáng tự nhiên tạo nên không gian huyền ảo, vừa hoang sơ vừa thơ mộng.
Hành trình khám phá Hang Phia Vài
Từ trung tâm xã Thượng Lâm, du khách đi theo đường liên xã / đường bản có biển chỉ dẫn về Hang Phia Vài. Đường vào khu vực chân núi đã được cải tạo, ô tô và xe máy có thể chạy đến khu vực điểm gửi xe; sau đó du khách đi bộ men theo con đường mòn khoảng 15–20 phút là tới cửa hang. Trên đường đi bạn sẽ qua nương ngô, rừng và vài bản làng của đồng bào, cảnh quan rất đẹp — phù hợp cho cả nhóm gia đình lẫn khách ưa khám phá.
Trên hành trình, bạn sẽ đi qua những nương ngô, ruộng bậc thang và rừng cây cổ thụ, nghe tiếng chim rừng hót vang hòa cùng tiếng suối róc rách – một bức tranh thiên nhiên yên bình khó nơi nào sánh được. Khi bước vào trong, hơi mát lạnh tỏa ra khiến du khách lập tức cảm nhận sự khác biệt – một thế giới kỳ ảo trong lòng núi đá.
Giá trị địa chất và văn hóa của Hang Phia Vài
Hang Phia Vài không chỉ đẹp về cảnh quan mà còn mang giá trị địa chất – khảo cổ học quan trọng. Các nhà nghiên cứu từng phát hiện dấu vết cư trú cổ như mảnh gốm, than tro, chứng minh nơi đây từng là nơi sinh sống của cư dân tiền sử vùng sông Gâm.
Người dân Thượng Lâm cũng lưu truyền nhiều truyền thuyết về Hang Phia Vài – rằng nơi đây từng là chỗ ẩn náu của rồng thiêng canh giữ nguồn nước, giúp mùa màng tươi tốt. Vì vậy, hàng năm, vào dịp đầu xuân, bà con vẫn tổ chức lễ cúng thần núi và thần hang để cầu mưa thuận gió hòa, cuộc sống ấm no.
Trải nghiệm du lịch và khám phá tại Hang Phia Vài
Ngày nay, Hang Phia Vài, xã Thượng Lâm, tỉnh Tuyên Quang đang trở thành điểm đến nổi bật trong tuyến du lịch sinh thái – khám phá hồ Thượng Lâm – sông Gâm. Du khách có thể kết hợp tham quan hang cùng các điểm du lịch nổi tiếng khác như đền Pắc Tạ, thác Mơ, động Song Long, hồ Nà Hang… tạo nên một hành trình khám phá hoàn chỉnh giữa lòng miền sơn thủy hữu tình.
Nếu yêu thích chụp ảnh, bạn nhất định không nên bỏ lỡ khung cảnh buổi sáng khi ánh nắng chiếu xuyên qua cửa hang, phản chiếu lên vách đá và dòng nước tạo nên khung cảnh lung linh huyền ảo. Nhiều du khách còn lựa chọn cắm trại, picnic hoặc leo núi nhẹ quanh khu vực hang, tận hưởng bầu không khí trong lành, mát mẻ quanh năm.
Tiềm năng phát triển du lịch của Hang Phia Vài
Với vẻ đẹp tự nhiên nguyên sơ cùng giá trị địa chất – văn hóa đặc sắc, Hang Phia Vài được xem là viên ngọc tiềm ẩn của du lịch Tuyên Quang. Trong định hướng phát triển du lịch sinh thái, tỉnh Tuyên Quang đã và đang chú trọng đầu tư hạ tầng, quảng bá, đưa Hang Phia Vài trở thành điểm dừng chân hấp dẫn của du khách khi đến với miền sông Gâm hùng vĩ.
Kết luận – Khám phá Hang Phia Vài, hòa mình vào vẻ đẹp thuần khiết của Tuyên Quang
Hang Phia Vài không chỉ là một hang động kỳ vĩ của thiên nhiên, mà còn là nơi chứa đựng tâm hồn và văn hóa của người dân Thượng Lâm. Với cảnh sắc hoang sơ, khí hậu trong lành và hành trình khám phá đầy cảm xúc, nơi đây hứa hẹn trở thành điểm đến không thể bỏ qua trong bản đồ du lịch Tuyên Quang.
Nếu bạn yêu thiên nhiên, thích khám phá những vùng đất nguyên sơ, hãy một lần đến với Hang Phia Vài – xã Thượng Lâm, tỉnh Tuyên Quang, để cảm nhận trọn vẹn vẻ đẹp của miền sơn thủy và sự thanh bình hiếm có nơi núi rừng Việt Bắc.
30. Thác Nặm Me – Dải lụa trắng giữa núi rừng Thượng Lâm, Tuyên Quang

Giữa khung cảnh hùng vĩ của vùng xã Thượng Lâm, tỉnh Tuyên Quang, Thác Nặm Me hiện lên như một dải lụa trắng mềm mại vắt ngang giữa đại ngàn xanh thẳm. Dòng thác trong veo, tung bọt trắng xóa giữa những vách đá cổ thụ rêu phong, tạo nên một bức tranh thiên nhiên thơ mộng, hoang sơ và quyến rũ đến nao lòng.
Vị trí và cảnh quan thiên nhiên của Thác Nặm Me
Thác Nặm Me nằm sâu trong vùng núi đá vôi của xã Thượng Lâm, cách trung tâm xã khoảng 4–5 km. “Nặm Me” theo tiếng Tày có nghĩa là “dòng nước mát”, đúng như tên gọi, dòng thác này quanh năm tuôn chảy từ các khe suối trên cao xuống những tảng đá lớn, tạo thành nhiều tầng nước nối tiếp nhau.
Bao quanh thác là rừng nguyên sinh rậm rạp, với nhiều loại cây cổ thụ, dây leo, rêu xanh bám đầy những phiến đá. Âm thanh tiếng nước đổ hòa cùng tiếng chim rừng, ve rừng tạo nên một bản hòa tấu tự nhiên sống động. Vào những ngày nắng đẹp, hơi nước bốc lên từ dòng thác phản chiếu ánh sáng mặt trời tạo nên dải cầu vồng mờ ảo, khiến khung cảnh thêm phần huyền diệu.
Hành trình đến Thác Nặm Me
Từ trung tâm xã Thượng Lâm, du khách có thể di chuyển bằng xe máy hoặc ô tô nhỏ theo tuyến đường liên xã đã được bê tông hóa, hướng về khu vực chân núi phía Bắc. Sau khi gửi xe tại điểm giữ xe của người dân địa phương, du khách đi bộ khoảng 15–20 phút men theo con đường mòn nhỏ xuyên rừng để đến thác.
Đoạn đường đi bộ không quá khó, xen lẫn giữa những bậc đá và lối đất rừng. Trên đường, bạn sẽ bắt gặp những bản làng người Tày, Dao yên bình, ruộng bậc thang xanh ngát và tiếng suối róc rách hai bên. Cảm giác được hòa mình vào thiên nhiên, nghe tiếng gió thổi qua tán cây, mùi đất ẩm và hương rừng khiến du khách quên đi mọi ồn ào của phố thị.
Vẻ đẹp của Thác Nặm Me qua bốn mùa
Mỗi mùa, Thác Nặm Me lại khoác lên mình một sắc thái khác nhau.
Nhờ vẻ đẹp tự nhiên quanh năm, Thác Nặm Me ngày càng được nhiều du khách tìm đến để check-in, chụp ảnh, picnic hoặc tắm suối.
Hoạt động trải nghiệm tại Thác Nặm Me
Đến với Thác Nặm Me, du khách không chỉ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp hoang sơ mà còn có thể tham gia nhiều hoạt động thú vị:
Giá trị sinh thái và tiềm năng du lịch của Thác Nặm Me
Thác Nặm Me là một trong những điểm nhấn du lịch sinh thái quan trọng của xã Thượng Lâm, tỉnh Tuyên Quang, nằm trong tuyến khám phá hồ Thượng Lâm – Hang Phia Vài – Thác Mơ – Động Song Long. Vùng thác nằm trong khu vực rừng phòng hộ có độ che phủ cao, là nơi sinh sống của nhiều loài thực vật và chim rừng quý hiếm, góp phần bảo tồn cân bằng sinh thái cho toàn vùng.
Trong định hướng phát triển du lịch bền vững, Thác Nặm Me đang được địa phương chú trọng quy hoạch và kết nối vào các tour du lịch sinh thái – khám phá – trải nghiệm văn hóa bản địa. Với lợi thế cảnh quan đẹp, khí hậu mát mẻ quanh năm, nơi đây hứa hẹn trở thành điểm đến hấp dẫn của du lịch Tuyên Quang trong tương lai gần.
Kết luận – Nặm Me, bản tình ca của núi rừng Tuyên Quang
Giữa lòng đại ngàn Thượng Lâm, Thác Nặm Me chảy mãi như bản tình ca bất tận của núi rừng. Dòng nước mát lành ấy không chỉ mang đến vẻ đẹp tinh khôi của thiên nhiên, mà còn thể hiện tâm hồn hiền hậu, gần gũi của con người nơi đây.
Nếu bạn đang tìm kiếm một nơi để tìm lại sự bình yên, hòa mình với thiên nhiên và tận hưởng trọn vẹn vẻ đẹp hoang sơ, hãy một lần đến với Thác Nặm Me – xã Thượng Lâm, tỉnh Tuyên Quang. Chắc chắn, nơi đây sẽ để lại trong bạn những ấn tượng khó phai về một vùng đất yên bình, trong trẻo và đầy sức sống của miền sơn cước Việt Bắc.
31. Khu du lịch Thác Bản Ba – “Nàng tiên giữa đại ngàn” của Tuyên Quang

Khu du lịch Thác Bản Ba nằm tại xã Trung Hà, tỉnh Tuyên Quang, được ví như “nàng tiên ba tầng” giữa rừng xanh nguyên sinh. Với cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ, những tầng thác trắng xóa uốn lượn giữa núi rừng và bản làng người Tày thơ mộng, Bản Ba từ lâu đã trở thành một trong những điểm đến du lịch sinh thái nổi tiếng bậc nhất của vùng đất Tuyên Quang.
Vẻ đẹp nên thơ của Thác Bản Ba
Thác Bản Ba là một trong những ngọn thác tự nhiên lớn và đẹp nhất của miền núi phía Bắc. Dòng thác bắt nguồn từ dãy núi cao của xã Trung Hà, đổ xuống qua nhiều tầng đá, tạo thành ba tầng thác lớn nối tiếp nhau, mỗi tầng mang một dáng vẻ riêng:
Vào mùa mưa (từ tháng 5 đến tháng 9), thác mang vẻ đẹp dữ dội, nước đổ trắng xóa cả vùng trời. Còn vào mùa khô, dòng chảy hiền hòa hơn, lộ ra từng bậc đá rêu phong óng ánh dưới nắng, tạo nên một khung cảnh thơ mộng khó quên.
Hành trình đến Thác Bản Ba
Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách đi theo quốc lộ 2 hướng về xã Trung Hà, quãng đường khoảng 80 km. Từ trung tâm xã, có tuyến đường bê tông dẫn vào khu du lịch, xe ô tô có thể chạy đến gần khu vực gửi xe, sau đó đi bộ khoảng 500 m là đến chân thác. Dọc đường đi, du khách có thể chiêm ngưỡng những nếp nhà sàn truyền thống của người Tày, cùng những cánh đồng lúa, nương ngô xanh ngát trải dài hai bên đường.
Khám phá văn hóa bản địa và trải nghiệm sinh thái
Không chỉ nổi bật với vẻ đẹp thiên nhiên, khu du lịch Thác Bản Ba còn hấp dẫn bởi bản sắc văn hóa của người Tày. Du khách có thể nghỉ lại trong nhà sàn truyền thống, thưởng thức các món đặc sản như cơm lam, cá suối nướng, thịt trâu gác bếp, rượu ngô men lá, và tham gia các hoạt động dân gian như hát Then, múa Cọi, đốt lửa trại bên thác.
Ngoài ra, khu vực xung quanh còn có rừng nguyên sinh, nhiều loài cây gỗ quý và dược liệu, rất thích hợp cho những ai yêu thích du lịch khám phá và trekking ngắn ngày.
Điểm đến lý tưởng quanh năm
Thác Bản Ba không chỉ đẹp vào mùa nước đổ, mà bốn mùa đều mang vẻ quyến rũ riêng. Mùa xuân, hoa rừng nở rộ tô điểm cho khung cảnh thêm rực rỡ. Mùa hè, du khách có thể tắm mát giữa làn nước trong xanh. Mùa thu, lá rừng chuyển sắc vàng, phản chiếu ánh nắng lung linh. Và mùa đông, hơi nước mờ ảo bao phủ thác, khiến khung cảnh như bước ra từ một bức tranh thủy mặc.
Giá trị du lịch sinh thái và phát triển bền vững
Khu du lịch Thác Bản Ba đã được đầu tư phát triển theo hướng du lịch sinh thái gắn với cộng đồng, đảm bảo bảo tồn cảnh quan tự nhiên và gìn giữ văn hóa bản địa. Chính quyền địa phương và người dân cùng chung tay xây dựng các dịch vụ thân thiện với môi trường, tạo ra mô hình du lịch xanh bền vững.
Kết luận
Thác Bản Ba, xã Trung Hà, tỉnh Tuyên Quang là điểm đến không thể bỏ qua khi du lịch vùng Đông Bắc. Vẻ đẹp nguyên sơ, dòng nước trong lành cùng không gian văn hóa đặc sắc của người Tày đã khiến nơi đây trở thành một trong những viên ngọc quý của du lịch sinh thái Việt Nam. Hành trình đến Thác Bản Ba không chỉ là chuyến đi tìm về thiên nhiên, mà còn là dịp để du khách cảm nhận nhịp sống bình dị, gần gũi và chân thành của con người Tuyên Quang.
32. Động Tiên xã Yên Phú – Tuyệt tác kỳ ảo giữa núi rừng Tuyên Quang

Nằm tại Km 56 trên trục đường Tuyên Quang – Hà Giang, thuộc thôn 2 Thống Nhất, xã Yên Phú, tỉnh Tuyên Quang, Động Tiên là một quần thể hang động tự nhiên kỳ vĩ bậc nhất miền núi phía Bắc. Nơi đây hội tụ vẻ đẹp hoang sơ, linh thiêng và huyền bí, thu hút đông đảo du khách đến tham quan, khám phá mỗi năm.
Vị trí và đường đi đến Động Tiên
Động Tiên nằm ngay sát quốc lộ 2, cách mặt đường khoảng 200 mét về phía tay phải theo hướng từ thành phố Tuyên Quang đi Hà Giang. Tuyến đường này rộng, thuận tiện cho cả xe ô tô và xe máy. Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách chỉ cần đi khoảng 56 km dọc theo quốc lộ là đến cổng vào khu du lịch Động Tiên.
Điểm đặc biệt là dù nằm gần trục giao thông lớn, Động Tiên vẫn giữ được vẻ yên bình, trong lành và tách biệt khỏi ồn ào phố thị, rất lý tưởng cho chuyến du lịch khám phá hoặc nghỉ dưỡng cuối tuần.
Quần thể hang động kỳ thú
Động Tiên không chỉ là một hang đơn lẻ mà là một quần thể hang động rộng lớn, bao gồm nhiều khu vực nổi tiếng như:
Mỗi hang động đều có hình thù, cấu trúc và câu chuyện riêng, nhưng tất cả đều mang đến cho du khách cảm giác như đang bước vào thế giới thần thoại giữa lòng đất.
Vẻ đẹp của tạo hóa trong lòng Động Tiên
Bên trong động, du khách sẽ bắt gặp hàng trăm khối nhũ đá kỳ lạ, hình dạng giống các con vật và biểu tượng của đời sống con người:
Đặc biệt, trên vòm đá cao có hình một Linh Điểu giang cánh rộng cắp nàng thiếu nữ bay vào cửa hang, gợi nhớ đến truyền thuyết Thạch Sanh cứu công chúa. Càng đi sâu, du khách sẽ thấy một thạch trụ khổng lồ vươn lên giữa động, màu sắc lung linh như pha lê, bên cạnh là tượng đá hình người phụ nữ mang thai, biểu tượng cho sự sinh sôi và trường tồn.
Ở vách động trong cùng là bàn thờ Tiên năm tầng, nơi ngự của Nàng Tiên thứ bảy đang trong tư thế cầu nguyện. Khu vực này mang không khí trang nghiêm, tĩnh lặng – nơi con người cảm nhận được sự giao hòa giữa đất và trời.
Âm thanh kỳ diệu của thiên nhiên
Không chỉ đẹp ở hình khối, Động Tiên còn đặc biệt bởi âm thanh vang vọng tự nhiên. Khi gió lùa qua vách đá, những tiếng đàn đá tự nhiên cất lên ngân nga, trầm bổng như khúc nhạc rừng đầy mê hoặc. Đây là hiện tượng hiếm gặp khiến du khách không khỏi ngỡ ngàng và thích thú, như được lạc vào cung điện của âm thanh giữa lòng đất.
Hành trình chinh phục đỉnh núi và thần Kim Quy
Từ khu vực Động Hai Cửa, du khách có thể tiếp tục leo lên đỉnh núi Động Tiên, nơi có rừng “tiểu trúc” xanh mướt và gió mát rượi. Lên tới đỉnh, bạn sẽ được chiêm ngưỡng Rùa Thần (Kim Quy) – khối đá tự nhiên mang hình rùa khổng lồ, đầu hướng về phương Nam. Người dân tin rằng, chạm tay vào thần Kim Quy sẽ gặp may mắn, an lành và thuận lợi trong cuộc sống.
Từ trên cao nhìn xuống, khung cảnh làng quê Yên Phú hiện ra thanh bình, ruộng đồng trải dài, núi non hùng vĩ – một bức tranh sơn thủy hữu tình đậm chất Tuyên Quang.
Giá trị văn hóa – du lịch
Động Tiên xã Yên Phú không chỉ mang giá trị địa chất, cảnh quan mà còn chứa đựng nhiều giá trị tâm linh và văn hóa dân gian. Hàng năm, vào dịp đầu xuân, người dân trong vùng thường tổ chức lễ dâng hương cầu phúc tại động, mong cho mưa thuận gió hòa, cuộc sống ấm no.
Đây là điểm du lịch trọng điểm của huyện Hàm Yên (nay thuộc tỉnh Tuyên Quang), được nhiều tour du lịch lựa chọn kết hợp trong tuyến Tuyên Quang – Hà Giang – hồ Nà Hang – Thượng Lâm.
Kết luận
Với vẻ đẹp kỳ vĩ, không gian huyền ảo và những giá trị văn hóa đặc sắc, Động Tiên xã Yên Phú, tỉnh Tuyên Quang xứng đáng là một trong những điểm đến không thể bỏ qua khi khám phá vùng đất Đông Bắc. Từng khối nhũ đá, từng làn gió, từng câu chuyện nơi đây đều mang đến cho du khách cảm giác vừa thiêng liêng, vừa gần gũi – như lạc bước vào cõi tiên giữa nhân gian.
33. Ruộng bậc thang Hồng Thái – Tuyệt tác thiên nhiên giữa non xanh Tuyên Quang

Nằm e ấp giữa vùng núi trùng điệp của xã Hồng Thái, tỉnh Tuyên Quang, ruộng bậc thang Hồng Thái từ lâu đã trở thành một trong những điểm du lịch sinh thái hấp dẫn, được ví như “nấc thang lên thiên đường” giữa đại ngàn Đông Bắc. Nơi đây không chỉ mang vẻ đẹp hùng vĩ, nên thơ mà còn chứa đựng bao giá trị văn hóa độc đáo của đồng bào dân tộc Dao và Tày sinh sống bao đời.
Vẻ đẹp bốn mùa trên ruộng bậc thang Hồng Thái
Mỗi mùa ở Hồng Thái đều mang một vẻ đẹp riêng. Vào tháng 5 - 6, khi bà con bắt đầu đổ nước, cả thung lũng như được khoác lên tấm gương khổng lồ phản chiếu mây trời, núi rừng. Những thửa ruộng loang loáng nước, xen lẫn sắc xanh non của lúa mới cấy tạo nên bức tranh đầy sức sống.
Đến tháng 9 - 10, Hồng Thái bước vào mùa lúa chín vàng rực rỡ. Cả sườn núi, thung lũng đều rực lên trong sắc vàng óng ánh, trải dài bất tận. Hương lúa chín thơm nồng hòa quyện trong làn gió mát, tiếng nói cười của người dân tạo nên khung cảnh bình yên, ấm áp đến lạ. Đây cũng là thời điểm đẹp nhất để du khách đến chiêm ngưỡng và săn những bức ảnh “để đời” giữa không gian hùng vĩ của núi rừng Tuyên Quang.
Hành trình đến Hồng Thái
Từ trung tâm tỉnh Tuyên Quang, du khách có thể đi theo tuyến quốc lộ 2C rồi rẽ vào đường tỉnh lộ 190 hướng về xã Hồng Thái. Con đường men theo triền núi, uốn lượn qua những cánh rừng xanh ngát, những bản làng thấp thoáng trong sương sớm. Dọc đường, du khách có thể dừng chân nghỉ ngơi, ngắm cảnh hoặc ghé thăm xã Thượng Lâm – nơi nổi tiếng với cảnh quan sơn thủy hữu tình.
Khi đặt chân đến xã Hồng Thái, không khí trong lành, mát mẻ quanh năm sẽ khiến bạn lập tức cảm thấy dễ chịu. Ẩn hiện sau những rặng núi, các thửa ruộng bậc thang nối tiếp nhau uốn lượn như dải lụa mềm, tạo nên cảnh sắc ngoạn mục.
Trải nghiệm văn hóa bản địa
Hồng Thái không chỉ có ruộng bậc thang đẹp mà còn là nơi lưu giữ nhiều giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào Dao, Tày, Nùng. Du khách đến đây có thể hòa mình vào nhịp sống yên bình của người dân bản địa, thưởng thức những món ăn dân dã như thịt lợn đen nướng, cơm lam, thắng cố, rượu ngô men lá – tất cả đều đậm đà hương vị núi rừng.
Nếu đến vào dịp lễ hội mùa gặt, du khách sẽ được trải nghiệm những điệu múa chuông, múa khèn, tiếng hát Páo Dung ngân vang bên đống lửa, thể hiện tinh thần đoàn kết và niềm vui lao động của người dân nơi đây.
Điểm “check-in” không thể bỏ lỡ
Một trong những trải nghiệm thú vị nhất tại Hồng Thái là leo lên các điểm cao để ngắm toàn cảnh ruộng bậc thang dưới thung lũng. Từ trên cao nhìn xuống, từng bậc ruộng xếp tầng, uốn lượn quanh sườn núi như dải lụa vàng mềm mại. Những tia nắng chiếu qua màn sương sớm, tạo nên khung cảnh lung linh huyền ảo – khung cảnh mà chỉ cần ngắm một lần, bạn sẽ không thể nào quên.
Hồng Thái – Điểm đến du lịch sinh thái bền vững
Ngày nay, Hồng Thái đang được tỉnh Tuyên Quang quy hoạch và phát triển theo hướng du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn cảnh quan tự nhiên. Người dân địa phương tích cực tham gia vào hoạt động du lịch, mở homestay, hướng dẫn du khách trải nghiệm cấy lúa, thu hoạch mùa vụ, dệt thổ cẩm hay chế biến món ăn truyền thống.
Không chỉ là nơi nghỉ dưỡng, Hồng Thái còn là bài học sống động về sự hài hòa giữa con người và thiên nhiên, nơi du khách có thể cảm nhận sâu sắc giá trị của lao động, của đời sống bình dị nhưng đầy ấm áp nghĩa tình.
Ruộng bậc thang Hồng Thái – một tuyệt tác thiên nhiên giữa núi rừng Tuyên Quang – không chỉ làm say lòng những người yêu nhiếp ảnh, yêu khám phá mà còn là biểu tượng cho sức sáng tạo và tinh thần lao động bền bỉ của con người vùng cao.
Nếu bạn đang tìm kiếm một điểm đến yên bình, đậm chất nguyên sơ và chân thực –
Hồng Thái chính là lựa chọn hoàn hảo trong hành trình du lịch Tuyên Quang của bạn.
34. Khám phá An toàn khu Kim Quan – Điểm đến lịch sử và du lịch hấp dẫn của Tuyên Quang

Giới thiệu về An toàn khu Kim Quan
Nằm tại xã Kim Quan, tỉnh Tuyên Quang, An toàn khu Kim Quan (ATK Kim Quan) là một trong những địa danh lịch sử đặc biệt gắn liền với cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Nơi đây từng là trung tâm đầu não của Đảng và Chính phủ trong những năm tháng cam go của dân tộc, nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng các đồng chí lãnh đạo Trung ương đã sống, làm việc và đưa ra nhiều quyết sách quan trọng cho công cuộc giải phóng đất nước.
Ngày nay, ATK Kim Quan không chỉ là di tích lịch sử quốc gia đặc biệt, mà còn là điểm du lịch văn hóa – lịch sử – sinh thái tiêu biểu của du lịch Tuyên Quang, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước đến tham quan, tìm hiểu và tri ân.
Vị trí và cách di chuyển đến ATK Kim Quan
Từ trung tâm thành phố Tuyên Quang, du khách có thể di chuyển theo quốc lộ 2, sau đó rẽ vào tuyến đường Kim Quan khoảng hơn 40 km là đến khu di tích. Đường đi hiện nay đã được nâng cấp thuận tiện, ô tô và xe máy đều có thể dễ dàng tiếp cận.
Trên đường đến Kim Quan, du khách được chiêm ngưỡng những khung cảnh yên bình của miền trung du Tuyên Quang – đồi chè xanh mướt, rừng cọ, nương nà, xen lẫn tiếng suối róc rách và mái nhà sàn thấp thoáng giữa rừng, tạo nên một bức tranh du lịch sinh thái Tuyên Quang thanh bình và nên thơ.
Lịch sử và ý nghĩa của An toàn khu Kim Quan
Trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp (1947–1954), Kim Quan là nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tổng Bí thư Trường Chinh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp cùng nhiều cơ quan Trung ương Đảng và Chính phủ đặt trụ sở làm việc. Nhiều quyết sách chiến lược quan trọng đã ra đời tại đây, như Chỉ thị chuẩn bị Chiến dịch Biên giới, chỉ đạo chiến dịch Điện Biên Phủ, hay các quyết định định hướng cho hòa bình sau chiến thắng.
An toàn khu Kim Quan trở thành biểu tượng cho ý chí tự lực, lòng yêu nước và tinh thần đại đoàn kết dân tộc. Đây là nơi khẳng định tầm vóc, trí tuệ và bản lĩnh của con người Việt Nam trong thời kỳ kháng chiến gian khổ.
Những điểm tham quan nổi bật trong khu di tích
Nhà làm việc và nơi ở của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Giữa không gian rừng núi yên tĩnh, ngôi nhà sàn đơn sơ được phục dựng nguyên mẫu là nơi Bác Hồ đã sống, làm việc và chỉ đạo công việc kháng chiến. Du khách đến đây có thể cảm nhận rõ hơn cuộc sống giản dị, thanh bạch và tinh thần vì dân của Người.
Nhà làm việc của Tổng Bí thư Trường Chinh và Đại tướng Võ Nguyên Giáp
Hai ngôi nhà nhỏ bằng gỗ, lợp lá cọ, được bảo tồn cẩn thận. Đây là nơi diễn ra nhiều cuộc họp quan trọng, bàn bạc chiến lược cho thắng lợi của cuộc kháng chiến.
Hầm và lán họp Trung ương Đảng
Khu vực lán họp được phục dựng nguyên bản, tái hiện sinh động không gian làm việc thời kháng chiến. Đây là nơi chứng kiến nhiều quyết định mang tính bước ngoặt cho lịch sử dân tộc.
Đền thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh và các anh hùng liệt sĩ
Được xây dựng trong không gian linh thiêng giữa rừng Kim Quan, ngôi đền là điểm đến tâm linh để du khách dâng hương, tưởng nhớ công ơn to lớn của Bác Hồ và các bậc tiền nhân đã cống hiến cho độc lập dân tộc.
Trải nghiệm du lịch tại Kim Quan
Không chỉ mang giá trị lịch sử, du lịch Kim Quan – Tuyên Quang còn hấp dẫn bởi thiên nhiên trong lành và văn hóa bản địa đặc sắc. Du khách có thể:
Giá trị bảo tồn và phát triển du lịch
ATK Kim Quan được xem như “bảo tàng sống giữa rừng Tuyên Quang”, vừa mang giá trị giáo dục truyền thống, vừa là tài nguyên du lịch lịch sử quý giá. Chính quyền địa phương và người dân Kim Quan luôn chú trọng bảo tồn, tôn tạo các hạng mục di tích, gắn với phát triển du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái và du lịch về nguồn một cách bền vững.
Những năm gần đây, khu vực này đã được đầu tư nâng cấp hạ tầng, xây dựng các tuyến tham quan, hệ thống hướng dẫn viên địa phương và các dịch vụ du lịch thân thiện, góp phần đưa ATK Kim Quan trở thành điểm đến tiêu biểu của du lịch Tuyên Quang.
Gợi ý hành trình tham quan ATK Kim Quan
Hành trình trong ngày
Hành trình 2 ngày 1 đêm
Kết hợp tham quan ATK Kim Quan – Suối khoáng Mỹ Lâm – Đền Hạ, Đền Thượng. Nghỉ đêm tại homestay của người Tày hoặc Dao, trải nghiệm nếp sống bản địa, cùng hòa mình vào những điệu múa và tiếng đàn tính giữa đêm rừng yên ả.
Hành trình về nguồn giữa lòng Tuyên Quang
An toàn khu Kim Quan không chỉ là một địa danh lịch sử thiêng liêng, mà còn là điểm đến hòa quyện giữa quá khứ và hiện tại. Vẻ đẹp của rừng núi Tuyên Quang, sự hiếu khách của người dân địa phương cùng dấu ấn lịch sử hào hùng tạo nên một hành trình trọn vẹn – vừa khám phá, vừa tri ân.
Nếu bạn đang tìm kiếm một điểm du lịch ý nghĩa tại Tuyên Quang, nơi có thể cảm nhận tinh thần dân tộc và vẻ đẹp thiên nhiên nguyên sơ, thì ATK Kim Quan chắc chắn là điểm dừng chân không thể bỏ lỡ.
Với vẻ đẹp hùng vĩ của núi rừng, sự thơ mộng của sông suối và nét văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc, Tuyên Quang xứng đáng là điểm đến lý tưởng cho những ai muốn tìm về với thiên nhiên và lịch sử. Mỗi chuyến đi đến Tuyên Quang không chỉ là hành trình khám phá cảnh đẹp mà còn là dịp để trải nghiệm, để yêu thêm đất và người Việt Nam.